Chương 19: Không Thể Đổ Cho Ai

Khang không trả lời được câu hỏi của Huy ở hành lang.

Đến tối, câu hỏi ấy vẫn nằm giữa phòng dự án, dù Huy chưa nhắc lại. Bản mẫu được dựng nguyên khung ở sát tường, không ai gập xuống. Vệt cạ trên chốt phải vẫn còn, ngay chỗ ánh đèn huỳnh quang hắt vào. Trên bàn là máy tính của Vy, cuốn sổ của Hạ An và túi hồ sơ Phúc vừa đặt xuống.

Không ai hỏi họ có nên nghỉ một hôm rồi mới nói chuyện. Cũng không ai nhắc kết quả cuộc thi nữa.

Phúc kéo ghế ra, mở bảng chi phí và đặt tờ đầu tiên giữa bàn. “Tôi nghĩ bắt đầu từ cái đo được trước.”

Khang ngồi đối diện. Anh đã định mở lời bằng câu xin lỗi từ lúc bước vào phòng, nhưng câu hỏi của Huy khiến mọi cách nói chung chung đều trở nên khó chịu. Xin lỗi vì cả đội bị loại. Xin lỗi vì anh đã quyết sai. Những câu đó đúng, nhưng sau buổi chiều nay, đúng thôi chưa đủ.

Phúc dùng đầu bút chạm vào ba cột đã quen thuộc: mục tiêu, hiện tại, chênh lệch. “Chi phí vượt không xuất hiện sáng nay. Nó có từ lúc mình giữ cụm phụ kiện mới và phần gia cường. Tôi đã báo. Sau đó mình vẫn tiếp tục làm trên cấu hình đó.”

“Ừ.” Khang đáp.

“Đừng ừ để cho qua.” Phúc không nâng giọng. “Tôi muốn biết lúc đó con số này có quyền làm mình dừng không.”

Khang nhìn bảng. Anh đã từng coi phần của Phúc là thứ có thể giải quyết sau khi cấu trúc ổn. Nếu cơ cấu chạy đẹp, mức vượt hiện tại vẫn còn thời gian để kéo xuống. Lúc ấy, lý do đó nghe đủ hợp lý.

“Không.” Anh nói. “Lúc đó tôi coi chi phí là thứ phải kéo xuống sau. Không phải điều kiện để bác cấu hình.”

Phúc thu tay về. “Vậy bảng này chỉ có tác dụng giải thích hậu quả.”

Không ai phản bác.

Vy xoay máy tính về phía mọi người. Trên màn hình là bộ hình đã dùng buổi chiều. Cô mở ảnh bị cắt phần đầu gối, rồi chuyển sang trang có dòng chú thích quá nhỏ.

“Cái này không phải lỗi vì tôi không biết căn ảnh.” Vy nói. Giọng cô nhẹ như thường ngày, nhưng không còn kiểu chờ người khác nói xong rồi mới chen vào. “Trước khi phần kỹ thuật thay đổi, thứ tự hình, chú thích và phần hướng dẫn đã ổn. Sau đó tôi phải sửa lại theo cấu trúc mới. Đến lúc chốt kẹt, tất cả lại đổi lần nữa. Tôi có bộ hình để trình bày, nhưng không có lượt kiểm cuối.”

Khang nghe thấy một câu tự vệ bật lên trong đầu: anh đâu bảo Vy phải làm lỗi. Anh không chạm vào máy của cô, cũng không yêu cầu cô cắt sai khung.

Anh không nói ra.

Vy phóng lớn bức ảnh. “Nếu phần của tôi có quyền dừng, tôi đã nói bộ hình này chưa sẵn sàng. Nhưng thực tế là phần trình bày luôn phải chạy theo thứ đã được quyết định ở kết cấu. Khi hết giờ, việc của tôi biến thành cố làm cho cái mới trông như đã được chuẩn bị từ trước.”

Cây bút chì sau tai cô được lấy xuống, đặt ngang cạnh bàn phím. “Tôi không muốn làm kiểu đó nữa.”

Khang gật đầu, rồi nhận ra cái gật cũng quá dễ. Anh kéo ghế thẳng lại.

“Vy, tôi đã coi phần của cô là thứ có thể sửa sau cùng vì nghĩ thay đổi kỹ thuật quan trọng hơn. Khi tôi đổi cấu trúc sát giờ, tôi để cô nhận phần thời gian còn lại và vẫn mong kết quả phải sạch như cũ.” Anh dừng một nhịp. “Lỗi hình là thứ xảy ra trên máy của cô, nhưng điều kiện khiến cô không có lượt kiểm là do quyết định tôi đẩy xuống. Tôi xin lỗi.”

