Chương 11: Một Lần Làm Lại
Sáng hôm sau, cuốn sổ thay đổi vẫn nằm đúng chỗ Hạ An đã đặt nó.
Khang đến phòng dự án sớm hơn giờ hẹn mười phút. Bản phác chung được trải lại trên bàn, bên cạnh là danh sách lỗi của bản mẫu 1: nặng, khó lắp, cồng kềnh khi chở, chi phí vượt trần. Hai thanh đỡ cắt sai được dựng sát chân tủ, chưa ai vứt đi.
Anh kéo ghế ngồi xuống, theo thói quen định đưa bản phác về phía mình. Đầu ngón tay vừa chạm mép giấy thì dừng lại ở cuốn sổ. Tối qua anh còn thấy nó như một vật cản giữa mình và việc sửa cho nhanh. Sáng nay, ít nhất anh không còn phải nhớ xem thay đổi nào đã nói, thay đổi nào mới chỉ tồn tại trong đầu.
Khang mở trang đầu, đọc lại dòng Huy viết: “Kiểm tra lại trước khi cắt.” Rồi anh lật sang trang mới.
Khi bốn người còn lại đến đủ, Hạ An đặt tờ tiêu chí giữa bàn, khoanh ba dòng.
“Nhẹ hơn. Ít chi tiết hơn. Lắp dễ hơn.”
Phúc đẩy máy tính sang cạnh tờ giấy. “Và mỗi thứ bỏ đi phải làm chi phí giảm thật. Đừng bỏ một thanh rồi thêm hai phụ kiện để bù.”
Huy kéo bản phác về phía mình, gõ hai lần lên cụm khung sau. “Cái này trước.”
Bản mẫu 1 dùng hai thanh đỡ chéo phía sau cùng một cụm liên kết để giữ khung không xô. Sau khi dựng thật, phần ấy vừa khiến khung nặng vừa kéo theo nhiều góc cắt. Cũng chính ở đó hai thanh gỗ tối qua bị sai.
“Bỏ một lớp liên kết,” Khang đề nghị. “Chuyển tải xuống chân bên, dùng ít điểm bắt hơn.”
Huy vẽ hai nét lên bản phác. “Làm được. Nhưng nếu chuyển thế này thì lúc lắp phải phân biệt chân trái với chân phải. Bây giờ hai bên gần giống nhau.”
“Đổi vị trí lỗ liên kết là phân biệt được.”
“Người làm ra nó thì biết.”
Thanh Vy, từ nãy vẫn nhìn bản phác, rút một tờ giấy nhỏ trong sổ. Cô vẽ một tam giác, một vòng tròn, hai gạch và một chấm đặc.
“Hay đừng bắt người lắp nhớ trái với phải.”
Vy đặt tờ giấy vào giữa bàn. “Chỗ nào đi với nhau thì dùng cùng một ký hiệu. Tam giác với tam giác, tròn với tròn. Không cần đọc hướng dẫn dài.”
“Dán nhãn lên khung?” Khang hỏi.
“Không nhất thiết. Có thể in, khắc nông hoặc đánh dấu ở mặt chỉ nhìn thấy lúc lắp. Dựng xong gần như không thấy.”
Khang nhìn mấy ký hiệu. Góc Học Gọn từ đầu được giữ theo hướng đơn giản, ít thứ gây chú ý. Ý nghĩ thêm hình lên kết cấu khiến anh thấy sản phẩm mất vẻ gọn.
“Nhìn sẽ rối.”
“Nếu đặt ở mặt trong thì khi dùng bình thường đâu có nhìn thấy.”
“Vẫn là thêm thông tin lên sản phẩm.”
“Vì người dùng cần thông tin lúc lắp.”
Khang nhìn cuốn sổ. Một bên là thứ anh thấy sạch, bên kia là phần việc anh vẫn quen coi có thể xử lý sau khi kết cấu đã xong.
“Ghi là thử,” anh nói.
Hạ An đẩy cuốn sổ sang gần Vy hơn.
Khang tự viết vào hàng mới: “Bản mẫu 2 – thử 01: giảm cụm đỡ sau, phân biệt chi tiết lắp bằng ký hiệu ở mặt trong.” Phần bị ảnh hưởng gồm kết cấu chân, thứ tự lắp và hướng dẫn trực quan.
Đến ô người đề xuất, anh dừng bút.
“Vy, ghi tên bạn nhé?”
Cô gật đầu.
Khang viết “Vũ Thanh Vy”, rồi mới đặt bút xuống.
