Chương 64: Sau Ba Mươi Ngày

Chương 64: Sau Ba Mươi Ngày

Điều khoản thứ mười hai chỉ dài bốn dòng nhưng khiến Lục An đọc lại ba lần. Vy ngồi sát bên anh, một tay giữ cốc nước đã nguội, tay kia kéo thanh đánh dấu xuống đúng câu: bên tổ chức được quyền sử dụng hình ảnh, âm thanh và phát biểu của người tham dự cho mục đích truyền thông trong thời hạn không giới hạn. “Họ ghi không thu dữ liệu ngoài đăng ký tối thiểu, rồi lại xin quyền dùng mặt người ta đến hết đời,” cô nói. An gõ một bình luận bên lề: Chỉ ghi hình người đồng ý riêng bằng văn bản; không dùng câu chuyện nợ làm nội dung quảng bá. Điều khoản ba còn cho nền tảng quyền dùng tên dự án cho mọi hoạt động giáo dục về sau. Vy bật cười khô. “Một chuỗi workshop mà mua luôn tên, đúng là học rất nhanh từ ngành tài chính.”

Họ không ký trong tối đó. Vy gửi hợp đồng cho luật sư, đồng thời trả lời bên mời bằng chín điểm cần sửa: quyền dùng tên chỉ áp dụng cho chuỗi đã thỏa thuận; dữ liệu đăng ký phải xóa sau khi đối soát; không quay người tham dự mặc định; phí được trả theo công việc bàn giao, không phụ thuộc lượt tương tác; Cuối bảng, cô thêm một dòng mà ba mươi ngày trước chính cô cũng có thể thấy phiền: ngân sách phải trả địa điểm, vật tư và công sức của từng người, kể cả người phụ trách.

An đọc đến đó, nghiêng đầu. “Cô định tự trả công cho mình thật à?” Vy nhìn số nợ còn lại. Bản năng cũ bảo cô lấy toàn bộ tiền nhận được ném vào khoản gần nhất, rồi sống tiếp bằng hoảng loạn. “Tôi làm việc thật thì nhận tiền thật,” cô đáp. “Nhưng tôi cũng để riêng thuế, chi phí buổi sau và khoản trả nợ theo lịch.” An bỏ đánh dấu đỏ ở dòng ngân sách. “Cuối cùng tài liệu này có một người không làm miễn phí vì thấy có lỗi.”

Hai ngày tiếp theo trôi qua bằng email, phụ lục và những cuộc gọi không ai cắt thành video ngắn. Bên nền tảng đồng ý giới hạn quyền dùng tên, bỏ điều khoản hình ảnh mặc định và chuyển dữ liệu đăng ký sang biểu mẫu do Hà My quản lý. Quỳnh sửa bảng thu chi đến lần thứ tư vì vẫn thiếu chi phí in. Bà Sáu nghe dự án sẽ trả tiền địa điểm thì xua tay. Vy không nhận miễn phí. “Lần trước cô cho tụi con mượn vì chưa có tiền. Lần này có ngân sách mà vẫn mượn thì dự án minh bạch của con hơi trong suốt quá.” Bà Sáu chốt một mức giá thấp, kèm điều kiện ai uống nước tự rửa ly.

Khoản tạm ứng đầu tiên vào tài khoản dự án vào sáng thứ năm. Vy không chụp màn hình đăng ngay. Cô chia tiền theo bảng đã công khai: địa điểm, in ấn, vật tư sửa đồ, phí quản lý biểu mẫu, phí nội dung, phí hướng dẫn. Khi dòng “Mai Hạ Vy – phụ trách nội dung” hiện một con số cụ thể, cô thấy lạ như nhìn tên mình trên giấy tờ của người khác. Đó không phải tiền cứu hộ hay tiền mua sự im lặng. Nó là tiền cho một danh sách công việc dài hai trang và một buổi phải đứng trước những người có đủ lý do để không tin cô.