Vy không nói “không sao”. Cô chỉ tắt màn hình rồi để máy tính mở trước mặt.

Huy dựa lưng vào ghế, hai tay khoanh trước ngực. Từ lúc vào phòng, anh chưa đụng đến bản mẫu. Sự im lặng đó làm Khang nhớ những lần trong xưởng Huy đang giận đến mức không muốn tranh luận thêm.

Hạ An mở sổ. Trang cô gạch chân ở sảnh chiều nay nằm ngay trước mắt Khang, nhưng chữ bị che một phần dưới ngón tay cô.

“Có ba lần mình có thể đổi hướng.” Cô nói. “Lần một, người dùng nói cơ cấu mới không giải quyết điều họ cần, còn khoảng chân và khoang đồ vẫn có vấn đề. Mình vẫn giữ. Lần hai, Phúc báo chi phí vượt mục tiêu vì chính những phần mình giữ lại. Mình vẫn giữ. Lần ba, chốt kẹt và Huy nói muốn xử lý đúng thì phải tháo lại một phần lớn. Mình vẫn mang cấu hình đó đi thi.”

Khang không cần hỏi “mình” trong ba câu ấy là ai.

Hạ An khép sổ lại một nửa. “Cả đội đều có trách nhiệm vì đã đồng ý. Tôi đã đồng ý cắt phần người dùng để cứu thời gian. Vy vẫn nhận sửa. Phúc không buộc cả đội dừng. Huy vẫn giúp căn ray để mình lên sân khấu. Nhưng cả bốn người đều đang phản ứng sau những quyết định đã được anh đẩy đi trước.”

Khang siết ngón tay quanh nắp bút rồi thả ra.

“Anh có thể nhận hết lỗi,” Hạ An tiếp, “nhưng nếu sau đó quyền quyết định vẫn nằm ở anh, lần sau bọn tôi chỉ có thêm một người chịu trách nhiệm rất tốt sau khi mọi chuyện hỏng.”

Câu đó chạm đúng thứ Khang đã định làm ở hành lang: gom phần lỗi về mình để giữ đội khỏi đổ vào nhau. Nhưng nếu anh là người quyết rồi cũng là người nhận tất cả hậu quả, bốn người còn lại vẫn đứng ngoài phần quan trọng nhất.

Huy cuối cùng kéo ghế ra khỏi bàn một chút. “Lần tôi cắt sai vật liệu vì anh tự sửa bản vẽ, anh đã xin lỗi. Mình lập sổ thay đổi. Tôi tưởng từ đó ít nhất sẽ không còn chuyện tôi cắt theo một thứ trong khi anh làm theo thứ khác.”

“Sau đó đã đỡ.” Khang nói.

“Đỡ việc không biết bản nào mới nhất.” Huy đáp. “Không đỡ việc anh vẫn nghĩ người thấy giải pháp nhanh nhất thì được quyền đẩy cả đội theo.”

Khang nhìn cuốn sổ của Hạ An. Quy ước cũ đã giúp họ biết ai sửa gì, vì sao sửa, phiên bản nào đang dùng. Nhưng sổ chỉ ghi lại quyết định. Nó chưa từng bắt người đưa ra quyết định phải hỏi ai sẽ chịu ảnh hưởng, hay ai có quyền nói chưa đủ điều kiện đi tiếp.

Huy nghiêng đầu về phía bản mẫu. “Tôi nói thẳng. Nếu cách làm vẫn thế, tôi rời. Tôi không làm thêm một vòng nữa để đến lúc lỗi xảy ra mới được hỏi ý kiến kỹ thuật, rồi lại cùng anh cứu cho kịp.”

Không ai cản anh ngay.

Khang thấy cổ họng khô đi. Phản xạ quen thuộc thúc anh nhắc rằng cả nhóm đã gật đầu, rằng nếu hôm qua tháo khung thì chắc chắn không kịp thi. Anh có thể giải thích đủ chặt để giữ hình ảnh của một người giỏi chỉ tính sai trong điều kiện khó.

Nhưng Huy không hỏi anh có giỏi hay không.

“Huy.” Khang đặt nắp bút xuống. “Tôi đã nghe anh nói chốt cần xử lý triệt để, nhưng tôi biến cảnh báo đó thành bài toán thời gian để tự quyết tiếp. Tôi còn để anh đứng ở vị trí phải sửa gấp một cấu hình anh không chọn giữ. Tôi xin lỗi vì đã dùng chuyên môn của anh để cứu quyết định của tôi, thay vì cho chuyên môn của anh quyền dừng nó.”

