Chương 21: Livestream Xin Lỗi Hay Phản Kích

Chương 21: Livestream Xin Lỗi Hay Phản Kích

Mười ba giờ năm mươi, tôi đứng trước cửa Phòng kiểm nghiệm B-07, nhìn tấm biển inox phản chiếu gương mặt mình thành một mảng nhợt nhạt. Thẻ ra vào tạm thời trong tay đã bị lòng bàn tay tôi làm nóng lên, còn đầu ngón tay lại lạnh. Một đêm không ngủ, một cuộc họp rủi ro, một bữa trưa bị thay bằng hai ngụm cà phê nguội khiến cơ thể tôi gần như quá tải. Nhưng sau lớp cửa kính kia là mẫu TQ-S001, hồ sơ nguyên liệu và cơ hội hiếm hoi để Tự Quang được phán xét bằng số liệu thay vì bình luận ác ý.

Dư Hạ đi bên cạnh tôi, tay ôm laptop, cổ đeo thẻ khách, miệng vẫn không chịu nghỉ. “Tôi đã chuẩn bị ba kịch bản. Một là xin lỗi mềm: xin lỗi vì gây lo lắng, không thừa nhận sản phẩm có lỗi. Hai là phản kích cứng: công bố quy trình niêm phong, mời mọi người chờ kết quả, tiện tay đập nát blogger thích cắt ảnh. Ba là sống sót: nếu livestream bị chửi quá dữ, tôi cắt sóng bằng câu ‘mạng không ổn’ rồi giả vờ chết kỹ thuật trong ba phút.” Tôi nhìn cô ấy. “Cô gọi cái đó là truyền thông khủng hoảng?” “Không. Tôi gọi đó là giữ mạng cho người sáng lập.”

Thẩm Ngật đã chờ sẵn bên trong, trước mặt là ba thùng mẫu niêm phong từ studio, hai thùng mẫu lưu do Cảnh Hành giữ và một xấp biểu mẫu chuỗi lưu giữ mẫu. Mỗi lọ TQ-S001 được lấy ra, chụp ảnh mã lô, cân đối chiếu, dán tem chống mở, ghi thời gian và chữ ký của đại diện ba bên. Người của Cảnh Hành đọc từng mục bằng giọng đều đều: tên sản phẩm, mã mẫu, điều kiện bảo quản, số lượng, người bàn giao, người nhận. Tôi ký tên gần hai mươi lần. Không ai trong phòng nói đến hot search, nhưng điện thoại đặt úp trên bàn cứ rung nhẹ, giống một con côn trùng bị nhốt trong hộp kính.

Lục Hoài Cẩn đến khi chúng tôi niêm phong thùng thứ ba. Anh không đứng cạnh tôi, cũng không chen vào quy trình. Anh chỉ trao đổi vài câu với trưởng bộ phận tuân thủ, sau đó đứng ở đầu bàn, ánh mắt lướt qua từng tem niêm phong. Anh hỏi đúng một câu: “Camera lưu toàn bộ quá trình chứ?” Trưởng bộ phận tuân thủ đáp có. Anh gật đầu. “Lưu bản gốc. Không cắt.” Bốn chữ đó rơi xuống rất nhẹ, nhưng lại làm tôi nghĩ đến bức ảnh tài liệu bị Mộc Tử cắt mất nửa sự thật. Công bằng đôi khi bắt đầu bằng việc không cho phép ai cắt tiếp.

Đến mục đối chiếu hồ sơ nguyên liệu, Thẩm Ngật bỗng dừng nửa giây. Tôi nhìn theo ánh mắt anh, thấy trên bảng phụ lục có dòng “so sánh nguồn nguyên liệu hiện tại với tài liệu Hứa thị cũ”. Bên dưới là tên file ingredient_source_compare, còn ở một dòng rất nhỏ là raw_material_source_B_warning. Sắc mặt anh không đổi nhiều, nhưng ngón tay đang giữ bút siết lại. Tôi không hỏi ngay. Trong phòng này, mọi câu hỏi đều có thể trở thành vật chứng, nhưng không phải vật chứng nào cũng nên mở ra khi chưa đủ hồ sơ. Tôi chỉ ghi nhớ biểu cảm ấy, như ghi nhớ một vết xước nhỏ trên mặt kính.

Mười lăm giờ bốn mươi, mẫu được đặt vào thùng vận chuyển chuyên dụng gửi đến trung tâm kiểm nghiệm độc lập. Đại diện ba bên cùng ký biên bản cuối, mỗi bên giữ một bản, một bản điện tử được mã hóa và gửi vào hệ thống. Khi con dấu cuối cùng đóng xuống, âm thanh “cộp” vang lên khô khốc. Tôi thở ra, lúc đó mới nhận ra mình đã nín thở từ rất lâu. Dư Hạ lập tức xoay laptop về phía tôi. Trên màn hình là teaser livestream của Mộc Tử đã leo lên top tìm kiếm phụ. Dòng tiêu đề to đến mức như muốn đâm thẳng vào mắt: “Hứa Chiêu Ninh sẽ xin lỗi, hay tiếp tục diễn vai nạn nhân?”