Workshop đầu tiên mở cho hai mươi người. Mười bảy người đến. Hai người báo bận, một người biến mất sau khi hỏi có được nhận tiền hỗ trợ hay không. Hà My dán trước cửa quán: KHÔNG QUAY MẶT NGƯỜI KHÁC NẾU CHƯA ĐƯỢC ĐỒNG Ý. An đặt cạnh đó hộp tua vít, kim chỉ, keo dán và ba món đồ hỏng để làm mẫu. Vy bày các hợp đồng đã xóa thông tin, một bảng nợ trống và sáu mẫu quảng cáo khác sản phẩm nhưng giống nhau ở cách khiến người xem thấy mình thua kém.

Mười phút đầu yên đến mức Vy nghe rõ tiếng muỗng chạm thành nồi phía bếp. Một chàng trai giao hàng giơ tay hỏi: “Chị từng quảng cáo app vay, giờ đứng đây dạy tụi tôi không vay, có hơi tiện không?” Không khí co lại. Hà My cúi xuống tập giấy.

Vy không mở slide thành tích. Cô kéo ghế ra, đứng ngang với mọi người. “Có,” cô nói. “Rất tiện nếu tôi giả vờ chuyện đó chưa xảy ra. Tôi đã nhận tiền, đã nói những câu khiến vay nợ trông giống một cách tự thưởng và đã mất rất lâu mới chịu nhìn phần sai của mình. Hôm nay tôi không dạy ai thành người tốt. Tôi chỉ chia sẻ những thứ tôi đã phải học sau khi làm sai. Phần pháp lý có tài liệu nguồn để mọi người tự kiểm tra.” Chàng trai không cười, nhưng anh ta mở bản hợp đồng trước mặt thay vì đứng dậy. Với Vy, thế đã đủ.

Buổi học bắt đầu bằng việc khoanh tròn phí, ngày đến hạn và quyền truy cập dữ liệu trong hợp đồng mẫu. An đi giữa các bàn, không giải thích thay mà hỏi họ tìm thấy gì. Một cô nhân viên cửa hàng phát hiện điều khoản cho phép liên hệ danh bạ. Hà My hướng dẫn mỗi người lập bảng nợ riêng, không gửi lên nhóm. Quỳnh thu phiếu câu hỏi không ghi tên rồi xé phần thông tin liên hệ sau khi đối chiếu. Bà Sáu đi qua, lẩm bẩm rằng lần đầu quán bà đông mà không ai chụp món ăn.

Rắc rối đến ở phần chia sẻ cuối. Một cô gái dùng tên Linh kể cô đang có bốn khoản vay, ba khoản để mua đồ làm video và một khoản để trả khoản trước. Giọng cô nhỏ dần khi nói đến cuộc gọi đòi nợ gửi cho đồng nghiệp. Người phụ trách truyền thông của nền tảng, nhấc điện thoại lên để ghi lại “khoảnh khắc thật”. Vy bước chắn giữa hai người trước khi ống kính hướng vào Linh.

“Bạn ấy chưa đồng ý quay.”

“Tôi chỉ lấy cảnh không thấy mặt.”

“Giọng nói và câu chuyện cũng có thể nhận diện trong hoàn cảnh này.” Vy mở phụ lục, chỉ đúng điều khoản họ sửa. “Chúng ta đã thống nhất không dùng chuyện nợ làm tư liệu. Bây giờ cũng không phải lúc hỏi bạn ấy ký.”

Căn phòng im lặng. Vy biết làm căng có thể biến đối tác đầu tiên thành đối tác cuối cùng. Nhưng Linh đang nắm chặt mép giấy, mắt không nhìn ai. Người phụ trách truyền thông tắt camera, xin lỗi rồi đặt điện thoại úp xuống. Đại diện nền tảng ở cuối phòng gật đầu. “Giữ nguyên quy tắc. Báo cáo chỉ ghi số lượng tham dự và nội dung đã triển khai.”

Linh không được hứa rằng bốn khoản vay sẽ biến mất. Luật sư qua cuộc gọi ngắn hướng dẫn cô lưu chứng cứ, kiểm tra đơn vị cho vay và tìm tư vấn phù hợp nếu bị đe dọa trái quy định. Vy cùng cô sắp thứ tự ngày đến hạn, tách khoản sinh hoạt khỏi khoản phục vụ nội dung và viết ra ba cuộc gọi cần thực hiện sáng hôm sau. An đưa cô chiếc túi bung quai để thực hành khâu lại. “Không giải quyết được nợ,” anh nói, “nhưng ít nhất hôm nay cô chưa cần mua túi mới.” Linh bật cười qua nước mắt. Tiếng cười không đủ làm clip lan truyền, nhưng đủ để cả phòng thở lại.

