Chương 6 - Chương 6: Gói Hủy Danh
Chương 6: Gói Hủy Danh
Email nằm im trên màn hình như một cái đinh đóng xuyên qua buổi chiều. Lý Tường không hỏi thêm câu nào trong gần một phút, điều đó đối với cậu gần như là kỳ tích y học. Vũ cũng không vội trả lời kẻ gửi thư. Có những cái bẫy không cần người ta bấm vào đường dẫn; chỉ cần khiến tay người ta run đúng lúc là đủ. Anh chụp lại toàn bộ email, ghi thời điểm nhận, lưu phần header nhìn được bằng phương thức hợp lệ, rồi kéo cửa sổ sang một màn hình phụ. Câu ‘K-Void không rời khỏi hệ sinh thái, anh chỉ đổi tên thôi’ vẫn nằm đó, sạch và độc như một dòng tiêu đề đã được thử nghiệm trước khi gửi đến anh.
‘Anh định làm gì?’ Lý Tường hỏi nhỏ. Câu hỏi ấy đáng lẽ phải là câu Vũ tự hỏi mình từ lâu hơn. Anh nhìn vào chữ K-Void, rồi nhìn sang bảng đối chiếu bốn vụ bị làm mờ mặt. Nữ nhân viên phòng khám, chủ tiệm bánh, sinh viên năm ba, Mai Anh. Bốn người ở bốn góc đời sống khác nhau, bị đẩy vào cùng một khuôn. Người ta không ghét họ theo cùng một cách một cách tự nhiên. Phẫn nộ tự phát hiếm khi biết xếp hàng gọn gàng, biết chọn mồi theo ngành, biết đưa mảnh thật vào đúng chỗ để phần giả có mùi da thịt.
‘Không trả lời,’ Vũ nói. ‘Không cho nó biết mình phản ứng thế nào.’ Anh mở bảng mới, đặt tên tạm là phân loại rủi ro, rồi kéo nhãn hsden_surface_batch_low vào dòng đầu tiên. ‘Mình không đi theo câu nó muốn mình nhìn. Mình nhìn cái nó lỡ để lại.’
Lý Tường cúi xuống đọc. ‘Batch low. Như kiểu lô hàng cấp thấp?’ ‘Có thể.’ Vũ gõ từng chữ chậm hơn bình thường: batch, surface, low. ‘Nếu đây là nhãn nội bộ, nó nói về cách đóng gói công việc.’ ‘Đóng gói đời người nghe văn minh ghê.’ Lý Tường cười khan. Vũ không mắng. Có những thứ khi được gọi bằng tên quá chuyên nghiệp thì người làm nó bỗng thấy mình bớt giống kẻ gây hại.
Anh quay lại file văn bản trong thư mục noface_set_01. Mỗi dòng mô tả có cấu trúc gần giống nhau: chủ đề đạo đức, mẩu dữ liệu thật, ảnh mờ, kênh đẩy đầu tiên, đơn vị chịu áp lực và mục tiêu hậu quả. Ở vụ nhân viên phòng khám, mục tiêu là đình chỉ tạm thời. Ở chủ tiệm bánh, mục tiêu là đóng nhận đơn trong bảy ngày. Ở sinh viên, mục tiêu là bị khoa mời làm việc. Đến Mai Anh, mục tiêu ghi bằng ký hiệu ngắn hơn: school pressure, parent push, suspend route. Không có chữ ‘phá hủy’ nào. Không có chữ ‘bạo lực’ nào. Chỉ có những thao tác nghe như quản trị khủng hoảng, nếu người đọc cố tình quên bên dưới mỗi dòng là một người thật phải đi qua hành lang trong tiếng thì thầm.
‘Có vẻ họ không cần một kết quả cuối cùng ngay,’ Vũ nói. ‘Họ bán các chặng áp lực.’ Lý Tường nhìn anh. ‘Tức là khách mua từng giai đoạn?’ ‘Hoặc mua gói, trong đó mỗi giai đoạn có chỉ số.’ Vũ chỉ vào cột thời gian. ‘Hai tiếng đầu: tạo nghi ngờ. Sáu tiếng sau: ép đơn vị quản lý lên tiếng. Một ngày sau: đưa nạn nhân vào trạng thái phải tự chứng minh. Nếu đơn vị phản ứng yếu, họ đẩy thêm ảnh. Nếu nạn nhân phản ứng sai, họ cắt câu trả lời thành bằng chứng mới.’
