Chương 11: Một lời xin lỗi vô dụng

Câu nói của Lâm Tịch Nhiên rơi xuống phòng họp như một đường cắt lạnh. Tốt. Bây giờ chúng ta biết thứ bị lọc không chỉ là truyền thông. Không ai lập tức đáp lại. Trên màn hình, hai dòng tên của cô vẫn nằm trong bảng điều kiện của chính sách cũ, bình thản đến tàn nhẫn, giống như ba năm trước tất cả những thứ giết chết danh dự của cô cũng từng được trình bày bằng phông chữ sạch sẽ, ô biểu mẫu ngay ngắn và vài chữ “theo quy trình”.

Tạ Cảnh Hành là người đầu tiên phá vỡ sự im lặng. Anh không nhìn Thẩm Dao, cũng không nhìn Chu Dục Thành, mà nhìn thẳng vào người quản lý kỹ thuật đang ngồi trước máy. “Đóng băng chính sách này. Sao lưu ảnh chụp màn hình, nhật ký truy cập, lịch sử phiên bản và trạng thái hiện tại vào archive giám sát. Từ giờ phút này, bất kỳ thao tác chỉnh sửa nào trên nhóm rule Vân Hải đều phải có chữ ký số của tôi và Mạc Khải.” Giọng anh không lớn, nhưng đủ khiến người kia lập tức đặt hai tay lên bàn phím. Thẩm Dao khẽ đổi sắc mặt. Chu Dục Thành dựa lưng vào ghế, nụ cười mỏng đi một chút.

“Cảnh Hành,” Chu Dục Thành chậm rãi nói, “đóng băng hệ thống truyền thông giữa khủng hoảng có thể khiến phản ứng bên ngoài chậm lại. Chúng ta chưa xác định đây là lỗi vận hành hay chính sách rủi ro hợp lệ từ thời điểm đó.” Tịch Nhiên quay sang ông ta. “Một chính sách rủi ro hợp lệ mà trường phê duyệt trống, áp dụng giữ thư nội bộ, lại chứa tên một người đang chuẩn bị điều trần, theo Chu tổng thì hợp lệ ở phần nào?” Chu Dục Thành vẫn bình tĩnh. “Tôi chỉ nói cần tránh kết luận quá sớm.” Cô gật đầu. “Ba năm trước các anh kết luận về tôi rất nhanh. Hóa ra tốc độ của Hằng Viễn còn tùy vào người bị kết luận.”

Không khí trong phòng họp căng đến mức người ta có thể nghe rõ tiếng quạt tản nhiệt của máy chiếu. Thẩm Dao đặt điều khiển xuống, giọng vẫn cố giữ mềm. “Tịch Nhiên, chính sách này được migrate từ hệ thống legacy. Nhiều trường dữ liệu đã mất ý nghĩa gốc. Tên cô xuất hiện trong đó chưa chắc chứng minh có người cố ý chặn thư của cô.” Tịch Nhiên nhìn cô ta. “Vậy hãy chứng minh điều ngược lại. Mở rule history chi tiết, endpoint thao tác, ticket yêu cầu tạo policy, danh sách thư bị hit rule trong bảy ngày trước và sau cuộc điều trần Vân Hải. Tôi chỉ cần metadata trước, chưa yêu cầu đọc nội dung.”

Thẩm Dao gần như lập tức phản đối. “Metadata của thư nội bộ cũng thuộc phạm vi bảo mật.” “Đúng,” Tịch Nhiên nói, “nên tôi yêu cầu mở dưới sự giám sát của compliance, có ghi hình và không xuất file. Nếu cô Thẩm vẫn cho rằng đây chỉ là chính sách cũ vô hại, cô nên là người muốn nó được kiểm tra minh bạch nhất.” Câu cuối rất nhẹ, nhưng khiến sắc mặt Thẩm Dao cứng lại trong một khoảnh khắc. Mạc Khải cúi đầu ghi vào biên bản, cây bút trong tay anh ta dừng nửa nhịp rồi mới tiếp tục chạy trên giấy.

Tạ Cảnh Hành nói: “Làm theo.” Người quản lý kỹ thuật nuốt khan. “Tạ tổng, phần quarantine vault của hệ thống legacy đã chuyển sang chế độ lưu trữ lạnh. Muốn khôi phục danh sách đầy đủ cần quyền phê duyệt kép của CEO và compliance, thêm xác nhận của bộ phận bảo mật dữ liệu.” “Gửi yêu cầu ngay.” Anh nhìn Mạc Khải. “Anh ký cùng tôi.” Mạc Khải ngẩng đầu, môi mấp máy như muốn nói gì đó, cuối cùng chỉ đáp: “Được.” Chu Dục Thành nhíu mày rất nhẹ. “Việc này tốt nhất nên báo hội đồng trước.” Tạ Cảnh Hành không quay lại. “Nếu ba năm trước một đường thư bị chặn trước khi đến văn phòng tôi, thì hội đồng có thể nghe báo cáo sau khi dữ liệu được bảo toàn.”

