Chương 27 - Chương 27: Nhà Báo Đinh Lộ
Chương 27: Nhà Báo Đinh Lộ
“Đừng mang điện thoại của công ty.”
Tô Mạn đọc lại dòng cuối cùng. Đinh Lộ không giải thích, mà chính sự thiếu giải thích ấy khiến lời cảnh báo đáng tin hơn. Người sống bằng tin độc quyền hiếm khi tự cắt đường liên lạc nếu không nghĩ đầu dây bên kia đang bị nhìn.
Cô nghiêng màn hình về phía Lục Trì. Anh đọc xong, không chạm vào máy. “Cô có điện thoại công ty ở đây không?”
“Có. Đã tắt từ lúc lập bản sao.”
“Tắt nguồn không có nghĩa là mọi rủi ro đều biến mất. Nhưng trước hết, đừng trả lời bằng thiết bị đó.”
Tô Mạn dùng chiếc điện thoại cá nhân đang giữ bản ghi âm của Lâm Chi. Ngón tay cô dừng trên bàn phím vài giây rồi gõ: “Địa điểm, thời gian, điều kiện trao đổi. Tôi không hứa độc quyền trước khi biết cô có gì.”
Đinh Lộ trả lời gần như ngay lập tức: “Chín giờ rưỡi. Quán cà phê dưới tầng hầm tòa soạn cũ đường Minh Hà. Bàn cuối, gần cửa thoát hiểm. Tôi cho chị xem hồ sơ. Chị cho tôi quyền ưu tiên nói chuyện khi đủ điều kiện công bố. Không ghi âm nếu chưa đồng ý.”
“Cô ấy chuẩn bị sẵn rồi.” Tô Mạn nói.
“Hoặc cô ấy đang bị thúc phải hành động nhanh.” Lục Trì nhìn đồng hồ. “Hai khả năng đều không dễ chịu.”
Tô Mạn không đáp ngay. Trước đây, một lời đề nghị như vậy chỉ là bài toán lợi ích: uy tín nhà báo, sức lan của tòa soạn, giá trị thứ cần đổi. Nhưng cái tên Lâm Chi thêm vào một biến cô từng cố xóa: người bị viết về có quyền gì trong câu chuyện của chính mình.
Cô mở khung chat với Hạ Nhiên. “Đinh Lộ có tài liệu cũ về Lâm Chi và muốn đổi lấy quyền ưu tiên tiếp cận khi vụ việc đủ để công bố. Tôi sẽ không cung cấp thông tin của em, bản tường trình hay dữ liệu cá nhân nếu chưa có sự đồng ý của em.”
Hạ Nhiên im lặng lâu hơn lần trước. Khi tin nhắn đến, nó không còn mang giọng của một người chỉ chờ quản lý quyết định thay mình. “Chị lấy tài liệu cần lấy. Chuyện của em, để em quyết định em nói gì. Đừng hứa tên em cho người khác.”
Tô Mạn nhìn câu cuối rồi tắt màn hình. Một lời nhắc ranh giới, không phải lời xin phép. Cô nhận ra mình không khó chịu.
Quán cà phê dưới tầng hầm gần như trống. Khu văn phòng phía trên chỉ còn ánh đèn bảo vệ và tiếng thang máy. Đinh Lộ ngồi ở bàn cuối, trước mặt là cốc cà phê nguội và túi hồ sơ màu nâu không logo.
Cô trẻ hơn vẻ lì lợm trong những bài viết, tóc cắt ngang vai, áo khoác mỏng kéo cao đến cổ. Khi Tô Mạn và Lục Trì đến gần, Đinh Lộ nhìn anh trước.
“Tôi mời chị Tô.”
“Anh ấy là luật sư.”
“Tôi biết.” Đinh Lộ không giấu sự khó chịu. “Tôi cũng biết luật sư thường biến một cuộc nói chuyện thành mười trang điều kiện.”
Lục Trì kéo ghế nhưng chưa ngồi. “Còn nhà báo thường biến một câu nói thành tiêu đề. Chúng ta coi như hòa.”
Đinh Lộ bật cười ngắn, rồi đặt điện thoại úp xuống bàn. “Không ghi âm. Hai người cũng vậy.”
Tô Mạn đặt hai chiếc điện thoại đã tắt nguồn vào túi chắn sóng Lục Trì mang theo. Nếu cuộc gặp bị lộ, cô sẽ không chấp nhận một lời giải thích mơ hồ về thiết bị.
