Chương 45 - Chương 45: Đề Nghị Mua Lại

Chương 45: Đề Nghị Mua Lại

Tôi không trả lời email của Vân Tinh ngay. Sau những ngày vừa qua, tôi đã học được một điều rất đơn giản: thứ được gửi đến đúng lúc người ta mệt nhất phải đọc chậm gấp đôi. Định giá trong bản đề nghị đủ lớn để làm một thương hiệu non trẻ như Tự Quang bỗng có vẻ đã đi đến đích. Nó có thể trả hết nợ nhà máy, mở phòng lab riêng và đưa sản phẩm vào hàng nghìn quầy bán lẻ trong vòng sáu tháng. Nhưng ở điều khoản thứ ba, chữ đẹp đến đâu cũng không che được ý nghĩa thật: sau giao dịch, linh hồn của Tự Quang không còn thuộc về người đã đặt lời hứa vào nó nữa.

Dư Hạ kéo ghế ngồi xuống cạnh tôi ở văn phòng, tay còn cầm cốc cà phê đã nguội. Cô ấy đọc bản tóm tắt tài chính, mắt sáng lên đúng một giây rồi lập tức tối lại khi lướt đến phần quyền kiểm soát sản phẩm. “Con số này mà đổi sang tiền mặt, đủ để tôi mua lại cái miệng từng chửi tôi trên mạng, đóng khung treo tường.” Cô ấy ngẩng lên, giọng bỗng nghiêm túc. “Nhưng nếu ký, sau này người ta muốn biến Tự Quang thành dòng kem phục hồi cấp tốc, thêm mấy câu quảng cáo kiểu trắng lên sau bảy ngày, chúng ta còn quyền nói không không?” Tôi không đáp ngay. Câu hỏi đó chính là cái gai trong toàn bộ bản đề nghị.

Luật sư Hà đến sau đó hai mươi phút, mang theo một bản in đầy ghi chú đỏ. Thẩm Ngật cũng từ phòng R&D bước lên, áo blouse còn chưa kịp thay. Chị Hà đặt tài liệu xuống bàn như đặt dao mổ. “Đây không chỉ là đề nghị mua lại. Đây là hợp đồng chuyển quyền kiểm soát toàn diện.” Chị gõ vào từng mục. Quyền sở hữu nhãn hiệu thuộc về pháp nhân sau sáp nhập. Công thức, dữ liệu thử nghiệm và hồ sơ phản hồi khách hàng được chuyển vào kho tài sản chung của Vân Tinh. Đội sáng lập giữ vai trò cố vấn trong mười tám tháng, nhưng không có quyền phủ quyết thay đổi định vị, kênh bán hay phiên bản sản phẩm. Tệ hơn nữa, tôi bị ràng buộc điều khoản không cạnh tranh trong ba năm nếu rời đi.

Thẩm Ngật im lặng rất lâu. Với người làm công thức, bản đề nghị đó giống như ai đó hỏi anh có muốn một phòng lab tốt nhất thành phố hay không, nhưng đổi lại phải để người khác quyết định chất gì được đưa lên da khách hàng. Anh nói chậm: “Nếu ký, đội R&D sẽ có ngân sách chưa từng có. Nhưng họ không cam kết giữ nguyên tiêu chuẩn loại bỏ hương liệu kích ứng ở dòng phục hồi da nhạy cảm. Họ chỉ ghi ‘tối ưu theo chiến lược danh mục’. Câu đó trong ngành nghĩa là nếu lợi nhuận yêu cầu, tiêu chuẩn có thể bị uốn.” Dư Hạ bật cười khô. “Rất văn minh. Người ta không cắt cổ thương hiệu, người ta tối ưu cổ thương hiệu.”

Tôi hiểu vì sao Vân Tinh chọn lúc này. Sau thông cáo của Cảnh Hành, Tự Quang không còn là thương hiệu nhỏ đang cố tự minh oan. Chúng tôi đã thành một cái tên có câu chuyện thật, cộng đồng khách hàng thật và sức bật truyền thông thật. Trong mắt tập đoàn lớn, đó không chỉ là uy tín, mà là tài sản có thể mua trước khi nó trở nên quá đắt. Điều khiến tôi lạnh người là họ hiểu rất rõ Tự Quang đáng giá vì lời hứa phục hồi, nhưng lại muốn lấy lời hứa ấy ra khỏi tay người đang chịu trách nhiệm với nó.