Tịch Nhiên nghe đến bốn chữ “văn phòng tôi”, ngón tay vô thức siết mép tập tài liệu. Cô không để biểu cảm lộ ra, nhưng trong lồng ngực có thứ gì đó bị kéo mạnh. Ba năm trước, trước cuộc điều trần cuối cùng, cô đã viết quá nhiều email. Có thư gửi compliance, có thư gửi nhóm pháp chế, có thư gửi hộp thư chung của văn phòng tổng tài vì cô không còn được phép gặp trực tiếp Tạ Cảnh Hành. Cô từng nghĩ mình bị bỏ qua vì không còn giá trị. Bây giờ cô bắt đầu hiểu rằng trong một hệ thống được thiết kế để im lặng thay người có quyền, bị bỏ qua đôi khi còn là kết quả tử tế hơn bị chặn lại.

Màn hình tải rất lâu mới hiện ra bảng thống kê sơ bộ. Trong khoảng thời gian từ ba ngày trước cuộc điều trần đến một ngày sau khi cô bị sa thải, rule liên quan tên cô tạo ra hai mươi sáu bản ghi giữ thư. Mười bảy bản ghi đến từ luồng nội bộ, sáu bản ghi từ bên ngoài gửi vào, ba bản ghi bị đánh dấu “manual review pending” rồi chuyển sang trạng thái “expired archive”. Ở cột đích nhận, có hai dòng không hiện địa chỉ đầy đủ, chỉ còn bí danh đã bị ẩn một phần: CEO_OFFICE và LEGAL_COMPLIANCE. Người quản lý kỹ thuật vội nói: “Đây chỉ là alias hệ thống, không thể khẳng định thư gửi cho Tạ tổng.”

“Không cần khẳng định bằng miệng,” Tịch Nhiên nói. “Khôi phục chain routing là biết.” Cô dừng một giây rồi thêm: “Đừng mở nội dung. Đừng để bất kỳ ai trong căn phòng này có cơ hội nói tôi lợi dụng thông tin mật để tự biện hộ.” Tạ Cảnh Hành nhìn nghiêng gương mặt cô. Trong mắt cô không có vui mừng vì tìm được dấu vết, cũng không có vẻ hả hê khi nhìn hệ thống của anh lộ vết nứt. Chỉ có một sự bình tĩnh gần như tàn khốc, thứ bình tĩnh của người đã bị đẩy xuống đáy đủ lâu để không còn tin vào cảm giác nhẹ nhõm quá sớm.

Thẩm Dao bỗng lên tiếng: “Tôi cần nói rõ, thời điểm đó tôi chưa phụ trách toàn bộ IR. Tôi không có quyền tạo rule cấp hệ thống.” Tịch Nhiên quay đầu. “Tôi chưa hỏi cô có tạo không.” Thẩm Dao nghẹn lại. Cô ta cố cười. “Tôi chỉ không muốn mọi người hiểu lầm trách nhiệm.” “Cô Thẩm,” Tịch Nhiên nói, “người vô tội thường muốn tìm sự thật trước rồi mới sợ bị hiểu lầm. Cô thì ngược lại.” Lần này, Thẩm Dao không đáp được ngay. Chu Dục Thành đặt tay lên mặt bàn, giọng ôn hòa nhưng có thêm chút cảnh cáo: “Cô Lâm, đừng biến cuộc điều tra thành công kích cá nhân.” Tịch Nhiên nhìn ông ta. “Tôi cũng mong Chu tổng nhớ câu này khi lần sau có ai đó định dùng tên tôi làm từ khóa rủi ro.”

Cuộc họp kết thúc bằng ba quyết định được ghi vào biên bản: đóng băng policy VANHAI_SENSITIVE_PERSONNEL_COMMUNICATION_CONTROL, khởi tạo yêu cầu khôi phục metadata quarantine vault, và tạm thời đưa mọi rule legacy liên quan Vân Hải vào trạng thái chỉ đọc. Mọi thứ nghe rất đúng quy trình. Tịch Nhiên ký xác nhận tham gia cuộc họp với tư cách cố vấn điều tra, nét bút thẳng, không run. Khi đặt bút xuống, cô nhìn dòng chữ ký của Tạ Cảnh Hành ở phía trên. Ba năm trước, cũng là chữ ký của anh đã biến cô từ một chuyên viên phân tích thành vết nhơ của ngành. Một chữ ký có thể mở cửa điều tra lại, nhưng không thể làm thời gian quay về.

Bên ngoài phòng họp, hành lang tầng hai mươi ba vắng hơn lúc trước. Thành phố ngoài lớp kính sáng lóa dưới nắng trưa, xa đến mức giống một thị trường khác, nơi danh dự của một người chỉ là tin tức lướt qua màn hình. Tịch Nhiên đi về phía thang máy, chưa kịp bấm nút thì giọng Tạ Cảnh Hành vang lên phía sau. “Lâm Tịch Nhiên.” Cô dừng lại, nhưng không quay đầu ngay. Anh bước đến, khoảng cách vừa đủ để không khiến cô khó chịu. “Tôi sẽ không để dữ liệu này bị xóa thêm lần nữa.”