Huy không đáp. Gương mặt vẫn căng, nhưng anh không kéo ghế thêm nữa.

Khang quay sang Phúc. “Tôi đã coi mức giá anh đặt ra là thứ có thể thương lượng sau khi phần kỹ thuật xong. Như vậy bảng chi phí của anh chỉ được phép báo xấu chứ không được phép làm thay đổi thiết kế. Tôi xin lỗi.”

Phúc gập tờ bảng lại một nửa, vẫn để nó trên bàn.

Khang nhìn Hạ An sau cùng. Anh nhớ câu cô đã hỏi từ đầu dự án: vấn đề mình đang giải là gì?

“Tôi đã để phần người dùng bị cắt để bảo vệ một cấu hình mà dữ liệu người dùng vốn đã không ủng hộ.” Anh nói chậm hơn. “Tôi nghe phản hồi, nhưng chỉ giữ những phần không buộc tôi bỏ thứ tôi muốn làm. Đến hôm nay, cô còn phải cắt phần trình bày để trả thời gian cho lỗi kỹ thuật. Tôi xin lỗi vì đã biến nghiên cứu của cô thành phần giải thích cho quyết định đã chốt, thay vì thứ có quyền đổi quyết định.”

Hạ An không gật đầu. Cô chỉ hỏi: “Rồi sao?”

Khang nhìn bốn người trước mặt. Nếu câu tiếp theo vẫn là “tôi sẽ cẩn thận hơn”, anh biết Huy có thể đứng dậy ngay.

Anh kéo cuốn sổ thay đổi về phía mình, nhưng không mở sang trang mới.

“Một tuần.” Khang nói. “Một tuần không sửa bản mẫu, không thêm cơ cấu, không dựng phiên bản mới. Chỉ sửa cách làm.”

Phúc nhíu mày. “Cụ thể?”

“Xem lại từ lúc mình lập sổ thay đổi đến hôm nay. Mỗi thay đổi phải chỉ ra nó ảnh hưởng phần của ai. Mỗi người tự viết điều kiện nào thì phần mình buộc phải dừng, và phần nào mình cần quyền quyết định cuối. Tôi không viết thay.”

Anh dừng lại, nghe chính mình nói câu tiếp theo khó hơn dự kiến.

“Và tôi không giữ một quyền phủ quyết chung chỉ vì tôi phụ trách thiết kế kết cấu. Nếu một thay đổi của tôi chạm phần của người khác, tôi phải có xác nhận của người đó trước khi làm. Tuần sau mình mới quyết có tiếp tục sản phẩm hay không.”

Vy nhìn sang bản mẫu rồi lại nhìn anh. “Nếu trong tuần đó anh nghĩ ra cách sửa chốt?”

“Ghi lại. Không làm.”

“Dù chỉ cần nửa tiếng?”

Khang im một nhịp. Nửa tiếng chính là kiểu ngoại lệ anh đã dùng quá nhiều: sửa nhỏ thôi, kiểm sau cũng được.

“Dù chỉ cần nửa tiếng.”

Phúc xoay tờ chi phí lại đúng chiều. “Tôi muốn đưa cả ngưỡng giá vào phần điều kiện dừng.”

“Anh viết.”

Vy nói: “Tôi muốn có mốc đóng thay đổi trước khi trình bày. Qua mốc đó, nếu ai đổi cấu trúc thì phải chấp nhận phần hình không đi theo, chứ không mặc định tôi sửa kịp.”

“Cô viết.”

Huy nhìn Khang lâu hơn. “Tôi ở hết một tuần.”

Không khí trong phòng không nhẹ đi.

Huy nói tiếp: “Không phải vì tôi tin anh lại rồi. Tôi muốn xem anh có làm đúng cái anh vừa nói không. Nếu một tuần sau vẫn là anh quyết, rồi bọn tôi ghi cho đủ thủ tục, tôi rời.”

“Được.” Khang đáp.

Anh không thêm gì nữa.

Hạ An mở hẳn cuốn sổ. Dòng cô đã gạch chân ở sảnh hiện ra: quyết định nào khiến phần khác mất quyền dừng? Cô đặt bút xuống dưới dòng đó, nhưng chưa viết.

“Còn một chuyện.”

Khang ngẩng lên.

Hạ An nhìn thẳng vào anh. “Nếu lần sau cả bốn người đều chống lại anh, anh có dừng không?”