Buổi chiều, đại diện Vân Tinh đề nghị họp trực tuyến. Người xuất hiện trên màn hình là Tần Nghiêu, phó tổng đầu tư chiến lược, giọng lịch sự đến mức không có một nếp nhăn cảm xúc. Ông ta nói Vân Tinh có thể giúp Tự Quang vượt qua giới hạn của một thương hiệu độc lập: nhà máy chuẩn quốc tế, hệ thống bán lẻ toàn quốc, ngân sách truyền thông sạch, đội pháp lý đủ mạnh để xử lý phần còn lại của Duyệt Nhan và Hứa Thừa Viễn. Mỗi câu đều đánh đúng vào điểm đau: thiếu tiền, thiếu kênh, thiếu người.

Tần Nghiêu mỉm cười khi tôi hỏi về quyền phủ quyết sản phẩm. “Hứa tổng, chúng tôi rất tôn trọng tinh thần sáng lập của cô. Nhưng một thương hiệu muốn mở rộng phải vượt qua giai đoạn phụ thuộc vào cá nhân sáng lập.” Tôi nhìn ông ta qua màn hình. “Tôi đồng ý thương hiệu không thể chỉ dựa vào cá nhân tôi,” tôi nói. “Nhưng nó càng không thể dựa vào một hội đồng chưa từng nhìn thấy da khách hàng kích ứng sau khi dùng sai sản phẩm.” Ông ta nói quyền kiểm soát tập trung giúp quyết định nhanh hơn. Tôi đáp: “Nhanh không phải lúc nào cũng là đúng. Năm đó Hứa thị cũng nhanh. Nhanh thay nguyên liệu, nhanh che báo cáo, nhanh đổ lỗi cho một người.”

Cuộc họp kết thúc mà không có tiếng đập bàn nào, chỉ có một câu rất mềm: Vân Tinh cần phản hồi sơ bộ trước năm giờ chiều để giữ mức định giá hiện tại. Sau khi màn hình tắt, phòng làm việc của Tự Quang im lặng đến mức tôi nghe được tiếng máy lạnh chạy. Dư Hạ xoay bút trong tay. “Chiêu Ninh, nói thật nhé, nếu cậu muốn bán, mình sẽ không mắng cậu. Cậu đã mệt quá lâu rồi.” Thẩm Ngật cũng gật đầu. “Đội ngũ có thể hiểu. Không ai có quyền bắt cậu gánh lý tưởng đến kiệt sức.” Chính vì họ không ép tôi phải làm biểu tượng, lựa chọn này mới trở nên nặng hơn.

Tôi yêu cầu mở cuộc họp nội bộ mở rộng lúc bốn giờ. Không phải để diễn thuyết về lý tưởng, mà để đặt mọi thứ lên bàn. Bảng dự phóng dòng tiền cho thấy nếu không nhận mua lại, Tự Quang vẫn còn ba tháng an toàn, nhưng đơn hàng quý sau cần vốn sản xuất lớn hơn, còn chi phí pháp lý vẫn kéo dài. Nếu nhận đề nghị, áp lực biến mất trong một chữ ký. Nếu từ chối, chúng tôi phải sống bằng cách khó hơn: vòng đầu tư thiểu số, đặt trước có kiểm soát, mở rộng sản xuất từng phần và chấp nhận doanh số không bùng nổ như truyền thông mong muốn.

Một cổ đông hạt giống hỏi tôi có chắc sự cứng đầu này không khiến Tự Quang bỏ lỡ thời điểm vàng hay không. Câu hỏi ấy không sai, nên tôi không phản bác bằng cảm xúc. Tôi chỉ chiếu điều khoản không cạnh tranh lên màn hình. “Nếu tôi ký và sau mười tám tháng bị loại khỏi quyền quyết định, tôi không được tạo thương hiệu phục hồi khác trong ba năm. Nếu họ đổi định vị Tự Quang, khách hàng vẫn sẽ nhìn thấy tên Tự Quang trên lọ kem. Nhưng lúc đó, người chịu lời hứa đã không còn quyền giữ lời.” Tôi dừng lại, nhìn quanh phòng. “Tôi không nghèo đến mức không cần tiền. Tôi cũng không cao thượng đến mức bắt mọi người chịu khổ để bảo vệ tự trọng của tôi. Nhưng tôi không thể bán một thương hiệu phục hồi cho một điều khoản khiến nó có thể phản bội chính người cần được phục hồi.”