Lý Tường rùng mình thật sự. ‘Vậy chị Mai Anh mà nhắn giải thích riêng cho phụ huynh là…’ ‘Là họ có dữ liệu mới.’ Vũ nói xong mới nhận ra giọng mình lạnh quá. Anh sửa ghi chú thành ‘dữ liệu phát sinh từ phản ứng của nạn nhân’. Dài hơn, nhưng ít làm người đọc quên mình đang nói về con người hơn.
Điện thoại của anh sáng lên. Tin nhắn của Mai Anh: ‘Có người gửi ảnh tôi đứng trước phòng tư vấn cho một phụ huynh. Họ hỏi tôi còn che giấu gì nữa không.’ Kèm theo là ảnh chụp màn hình một tài khoản lạ, câu chữ ngọt như quan tâm và sắc như dao cùn. Vũ nhìn ảnh, phóng lớn phần thời gian gửi. Mười sáu giờ năm mươi bảy, chỉ mười lăm phút sau email thứ hai. Không phải trùng hợp. Hoặc ít nhất, người làm chuyện này rất thích khiến anh tin rằng không có gì là trùng hợp.
Anh gọi Mai Anh. Lần này cô bắt máy nhanh, nhưng không nói trước. Ở đầu dây bên kia có tiếng xe ngoài cổng trường, tiếng còi ngắn, tiếng ai đó gọi nhau về họp. Những âm thanh bình thường ấy khiến sự im lặng của cô nghe càng chật. ‘Cô đang ở đâu?’ Vũ hỏi. ‘Phòng giáo vụ. Họ bảo tôi đợi.’ ‘Ai bảo?’ ‘Thầy phó hiệu trưởng. Có phụ huynh gửi đơn yêu cầu trường làm rõ việc tôi tiếp xúc riêng với học sinh.’ Cô ngừng lại, rồi nói tiếp như phải ép chữ qua cổ họng. ‘Đó là phòng tư vấn học đường. Tôi đứng ở đó vì một em khóc.’
Vũ nhắm mắt một giây. Gói áp lực không chỉ đẩy dữ liệu cũ. Nó chờ nạn nhân làm đúng công việc của mình, rồi bẻ cong việc đó thành nghi vấn. ‘Cô không giải thích qua điện thoại với người lạ. Không nhắn dài. Không tự gửi thêm ảnh hay lịch làm việc cho bất kỳ ai ngoài kênh chính thức của trường.’ ‘Nếu trường hỏi thì sao?’ ‘Cô trả lời đúng phạm vi nghiệp vụ. Có thời gian, địa điểm, người phụ trách nếu có. Không kể cảm xúc của học sinh, không nêu tên học sinh, không đưa chi tiết riêng tư.’ Anh dừng lại, giọng dịu xuống một chút. ‘Và cô có quyền nói rằng mình cần lập biên bản cuộc họp.’
Mai Anh im rất lâu. ‘Anh nói như thể mọi câu tôi nói đều có thể bị dùng lại.’ ‘Vì hiện tại đúng là vậy.’ Vũ ghét câu trả lời đó, nhưng ghét việc để cô bước vào phòng họp tay không hơn. ‘Tôi sẽ gửi cho cô một mẫu ghi chú ngắn. Cô chỉ cần ghi ai có mặt, họ hỏi gì, cô trả lời gì. Nếu họ yêu cầu cô nhận lỗi khi chưa có kết luận, cô ghi đúng câu đó.’ ‘Tôi không chắc mình còn đủ bình tĩnh để ghi.’ Giọng cô vỡ nhẹ ở cuối câu, đủ để căn phòng của Vũ bớt giống văn phòng và giống một nơi có người đang bị dồn vào góc.
‘Vậy cô đặt điện thoại xuống bàn, bật ghi âm nếu pháp luật và quy định nội bộ cho phép, hoặc ít nhất nhắn cho một đồng nghiệp đáng tin rằng cô đang vào họp.’ Anh không nói chắc chắn những điều mình chưa kiểm tra. ‘Nếu không chắc được ghi âm hay không, đừng giấu máy ghi âm. Chỉ yêu cầu ghi biên bản. Mọi thứ cần sạch.’
‘Anh lúc nào cũng nói sạch.’ Mai Anh cười rất khẽ, lần này mệt hơn châm biếm. ‘Sạch có cứu được tôi không?’ Câu hỏi ấy đập vào Vũ mạnh hơn email. Sạch không xóa được bài ngay lập tức, không chặn được ánh mắt trong hành lang. Nhưng bẩn sẽ biến cô thành thứ họ muốn: một người hoảng loạn, phản ứng sai, bị kéo vào trò chơi của kẻ khác. ‘Không đủ nhanh,’ anh nói. ‘Nhưng sạch là cách để sau này cô không phải thắng bằng một vết bẩn khác.’