Họ xuống Xưởng Chế tạo Mở sau khi chốt ba thay đổi thử. Không ai cắt ngay. Huy đối chiếu bản phác mới với sổ, còn Khang đánh dấu những phần đã bỏ trên tờ cũ. Hai thanh đỡ sai phiên bản tối qua được giữ lại để tận dụng phần vật liệu phù hợp cho các miếng thử không chịu tải.
Việc làm lại bắt đầu bằng tháo.
Mỗi lần một chi tiết được lấy khỏi bản mẫu 1, Phúc ghi lại số vật liệu và phụ kiện không còn cần dùng. Khung sau mất bớt một tầng giằng. Cụm liên kết nhiều bước căn chỉnh được thay bằng cách bắt trực tiếp hơn. Huy giữ đủ khoảng cho dụng cụ thao tác, còn Khang bỏ một đường nẹp anh từng thích vì nó không còn nhiệm vụ gì ngoài che mối nối.
“Cái này bỏ thật à?” Vy hỏi.
“Ừ.”
“Đẹp mà.”
Khang đặt thanh nẹp sang đống loại. “Đẹp nhưng không giúp lắp nhanh hơn, cũng không nhẹ hơn.”
Huy liếc sang. “Hôm nay dễ nói chuyện thế.”
“Anh muốn tôi lấy lại không?”
“Không. Tôi chỉ xác nhận phiên bản.”
Phúc bật cười. Khang cũng khựng một nhịp rồi cúi xuống giữ chân khung cho Huy siết thử liên kết mới. Không khí giữa họ chưa thể gọi là thoải mái, nhưng sự dè chừng không còn chiếm hết chỗ trên bàn.
Đến giữa buổi, khung bản mẫu 2 đã đứng được mà không cần cụm đỡ cũ. Nó chưa đẹp: một số mép còn thô, mặt bàn vẫn dùng lại từ bản mẫu 1, vài lỗ thử được khoanh bút chì đỏ. Nhưng khi Khang cùng Huy nhấc nó khỏi bàn thao tác, cả hai đều nhận ra khác biệt.
“Nhẹ hơn rõ,” Huy nói.
Phúc kiểm lại bảng. “Số chi tiết mua mới cũng giảm. Tôi chưa chốt tổng vì còn phụ kiện thử, nhưng phương án này rẻ hơn bản một.”
Khang đặt khung xuống. Nhìn những phần bị bỏ nằm cạnh bàn, anh thấy dễ thở hơn. Bản mẫu không cần giữ những thứ họ đã làm chỉ vì từng tốn công làm chúng.
Vy mang tới bốn miếng giấy dán nhỏ có ký hiệu. Cô đặt tam giác vào một chân khung, tam giác còn lại lên thanh nối tương ứng; cặp tròn ở phía đối diện.
“Giấy dán chỉ để thử thôi,” Khang nhắc.
“Biết rồi. Cho tôi mười phút.”
Cô tháo hai thanh nối và một cụm chân, trộn vị trí rồi gọi Phúc lại.
“Anh lắp thử, không hỏi Huy với Khang.”
Phúc nhìn đống chi tiết. “Tôi là người tính tiền, không phải người lắp.”
“Càng tốt.”
Lần đầu, Phúc cầm một thanh nối ngược đầu. Anh xoay lại sau khi nhận ra lỗ không trùng, rồi dừng ở chỗ hai chân gần giống nhau. Khang đứng cạnh, phải ghì tay vào mép bàn để không chỉ.
Phúc mất gần ba phút mới dựng lại đúng cụm khung.
Vy thay bộ ký hiệu lớn hơn. “Thử lại.”
Lần thứ hai, Phúc ghép đúng hai cặp ngay từ đầu. Anh vẫn chậm ở chỗ đưa thanh nối vào góc, nhưng không lắp nhầm bên.
“Ít nhất đỡ phải tháo ra,” anh kết luận.
Khang cúi xuống nhìn vị trí ký hiệu. Nếu ký hiệu chỉ xuất hiện khi cần lắp, kết cấu cũng phải cho người dùng nhìn thấy đúng mặt cần ghép vào đúng thời điểm.
Anh lấy bút chì, vẽ lại cụm nối. “Nếu xoay mặt bắt vào trong thế này, lúc lắp người ta sẽ nhìn thấy ký hiệu trước. Dựng xong thì nó quay xuống dưới bàn.”
Vy tiến lại gần. “Tam giác này vẫn có thể bị thanh ngang che.”
“Vậy dời điểm bắt lên một chút.”
Huy lập tức chặn: “Dời thì phải kiểm tra lại mép vật liệu.”
Khang đã đưa tay về phía thước. Anh dừng, quay sang cuốn sổ đặt ở đầu bàn.
“Ghi trước.”