Không ai vỗ tay. Tự Quang không phải sân khấu để một câu nói nghe hay lập tức biến thành chiến thắng. Dư Hạ là người đầu tiên giơ tay. “Tôi đồng ý từ chối, nhưng yêu cầu ghi vào biên bản: sau khi từ chối, bộ phận truyền thông sẽ không dùng câu chuyện ‘không bán linh hồn’ để làm màu. Chúng ta cần kế hoạch sống thật.” Thẩm Ngật nói tiếp: “R&D sẽ cắt hai hạng mục chưa cần thiết, giữ kiểm nghiệm ổn định và sản phẩm phục hồi chủ lực. Tôi không cần phòng lab đẹp nếu phải dùng nó để sửa tiêu chuẩn.” Luật sư Hà thêm vào: “Tôi sẽ gửi phản hồi theo ngôn ngữ thương mại, không khiêu khích. Từ chối không có nghĩa là gây thù.” Lúc ấy, tôi mới thấy mắt mình hơi nóng.

Năm giờ kém mười, tôi bước vào cuộc họp với hội đồng đầu tư của Vân Tinh lần cuối trong ngày. Tần Nghiêu hỏi tôi đã suy nghĩ kỹ chưa. Tôi nói có. Ông ta nhắc lại rằng con số định giá này sẽ khó xuất hiện lần thứ hai. Tôi cũng tin điều đó. Nhưng không phải chuyến tàu nào cũng đưa mình đến nơi mình muốn. Tôi mở bản phản hồi đã được luật sư Hà soạn, đọc từng câu rõ ràng: Tự Quang cảm ơn đề nghị mua lại chiến lược của Vân Tinh, ghi nhận thiện chí về vốn và hệ thống, nhưng không chấp nhận bất kỳ giao dịch nào làm mất quyền kiểm soát sản phẩm, dữ liệu khách hàng, định vị thương hiệu và quyền phủ quyết tiêu chuẩn an toàn của đội sáng lập. Vì vậy, chúng tôi chính thức từ chối đề nghị mua lại này.

Tần Nghiêu nhìn tôi trong vài giây. “Hứa tổng, cô đang để cảm xúc quyết định một thương vụ rất có lợi.” Tôi khẽ cười. “Không, Tần tổng. Tôi đang để điều khoản quyết định câu trả lời.” Ông ta nói thị trường sẽ không đợi một thương hiệu quá chậm lớn. Tôi đáp: “Khách hàng da nhạy cảm cũng không đợi một thương hiệu lớn nhanh đến mức quên đọc bảng thành phần.” Cuộc họp kết thúc bằng sự lịch sự rất lạnh. Khi màn hình tắt, tôi đứng yên một lúc, lòng nhẹ đi không nhiều như tưởng tượng. Nó chỉ khiến cái giá của ngày mai trở nên rõ ràng hơn.

Tối đó, Lục Hoài Cẩn gửi cho tôi một tin nhắn rất ngắn: “Anh nghe nói Vân Tinh rút đề nghị. Em ổn không?” Tôi nhìn câu hỏi ấy lâu hơn cần thiết. Trước kia, có lẽ anh sẽ hỏi tôi cần Cảnh Hành làm gì. Hôm nay, anh chỉ hỏi tôi có ổn không. Tôi trả lời: “Ổn. Hơi đau ví.” Vài giây sau, anh nhắn lại: “Đau ví thường là dấu hiệu của người còn giữ được quyền chọn.” Tôi bật cười rất khẽ. Tôi không trả lời thêm, nhưng cũng không xóa khung chat. Có những cánh cửa không cần mở ngay; chỉ cần biết phía bên kia, người đó đã học được cách gõ cửa.

Tôi trở lại bàn làm việc lúc gần mười giờ. Dư Hạ đã gửi bản kế hoạch truyền thông mới với tiêu đề rất thực tế: “Không bán mình, nhưng phải bán được hàng.” Thẩm Ngật gửi danh sách chi phí R&D có thể cắt mà không ảnh hưởng chất lượng. Luật sư Hà gửi ba quỹ đầu tư thiểu số từng liên hệ sau livestream người dùng, kèm ghi chú: định giá thấp hơn Vân Tinh, nhưng không yêu cầu quyền kiểm soát. Tôi mở file cuối cùng, mắt dừng ở dòng lịch họp mới được cập nhật: “Sáng mai, 9:00 – thuyết trình vòng đầu tư tăng trưởng, điều khoản bảo lưu quyền kiểm soát cho đội sáng lập.” Tôi khép laptop lại, nhìn hộp kem mẫu đầu tiên của Tự Quang đặt trên kệ. Hóa ra từ chối một cánh cửa không phải là đứng yên. Đôi khi, đó là cách duy nhất để đi đến cánh cửa không bắt mình bỏ lại ánh sáng của chính mình.