Workshop kết thúc muộn hai mươi ba phút. Không ai vỗ tay theo kịch bản. Mọi người xếp ghế, rửa ly và mang về bảng của mình. Chàng trai giao hàng lúc đầu đứng lại hỏi buổi sau có phần đọc hợp đồng thuê trọ không. Một cô khác đề nghị hướng dẫn cách từ chối mua hàng trả góp mà không phải kể hết chuyện nợ. Hà My ghi từng đề xuất, không thêm tên người nói. Bà Sáu đếm ly sạch rồi tuyên bố nhóm đủ tiêu chuẩn quay lại.

Sau khi cửa quán kéo xuống một nửa, Vy và An ngồi kiểm tiền trên chiếc bàn vừa dùng để hướng dẫn. Số người thực tế ít hơn dự kiến nên tiền nước giảm, nhưng chi phí in tăng vì họ phải in lại phụ lục bảo mật. Quỳnh cập nhật bảng công khai. Vy chuyển phí địa điểm cho bà Sáu, phí quản lý cho Hà My và phần hướng dẫn cho An. Đến khoản của mình, cô dừng một nhịp rồi vẫn chuyển đúng như bảng. Sau đó cô chia phần tiền ấy thành ba khoản: trả nợ theo lịch, dự phòng sinh hoạt và một phần gửi về cho mẹ theo kế hoạch đã thống nhất.

Điện thoại hiện email của luật sư. VayVui đã xác nhận nhận khoản hoàn trả một triệu hai trăm nghìn đồng, nhưng việc đối soát hợp đồng cũ chưa kết thúc. Cơ quan xác minh cũng yêu cầu doanh nghiệp bổ sung tài liệu kỹ thuật. Không có câu nào nói Trịnh Khải mất chức, không có kết luận chiến thắng và không có ngày mọi khoản nợ của Vy tự biến mất. Cô lưu email vào hồ sơ rồi đóng lại. Ngày mai cô vẫn phải gọi khách hàng, hoàn thành ba kịch bản, trả phần tiền thuê còn lại và trả lời những người cho rằng workshop chỉ là cách đổi thương hiệu.

An đẩy sang một tờ giấy. Trên đó là danh sách việc cho buổi thứ hai, bên dưới có dòng mới: hợp đồng thuê trọ và chi phí ẩn. “Anh nhận rồi à?” Vy hỏi.

“Chưa. Tôi ghi để cô thương lượng.”

“Anh rất thích biến hy vọng thành bảng việc.”

“Ít nhất bảng việc có ô đánh dấu hoàn thành.”

Vy nhìn ra ngoài. Thành phố sau giờ đóng quán vẫn sáng bằng những bảng quảng cáo hứa rằng chỉ cần bấm một nút, người ta sẽ có ngay phiên bản tốt hơn của mình. Cô từng sống bằng việc viết những lời hứa như thế. Bây giờ trang dự án chỉ có ảnh chiếc áo được vá, bảng thu chi của mười bảy người và thông báo buổi sau chưa mở đăng ký. Bình luận vẫn có người cảm ơn, người nghi ngờ, người hỏi có tiền miễn phí không. Cô chỉ chặn hai tài khoản thả link vay.

Một thông báo lịch cũ bật lên lúc chín giờ tối: “Hết ba mươi ngày. Trở lại bình thường.” Vy nhìn câu chữ do chính mình đặt từ ngày đầu, khi cô còn nghĩ thử thách chỉ là một màn chịu đựng có ngày kết thúc. Cô xóa bốn chữ cuối và đổi tên lời nhắc thành: “Kiểm tra bảng nợ. Sống bằng việc thật.” Ứng dụng hỏi cô muốn lặp lại đến khi nào.

An đã đứng lên xếp chiếc ghế cuối cùng. “Còn bao lâu nữa?”

Vy chọn mục không có ngày kết thúc.

“Lâu,” cô nói. “Lần này chắc phải làm thật.”

Anh đặt chiếc ghế ngay ngắn bên cạnh cô. “Ừ. Làm cùng.”