Chương 24: Kịch Bản PR Bị Lộ

Chương 24: Kịch Bản PR Bị Lộ

Cột lịch sử chỉnh sửa hiện ra rất chậm, chậm đến mức mỗi dòng chữ như bị ánh đèn trên sân khấu kéo dài thêm một nhịp. Trong phòng họp báo, tiếng gõ bàn phím bỗng im xuống. Màn hình phụ của pháp chế không chiếu nội dung tài liệu, chỉ mở thuộc tính: tên file, mã hồ sơ, thời điểm tạo, người sửa, lịch sử phiên bản và ghi chú thay đổi. Một tài liệu truyền thông khủng hoảng bình thường sẽ không đáng sợ. Thứ đáng sợ là khi nó xuất hiện sớm hơn cả khủng hoảng mà nó nói rằng mình đang ứng phó.

Tôi nhìn dòng đầu tiên. HaiDang_crisis_QA_v4_internal. Phiên bản một được tạo lúc 08:46 sáng, trước khi Vân Lưu gửi thông cáo nội bộ về họp báo, trước cả khi đoạn clip phòng họp truyền thông B bị đẩy lên các tài khoản tin nóng. Người của pháp chế đứng cạnh màn hình vô thức hạ giọng: “Đây chỉ là thuộc tính hệ thống, chưa đại diện cho nội dung.” “Đúng,” tôi nói, “thuộc tính không kết tội ai. Nó chỉ cho chúng ta biết một câu hỏi cần được đặt ra: vì sao nhóm PR đã chuẩn bị kịch bản cho một cơn bão chưa chính thức xuất hiện?”

Cao Tuấn Kha đưa tay giữ micro. “Cô Lâm, tôi nhắc lại, tài liệu PR nội bộ có thể bao gồm dự báo tình huống. Bộ phận truyền thông chuẩn bị trước nhiều kịch bản là việc bình thường ở một công ty lớn.” Ông ta nói rất đều. Tôi không phủ nhận. Phủ nhận một điều hợp lý là tự tặng cho đối phương cơ hội biến mình thành người kích động. Tôi chỉ nhìn về phía màn hình. “Tôi đồng ý. Chuẩn bị kịch bản là bình thường. Nhưng xin ông Cao cho phép tôi hỏi thêm: trong kịch bản bình thường, PR có dự đoán chính xác từng cụm lập luận của một phóng viên cụ thể không?”

Dưới sân khấu, Chu Mạn lập tức siết chặt micro. “Cô đang ám chỉ tôi nhận câu hỏi từ Vân Lưu?” “Tôi đang nói về sự trùng khớp giữa dữ liệu nội bộ và câu hỏi công khai,” tôi đáp. “Ám chỉ thuộc về cảm xúc. Tôi không dùng cảm xúc để thay chứng cứ.” Câu ấy khiến vài ống kính chuyển từ Chu Mạn sang Hạ Nhiên. Hạ Nhiên vẫn đứng đó, mắt còn đỏ, nhưng vẻ đau lòng trên mặt đã mỏng hơn ban nãy. Nước mắt cần khán giả tin vào nó. Khi khán giả bắt đầu nhìn sang thời gian tạo file, nước mắt không còn đủ sáng.

Tạ Minh Trì nghiêng người về phía micro, giọng lạnh như một dòng chú thích trong biên bản. “Để tránh tranh cãi về bảo mật thương mại, Kỳ Hành đề nghị chỉ đối chiếu ba nhóm thông tin không chứa dữ liệu kinh doanh: thời điểm tạo file, ghi chú thay đổi của từng phiên bản, và các cụm câu hỏi đã được chính phóng viên đọc công khai. Nếu Vân Lưu lo ngại lộ nội dung chiến lược, có thể che các đoạn không liên quan.” Anh dừng một nhịp. “Đối chiếu trùng khớp không đồng nghĩa kết luận người nhận. Nhưng từ chối đối chiếu sẽ làm suy yếu tính độc lập của giám định vừa được cam kết.”

Pháp chế nhìn Cao Tuấn Kha. Cao Tuấn Kha nhìn lại ông ta bằng ánh mắt rất ngắn. Tôi nhận ra ánh mắt ấy. Đời trước, mỗi khi ông ta nói “vì đại cục”, đều sẽ có một người khác phải thay ông ta làm chuyện không sạch sẽ. Lần này, người của pháp chế không lập tức cúi đầu. Có quá nhiều máy quay đang mở. Một lời từ chối bây giờ không chỉ bảo vệ tài liệu, nó còn bảo vệ khả năng xóa dấu vết sau họp báo. Cuối cùng, ông ta gật nhẹ. “Chỉ mở ghi chú thay đổi và các phần đã được pháp chế xác định không chứa bí mật kinh doanh.”