Huy kéo cuốn sổ lại. Khang viết thay đổi đề xuất, lý do và phần bị ảnh hưởng, rồi đưa bút cho Huy kiểm tra mục kết cấu trước khi cả hai đo lại.
Vy chỉ vào ký hiệu còn lại. “Nếu đã dời điểm bắt, tôi muốn đổi cặp tròn thành hai gạch. Hình tròn trên gỗ dễ lẫn với dấu lỗ khoan.”
“Được.”
Khang đáp gần như ngay lập tức rồi mới nhận ra mình không khó chịu vì câu đó. Cách Vy nghĩ về việc người dùng đọc sản phẩm đang buộc họ thay cả vị trí liên kết và thứ tự thao tác. Phần anh từng coi là “hướng dẫn” đã chen thẳng vào bản vẽ kết cấu.
Lạ ở chỗ, nó không làm thiết kế yếu đi.
Buổi chiều, họ thử thêm hai lần. Một lần không có ký hiệu, Hạ An chỉ nhìn tờ hướng dẫn ngắn và ráp nhầm một chân, phải tháo ra. Lần sau, với ký hiệu ở mặt trong và thứ tự lắp được Vy vẽ thành bốn bước, cô không nhầm cặp nào.
“Chưa phải thử người dùng,” Hạ An nhắc khi Phúc định ghi kết quả. “Mới là thử nội bộ để xem ý tưởng có đáng giữ không.”
Phúc sửa tiêu đề cột.
Khang quay sang Vy. “Giữ hệ ký hiệu.”
Cô hỏi lại: “Giữ để thử tiếp, hay chốt luôn?”
Khang bật cười ngắn. “Giữ để thử tiếp. Chưa ai được chốt luôn nữa.”
Vy cũng cười. “Được.”
Họ trở lại phòng dự án khi trời đã tối. Bảng chi phí mới của Phúc còn vài ô cần cập nhật, nhưng tổng vật liệu đã thấp hơn bản mẫu 1. Huy ghi các điểm cần kiểm tra độ ổn định. Vy kẹp tờ bốn bước lắp cạnh bản phác, còn Hạ An chuyển ba lỗi cũ sang mục cần quan sát ở lần thử ngoài xưởng.
Khang mở sổ thay đổi. Trang mới không còn chỉ có tên anh: Vy đề xuất, Huy xác nhận ảnh hưởng kết cấu, Phúc ghi tác động chi phí, Hạ An nhắc ký hiệu phải được kiểm tra với người chưa từng thấy sản phẩm. Chữ của năm người chen nhau, không đẹp và cũng chẳng đều. Khang nhìn nó một lúc rồi khép sổ lại.
“Thử lắp hoàn chỉnh một lần,” Huy đề nghị. “Tính từ lúc các chi tiết đang rời.”
Vy lấy điện thoại mở đồng hồ bấm giờ.
“Khang không được lắp,” Hạ An nói.
“Vì sao?”
“Anh biết mọi chỗ.”
Cuối cùng Huy đứng ngoài chỉ can thiệp nếu có nguy cơ làm sai chi tiết, còn Phúc và Hạ An lắp theo sơ đồ của Vy. Khang ngồi trên mép bàn, hai lần suýt đứng dậy khi họ xoay thanh nối chậm hơn anh muốn. Cả hai lần anh đều ngồi lại.
Tam giác gặp tam giác. Hai gạch gặp hai gạch. Cụm chân dựng lên, thanh nối vào đúng bên, mặt bàn đặt sau cùng.
Khi Hạ An siết xong điểm liên kết cuối, Vy bấm dừng.
“Mười hai phút lẻ sáu giây.”
Phúc thở ra. “Ít nhất không tháo ra lắp lại lần nào.”
Huy đi một vòng quanh bản mẫu, đẩy nhẹ ở hai cạnh rồi gõ hai lần lên khung. “Mai kiểm tra tiếp. Nhưng thế này mới đáng gọi là bản hai.”
Khang nhìn sản phẩm trước mặt. Nó vẫn còn vết bút, mép thô và vài phần chắc chắn sẽ phải sửa. Thế mà lần đầu kể từ khi bước vào nhóm, anh không thấy cần phải làm nó trông hoàn hảo ngay.
Anh thấy vui, vì thứ trước mặt vừa thay đổi bởi nhiều người mà không hề thành một mớ chắp vá.
Hạ An đang thu giấy thì chợt dừng lại. Cô mở tập thông tin vòng tuyển chọn, lật đến trang quy định trình bày rồi đặt xuống giữa bàn.
“Phần giới thiệu của mỗi đội chỉ có tám phút.”
Cả nhóm cùng nhìn bản mẫu vừa mất mười hai phút để lắp xong.