“Cô có gì?” Tô Mạn hỏi.
“Trước khi xem, tôi cần biết chị sẵn sàng trả gì.”
“Không có tên Hạ Nhiên. Không có bản tường trình. Không có tài liệu chưa được người sở hữu đồng ý. Không có lời hứa rằng cô sẽ là người duy nhất được kể toàn bộ vụ việc.”
Đinh Lộ tựa lưng. “Vậy chị đến đây để lấy miễn phí?”
“Tôi đến để xem cô đang bán thông tin hay bán quyền được đứng đúng phía khi câu chuyện đủ lớn.”
Không khí trên bàn lạnh đi. Lục Trì không chen vào. Cả hai bên đều biết mình không thể bỏ đi tay trắng.
Đinh Lộ mở túi hồ sơ, nhưng chỉ lấy ra một tập giấy mỏng. “Tôi không cần đời tư của Hạ Nhiên. Tôi cần quyền ưu tiên tiếp cận những tài liệu nhóm chị quyết định công bố, một cuộc phỏng vấn với người đồng ý lên tiếng và thời gian tối thiểu để kiểm chứng trước khi các bên khác được nhận cùng gói thông tin.”
“Bao lâu?”
“Bốn mươi tám giờ.”
“Mười hai.”
“Chị đang mua một bài tổng hợp, không phải điều tra.”
“Cô đang yêu cầu giữ sự thật trong ngăn kéo hai ngày giữa lúc An Thịnh đã bắt đầu dọn kho.”
Đinh Lộ gõ đầu ngón tay lên tập giấy. “Hai mươi bốn giờ. Thời gian tính từ lúc hồ sơ pháp lý xác nhận có thể dùng. Nếu tôi không phản hồi hoặc từ chối đăng, chị tự do chuyển cho nơi khác.”
Lục Trì lúc này mới lên tiếng. “Quyền ưu tiên không đồng nghĩa quyền sở hữu. Không công bố danh tính nguồn chưa đồng ý. Không dùng thông tin ngoài hồ sơ để suy diễn. Mọi trích dẫn từ Hạ Nhiên phải được cô ấy xác nhận. Và không có thỏa thuận nào bao gồm bản ghi âm hay trao đổi cá nhân chưa được xác định quyền sử dụng.”
Ánh mắt Đinh Lộ dừng trên anh. Cô ta đã nghe thấy cụm “bản ghi âm”, nhưng không hỏi. Người làm nghề đủ lâu biết không nên lao đầu qua một khe cửa vừa mở.
“Được.” Đinh Lộ nói. “Đổi lại, những gì tôi cho xem tối nay chỉ được dùng để xác minh. Chưa chụp, chưa sao chép, chưa gọi tên nguồn. Khi chị tìm được một đầu mối độc lập khớp với nó, tôi sẽ bàn chuyện giao bản số.”
“Nguồn của cô ở An Thịnh?” Tô Mạn hỏi.
“Tôi không nói.”
“Người đó còn tiếp cận được dữ liệu?”
“Tôi không nói.”
“Vậy ít nhất cho tôi biết họ đang cứu hồ sơ hay cứu chính mình.”
Đinh Lộ nhìn cô, lần đầu không có vẻ của người săn tin. “Trong nghề này, nhiều khi hai việc đó là một.”
Cô đẩy tập giấy qua bàn. Trang đầu là ảnh chụp kho bài cũ của một tòa soạn đã đổi hệ thống quản trị nội dung ba lần. Bài viết về Lâm Chi bị gỡ, nhưng lịch sử biên tập vẫn còn: tên người tạo bản nháp, thời điểm sửa tiêu đề, tài khoản duyệt xuất bản và hai lần thay phần mở đầu. Tô Mạn không đọc nội dung trước. Cô nhìn giờ.
Bản nháp đầu tiên được tạo lúc mười giờ bốn mươi hai tối. Đoạn video hậu trường làm bùng scandal của Lâm Chi chỉ xuất hiện công khai lúc mười một giờ hai mươi tám.
“Bốn mươi sáu phút.” Cô nói.
“Đúng.” Đinh Lộ đáp. “Một bài ‘phản ứng trước scandal đang lan truyền’ được tạo trước khi thứ scandal đó xuất hiện trên mạng.”
Lục Trì kéo tập giấy lại gần nhưng không chạm tay lên phần ảnh chụp. “Thời gian hệ thống có thể sai. Múi giờ, chuyển máy chủ, dữ liệu nhập lại.”