Màn hình chuyển sang bảng phiên bản. v1: Thiết lập khung ứng phó khủng hoảng Hải Đăng. v2: Bổ sung trục cảm xúc cá nhân và quan hệ Phó Duy – Lâm Tĩnh An. v3: Bổ sung trục Kỳ Hành bị lợi dụng để tạo áp lực điều tra. v4: Chuẩn hóa câu hỏi công khai, nhấn mạnh ‘né tránh xin lỗi’, ‘đại cục công ty’ và ‘bạn thân chọn sự thật’. Tôi nghe thấy tiếng máy ảnh chụp liên tục vang lên như mưa nhỏ. Không ai trong phòng cần tôi giải thích quá nhiều. Bốn cụm ấy vừa xuất hiện trong câu hỏi của Chu Mạn, vừa nằm nguyên trong lịch sử chỉnh sửa của file PR.

Hạ Nhiên cuối cùng cũng lên tiếng. “Tĩnh An, mình biết cậu đang nghi ngờ mình, nhưng ghi chú thay đổi không chứng minh ai hại cậu. Truyền thông hỏi về Phó Duy là chuyện có thể dự đoán. Kỳ Hành tham gia điều tra, phóng viên hỏi có bị lợi dụng cũng là chuyện có thể dự đoán. Còn xin lỗi công khai…” Cô ta cười buồn, hàng mi hạ xuống. “Khi công ty bị thiệt hại, bất kỳ người phụ trách PR nào cũng sẽ chuẩn bị phương án đó. Mình làm việc của mình, không phải làm hại cậu.”

Tôi nhìn cô ta, rồi nhìn chiếc micro trên tay cô ta run rất nhẹ. “Tôi chưa nói ghi chú này đủ kết luận cô hại tôi.” Tôi cố tình nói chậm, để từng chữ rơi vào đúng nơi cần rơi. “Tôi chỉ nói nó đủ để chứng minh scandal không phải cơn bão tự nhiên. Nó có tuyến cảm xúc, tuyến nhân vật, tuyến câu hỏi và tuyến kết luận được chuẩn hóa trước. Một người bị điều tra chưa có kết luận, nhưng kịch bản đã biết cần đẩy cô ấy về vị trí nào: người yêu cũ phản bội, bạn thân đau lòng, nhà đầu tư bị lợi dụng, công ty bị buộc phải hy sinh cá nhân vì đại cục.”

Cao Tuấn Kha khẽ nhíu mày. “Cô Lâm, cô đang diễn giải quá mức.” “Vậy chúng ta đọc phần không cần diễn giải,” tôi nói. Tôi quay sang pháp chế. “Xin tìm cụm ‘không xin lỗi vì còn muốn dùng Kỳ Hành gây sức ép’ trong tài liệu.” Người của pháp chế thoáng khựng lại. Có lẽ ông ta không nghĩ tôi sẽ nhớ chính xác một câu chưa từng được công bố. Nhưng tôi đã nghe nó một lần trong đời trước, trong bản tin cắt ghép khiến tôi trở thành người đàn bà vừa tham vọng vừa ích kỷ. Khi thanh tìm kiếm hiện lên, cả phòng như cùng nín thở.

Kết quả bật ra ở phần Q&A gợi ý. Dòng chữ được che bớt hai bên, nhưng cụm chính vẫn nguyên vẹn: Nếu Lâm Tĩnh An tiếp tục không xin lỗi, đặt câu hỏi về việc cô ấy có đang mượn Kỳ Hành để gây sức ép lên Vân Lưu hay không. Chu Mạn tái mặt. Lần này, cô ta không còn giận dữ như bị xúc phạm nghề nghiệp nữa, mà giống một người bỗng nhận ra chiếc cầu mình đang đứng có thể không do mình xây. Tôi không nhìn cô ta quá lâu. Chỉ cần một phóng viên mất thế chủ động là đủ. Đẩy cô ta vào đường cùng lúc này chỉ giúp Hạ Nhiên đóng vai nạn nhân của quyền lực.