Đầu dây bên kia yên xuống. Rồi Mai Anh nói: ‘Gửi mẫu cho tôi.’ Ba chữ ấy không phải tin tưởng hoàn toàn. Chúng giống một người đang bám vào thanh vịn trong xe buýt đông người. Chỉ vậy thôi cũng đã là nhiều.
Vũ gửi mẫu ghi chú ngắn, rồi quay lại màn hình. Lý Tường đã tự lập thêm một cột tên là thang áp lực. Cậu chỉ vào các dòng mới đánh dấu. ‘Em tìm trong phần mô tả ẩn của mấy ảnh. Có vài cụm lặp lại: soft ruin, job pressure, social proof, address risk. Không phải code, chỉ là tag thôi.’ Cậu nuốt khan. ‘Nó giống menu.’
Menu. Từ đó làm mọi thứ hiện hình nhanh đến khó chịu. Vũ mở các ảnh chụp, không nhìn nội dung nhạy cảm lâu hơn cần thiết, chỉ ghi lại tag và hậu quả đã xảy ra. Soft ruin là gieo nghi ngờ để người bị hại tự bị cô lập. Job pressure là khiến nơi làm việc buộc phải phản ứng. Social proof là tạo cảm giác đám đông đã kết luận xong. Address risk là đưa đời sống ngoài đời vào vùng nguy hiểm bằng cách hé đủ địa chỉ hoặc tuyến đường quen thuộc. Còn dòng của Mai Anh có thêm một nhãn nhỏ: edu_low_03.
‘Giáo dục, cấp thấp, mẫu số ba?’ Lý Tường đoán. Vũ không xác nhận. Anh mở bảng thời gian của Mai Anh, đối chiếu với ba vụ còn lại. Cấp thấp không có nghĩa là nhẹ. Nó chỉ có nghĩa là rẻ, ít tùy biến, dùng lại kịch bản nhiều lần. Một con dao cùn vẫn có thể làm người ta chảy máu nếu được kéo đi kéo lại đủ lâu. ‘Mai Anh bị đưa vào một gói có sẵn,’ anh nói. ‘Không phải chiến dịch đặc biệt. Chưa phải.’
‘Chưa phải là sao?’ Lý Tường hỏi. Vũ nhìn email thứ hai. K-Void. Người gửi không chỉ bán áp lực cho Mai Anh, mà còn dùng vụ của cô để kéo anh ra khỏi lớp vỏ hiện tại. Nếu Mai Anh là đơn hàng cấp thấp, còn anh là người được gọi tên bằng nickname cũ, vậy có hai tầng đang chạy cùng lúc: một tầng dịch vụ cho khách thuê, và một tầng nhắn riêng cho người điều tra. ‘Là có người đang nâng cấp bàn chơi,’ Vũ nói.
Tin nhắn mới từ Mai Anh hiện lên sau hai mươi phút. ‘Tôi vào họp.’ Không có dấu chấm than, không có câu hỏi, chỉ bốn chữ. Vũ nhìn chúng rồi gõ: ‘Ghi biên bản. Không nhận lỗi khi chưa có kết luận. Tôi ở đây.’ Anh định xóa ba chữ cuối, vì chúng không phải chỉ dẫn kỹ thuật, cũng không phải bằng chứng. Nhưng lần này anh để nguyên. Có những câu không cứu được vụ án, nhưng giữ được một người khỏi cảm giác mình đang đứng một mình trước cả hành lang.
Máy của Lý Tường phát tiếng báo nhỏ. Cậu vừa rà lại tên file tạm trong thư mục công khai và phát hiện một dòng bị cắt khi hiển thị trên giao diện. Tên đầy đủ không phải hsden_surface_batch_low. Phần sau, khi kéo rộng khung, lộ ra thêm bốn ký tự: client. Hsden_surface_batch_low_client. Dưới đó là một mẩu ghi chú rời, có lẽ dành cho người vận hành: ‘target MA: low package, client pending upgrade if school response slow.’
Căn phòng như bị rút bớt oxy. Lý Tường chửi một tiếng rất nhỏ, lần này Vũ không nhắc. Trên màn hình, những chữ tiếng Anh vụng về kia đã đủ rõ để biến cảm giác thành cấu trúc: Hồ Sơ Đen không chỉ phát tán tin bẩn. Nó bán lộ trình hủy danh theo gói, theo cấp, theo phản ứng của đời sống thật. Và Mai Anh, người đang bước vào một phòng họp nơi từng câu nói có thể bị xoắn lại, trong mắt hệ thống đó chỉ là một mục tiêu mã MA, gói thấp, chờ khách nâng cấp nếu trường phản ứng chậm.