“Tôi đã nghĩ vậy.” Đinh Lộ lật trang thứ hai. “Đây là nhật ký gửi email của tòa soạn cũ, xuất từ bản sao lưu trước khi đổi máy chủ. Cùng mốc thời gian. Tệp đính kèm có tiêu đề, ảnh chọn sẵn và ba câu trích dẫn từ ‘nguồn trong ekip’. Những câu đó xuất hiện nguyên văn ở bốn trang tin khác trong vòng một giờ.”
Tô Mạn đọc ba câu trích dẫn: Lâm Chi khó hợp tác, tâm lý bất ổn, thường xuyên đe dọa hủy lịch. Cô từng dùng chính những cụm từ ấy trong bản giải trình nội bộ, tưởng mình chỉ gom thông tin từ báo chí. Bây giờ thứ tự thời gian nói một điều khác.
“Ai gửi gói này?”
“Địa chỉ đã bị xóa khỏi bản in.”
“Cô thấy địa chỉ gốc.”
“Tôi thấy một địa chỉ chuyển tiếp. Không đủ để chỉ vào người cụ thể.” Đinh Lộ đặt ngón tay lên dòng mã ở chân email. “Nhưng miền gửi thuộc hệ thống đối tác truyền thông mà An Thịnh từng thuê. Hợp đồng với đối tác đó đã chấm dứt ba năm trước. Người trong An Thịnh đang hỏi kho hồ sơ Lâm Chi sáng nay cũng hỏi đúng tên chiến dịch trên dòng này.”
Tô Mạn nhìn chuỗi ký tự: LC-R3. Không phải HT-PL03, nhưng cách đặt mã quá quen thuộc. Nghệ sĩ được rút thành hai chữ cái. Phương án truyền thông được rút thành một cấp phản ứng. Sau cùng, con người chỉ còn là một dòng có thể kích hoạt.
“Cô muốn chúng tôi tin rằng vụ Lâm Chi được dựng trước?”
“Tôi muốn chị tự chứng minh.” Đinh Lộ thu lại một nửa tập giấy. “Tài liệu này chỉ chứng minh có người chuẩn bị bài đánh cô ấy trước khi video xuất hiện. Nó chưa chứng minh ai ra lệnh, video từ đâu, hay vì sao Lâm Chi bị chọn. Nếu tôi đăng bây giờ, An Thịnh chỉ cần nói dữ liệu cũ sai giờ và kiện tòa soạn. Tôi không cần một bài nổ lớn rồi chết sau hai ngày.”
Câu nói khiến Tô Mạn tin Đinh Lộ hơn một chút. Người chỉ muốn traffic sẽ không tự chỉ ra điểm yếu của món hàng.
“Người trong An Thịnh hỏi hồ sơ qua ai?” cô hỏi.
Đinh Lộ không trả lời ngay. Cô lấy từ túi hồ sơ một tờ cuối cùng, gấp làm đôi. “Đây là phần tôi đổi lấy thỏa thuận hai mươi bốn giờ.”
“Chúng tôi chưa ký gì.” Lục Trì nói.
“Tôi biết. Nên tôi chỉ cho chị Tô nhìn một dòng.”
Cô mở tờ giấy vừa đủ. Đó là bản ghi chú cuộc gọi của biên tập viên cũ, được lập lúc tám giờ mười hai sáng nay. Người gọi không xưng tên, dùng số bàn nội bộ và yêu cầu xác nhận tòa soạn còn giữ dữ liệu chiến dịch LC-R3 hay không. Ở ô đơn vị liên hệ, biên tập viên ghi lại lời người gọi: Văn phòng Tổng giám đốc An Thịnh.
Tô Mạn cảm thấy lưng ghế cứng hơn dưới vai. Pháp chế yêu cầu cô kê khai dữ liệu trên thiết bị cá nhân. Cùng buổi sáng, một người từ văn phòng Tần Viễn dò hỏi kho bài cũ. Hai động tác không đủ để kết luận, nhưng chúng cùng hướng về một cái tên đã biến mất nhiều năm.
Đinh Lộ gấp tờ giấy lại. “Tôi còn một thứ chưa cho chị xem.”
“Là gì?”
“Lịch phát hành ban đầu của chiến dịch LC-R3.” Cô nhìn thẳng vào Tô Mạn. “Trong đó, bài đầu tiên không phải phản ứng sau scandal. Nó được đặt giờ trước cả video.”