“Cô Chu,” tôi nói, “tôi không yêu cầu cô công bố nguồn ngay tại đây. Tôi chỉ đề nghị sau họp báo, cô nộp lại bản ghi chú chuẩn bị câu hỏi của mình cho ban tổ chức hoặc bên giám định độc lập. Nếu câu hỏi do cô tự tổng hợp, bản ghi chú của cô sẽ bảo vệ cô. Nếu có người gửi cho cô một gợi ý, bản ghi ấy cũng sẽ bảo vệ cô khỏi bị biến thành người chịu tội thay.” Chu Mạn mím môi. Không trả lời là lựa chọn an toàn nhất, nhưng sự im lặng ấy đã khác với sự tự tin ban đầu. Nó không còn tấn công tôi nữa. Nó quay lại tìm người đã đẩy cô ta ra trước ánh đèn.

Hạ Nhiên hít vào rất khẽ. “Cậu thật sự muốn kéo cả truyền thông vào cuộc điều tra này sao?” “Không,” tôi đáp. “Tôi muốn kéo tài liệu trở về đúng chỗ của nó.” Tôi nhìn cô ta, không gọi cô ta là bạn, cũng không gọi cô ta bằng giọng thân mật như đời trước. “Một kế hoạch truyền thông có thể dùng để giải thích khủng hoảng, cũng có thể dùng để tạo ra khủng hoảng. Khác biệt nằm ở thời điểm, người tạo, người duyệt và đường phát tán. Nếu cô không liên quan, cách tốt nhất để bảo vệ mình không phải là khóc, mà là để log được niêm phong.”

Minh Trì không nhìn tôi, nhưng ngón tay anh gõ nhẹ lên mép hồ sơ. Một nhịp rất nhỏ. Tôi hiểu đó là lời nhắc: đừng đi quá xa. Chúng tôi có metadata, có nội dung trùng, có thời điểm bất thường, nhưng chưa có đường chuyển file ra ngoài. Hạ Nhiên vẫn có thể nói đây chỉ là dự báo. Cao Tuấn Kha vẫn có thể nói PR làm quá trách nhiệm. Một trận thắng trước truyền thông không thể thay thế kết luận pháp lý. Tôi nuốt phần sắc lạnh còn lại xuống. Đời này, tôi không được phép thắng bằng cách nói quá những gì chứng cứ cho phép.

Tôi quay về phía pháp chế. “Đề nghị xuất hash của file, khóa phiên bản hiện tại, trích xuất lịch sử quyền truy cập và danh sách tài khoản có quyền chỉnh sửa từ 08:46 đến thời điểm hiện tại. Đồng thời, đưa file này vào phạm vi bàn giao cho tổ giám định độc lập cùng bản ghi hỏi đáp hôm nay.” Người của pháp chế ghi nhanh, mặt đã không còn giữ được vẻ trung lập ban đầu. Cao Tuấn Kha mỉm cười rất mỏng. “Cô Lâm chuẩn bị kỹ thật.” “Không,” tôi nói. “Tôi chỉ không muốn chết lần thứ hai vì một bản kịch bản được viết quá sớm.” Câu cuối bật ra nhẹ hơn tôi tưởng. Có lẽ chỉ mình tôi hiểu nghĩa thật của nó.

Không khí khựng lại một giây. Hạ Nhiên nhìn tôi, trong mắt cô ta lướt qua một thứ gần như sợ hãi. Rất nhanh thôi, nó biến mất, được thay bằng vẻ tổn thương quen thuộc. “Tĩnh An, cậu đang nói như thể tất cả mọi người đều muốn hại cậu.” “Không phải tất cả,” tôi đáp. “Chỉ là đủ nhiều để tôi không còn tin vào lời tốt đẹp không có log.” Dưới sân khấu, vài tiếng cười rất nhẹ vang lên rồi tắt ngay. Đó không phải tiếng cười vui vẻ, mà là tiếng nứt đầu tiên trong bức tường thương hại mà Hạ Nhiên dựng quanh mình.

Đúng lúc đó, người của pháp chế mở mục thông tin chủ sở hữu file để chuẩn bị xuất biên bản. Trên màn hình, các dòng kỹ thuật lần lượt hiện ra: Owner group: Internal_PR_Crisis. Last saved by: HRN_teamlead. Created by: PR_Assistant_DuLan. Tôi nghe tiếng Hạ Nhiên ngừng thở sau lưng một nhịp rất nhỏ. Dư Lan. Trợ lý truyền thông đi theo Hạ Nhiên gần như trong mọi cuộc họp, người luôn đứng sau cô ta nửa bước. Tôi nhìn cái tên ấy, rồi chậm rãi quay sang Hạ Nhiên. Lần này, dưới ánh đèn, nước mắt của cô ta không kịp rơi.