Cô nhìn con số tầng đang nhảy trên bảng điện tử. “Đó là việc một tổng tài nên làm với hệ thống của mình.” “Tôi biết.” Anh im lặng một lúc. “Và tôi biết câu đó không đủ.” Tịch Nhiên quay sang anh. Ánh mắt cô rất bình tĩnh, bình tĩnh đến mức khiến lời sắp nói của anh trở nên nặng nề hơn. Tạ Cảnh Hành nhìn cô, giọng thấp xuống. “Nếu năm đó thực sự có thư gửi đến văn phòng tôi nhưng bị chặn, thì người đầu tiên phải chịu trách nhiệm là tôi. Tôi đã để một hệ thống dưới quyền mình có khả năng cướp mất cơ hội biện hộ của cô.”

“Tạ tổng,” cô nói, “anh vẫn đang dùng chữ ‘nếu’.” Sắc mặt anh khẽ thay đổi. Tịch Nhiên tiếp tục: “Tôi hiểu sự thận trọng của anh. Tôi cũng biết trước khi có dữ liệu khôi phục, không ai nên kết luận. Nhưng anh có biết ba năm qua tôi sống với bao nhiêu chữ ‘nếu’ không? Nếu ngày đó tôi được gặp anh mười phút. Nếu email của tôi có người đọc. Nếu compliance không im lặng. Nếu bài báo đầu tiên chậm lại một giờ. Nếu cha tôi không phải nhìn con gái mình bị gọi là kẻ phản bội trên mọi bản tin tài chính.”

Cổ họng Tạ Cảnh Hành như bị thứ gì đó chặn lại. Anh từng đối mặt với hội đồng nổi giận, nhà đầu tư tháo chạy, thị trường sụp giá trong một buổi sáng, nhưng chưa bao giờ một câu nói bình tĩnh lại khiến anh cảm thấy mình không còn chỗ lùi như lúc này. “Tôi xin lỗi.” Ba chữ ấy cuối cùng vẫn rơi ra. Không hoa mỹ, không biện hộ, cũng không giống một lời van xin. Chỉ là muộn, quá muộn.

Tịch Nhiên nhìn anh rất lâu. Trong ánh mắt cô không có nước mắt. Nếu ba năm trước nghe được câu này, có lẽ cô sẽ bật khóc. Có lẽ cô sẽ nghĩ ít nhất người từng kết án mình vẫn còn biết mình đã đau. Nhưng bây giờ, sau quá nhiều đêm ngồi bên giường bệnh của cha, sau quá nhiều lần gửi hồ sơ xin việc rồi nhận lại im lặng, sau quá nhiều lần tên cô bị dùng như ví dụ về một người không được tin trong ngành, một lời xin lỗi chỉ giống một chiếc phong bì trống. Nó đến được tay cô, nhưng bên trong không có thứ gì có thể trả lại.

“Lời xin lỗi của anh vô dụng lắm, Tạ Cảnh Hành.” Cô nói từng chữ rất rõ. “Nó không mở lại những email đã bị giữ. Không trả cho cha tôi những đêm ông ấy không dám bật ti vi vì sợ nghe thấy tên con gái mình. Không trả cho tôi tư cách hành nghề, những hợp đồng đã mất, những người từng quay lưng, càng không trả lại ba năm tôi phải học cách bước vào một phòng họp mà không chờ ai tin mình.”

Anh không phản bác. Sự im lặng ấy tốt hơn mọi lời giải thích, nhưng vẫn không đủ. Tịch Nhiên cầm điện thoại lên, màn hình vừa sáng thì một tin nhắn mới của Tống Diệp hiện ra: “Nguồn tin nặc danh năm xưa có dấu vết nội bộ. Gặp tôi trước khi Hằng Viễn kịp dọn sạch phần còn lại.” Tịch Nhiên đọc xong, khóe môi cong lên rất nhạt, không giống cười. Cô ngẩng đầu nhìn Tạ Cảnh Hành lần nữa. “Anh nói anh chịu trách nhiệm. Vậy anh định trả tôi ba năm bằng gì?”

Cửa thang máy mở ra sau lưng cô. Tạ Cảnh Hành đứng nguyên tại chỗ, không có câu trả lời. Tịch Nhiên bước vào, để lại anh ngoài hành lang với một lời xin lỗi vừa được nói ra, và lần đầu tiên trong ba năm, anh hiểu rằng thứ vô dụng nhất trên đời có lẽ không phải là một lời xin lỗi đến muộn, mà là người nói lời xin lỗi ấy còn chưa biết mình đã khiến người kia mất đi bao nhiêu.