Bên dưới, bình luận kéo dài như một trận mưa đá. “Xin lỗi đi rồi biến mất.” “Công thức Hứa thị làm người ta kích ứng, giờ đổi tên thành Tự Quang là sạch à?” “Cảnh Hành không hủy hợp tác chắc có nội tình.” “Lục tổng chống lưng cho cô ta?” Một bình luận được ghim cao nhất viết: “Tối nay không xin lỗi thì tẩy chay đến cùng.” Tôi nhìn chữ “xin lỗi” lặp đi lặp lại, bỗng thấy cổ họng mình khô đến đau. Năm đó, trong họp báo của Hứa thị, tôi đã đứng phía sau rèm sân khấu nghe chú tôi đọc lời xin lỗi do đội pháp chế soạn sẵn. Lời xin lỗi ấy không cứu được người tiêu dùng, không cứu được mẹ tôi, cũng không cứu được sự thật.

Dư Hạ hạ giọng: “Tôi không khuyên cô cúi đầu nhận lỗi. Nhưng công chúng đang giận, giận thì cần một đối tượng để ném đá. Nếu cô lên sóng chỉ nói ‘tôi không sai’, họ sẽ cắt câu đó ra thành bằng chứng cô kiêu ngạo.” Tôi biết. Truyền thông khủng hoảng không phải cuộc thi ai có lý hơn, mà là cuộc chạy đua giữa sự thật, cảm xúc và tốc độ lan truyền. Tôi mở bản kịch bản của Dư Hạ. Trang đầu tiên chỉ có một dòng in đậm: “Xin lỗi vì nỗi lo, không xin lỗi thay cho kết luận chưa có.”

“Tôi sẽ livestream,” tôi nói. Dư Hạ không ngạc nhiên, chỉ hỏi: “Xin lỗi hay phản kích?” Tôi đặt bản biên bản niêm phong lên bàn. “Cả hai, nhưng đúng thứ tự. Tôi xin lỗi vì để người từng tin Tự Quang phải lo lắng. Tôi phản kích việc dùng ảnh cắt ghép để ép một thương hiệu nhận tội trước khi kiểm nghiệm. Tôi sẽ công bố thời gian niêm phong mẫu, đơn vị kiểm nghiệm độc lập, nguyên tắc hoàn tiền nếu sản phẩm thật sự có vấn đề. Nhưng tôi không nói ‘Tự Quang tuyệt đối không sai’, vì kết quả chưa có. Tôi cũng không nói ‘tôi vô tội’, vì chuyện Hứa thị chưa đến lúc được xét lại bằng đủ chứng cứ.”

Thẩm Ngật ngẩng đầu nhìn tôi. “Cô định nhắc đến Hứa thị?” “Không né được,” tôi đáp. “Mộc Tử dùng Hứa thị để giết Tự Quang. Nếu tôi né, mọi người sẽ nghĩ tôi sợ. Nếu tôi kể lể, mọi người sẽ nói tôi bán thảm. Vậy tôi chỉ nói phần có thể kiểm chứng.” Dư Hạ gõ nhanh trên bàn phím, miệng lẩm bẩm: “Tốt. Không bán thảm, không hô khẩu hiệu. Chúng ta làm người bình thường có hóa đơn, mã lô và biên bản.” Tôi liếc cô ấy. “Câu cuối bỏ ra khỏi livestream.” “Tất nhiên. Tôi chỉ giữ lại cho hậu trường.”

Lục Hoài Cẩn im lặng từ nãy, lúc này mới lên tiếng: “Đừng công bố tài liệu chưa được phép dùng. Đặc biệt là phần liên quan Hứa thị.” Tôi nhìn anh. “Anh sợ Cảnh Hành bị kéo vào?” “Tôi sợ cô vì nóng mà đưa một mảnh chứng cứ chưa hoàn chỉnh ra trước công chúng, rồi để người khác cắn ngược.” Giọng anh vẫn bình, nhưng không lạnh. “Minh bạch không có nghĩa là đem tất cả vết thương lên bàn mổ khi chưa có bác sĩ.” Tôi muốn phản bác theo thói quen, nhưng câu nói ấy chạm vào phần tỉnh táo còn sót lại trong tôi. Tôi gật đầu. “Tôi biết ranh giới.”

Dư Hạ lập tức ngẩng đầu. “Lục tổng, câu này nghe giống quan tâm.” Lục Hoài Cẩn đáp không đổi sắc: “Tôi đang đánh giá rủi ro người phát ngôn ngất trong livestream.” Dư Hạ quay sang tôi, ánh mắt đầy vẻ xúc động giả tạo. “Nghe chưa, tình yêu của tổng tài được đo bằng chỉ số ngất xỉu.” Tôi suýt cười, nhưng nụ cười vừa lên đã bị màn hình điện thoại kéo xuống. Mộc Tử đăng thêm một story mới: “Tám giờ tối, tôi sẽ đưa ra một tài liệu mà Hứa Chiêu Ninh không dám nhìn thẳng.”

Không khí trong phòng lập tức nặng xuống. Thẩm Ngật nhìn màn hình, môi mím chặt. Tôi thấy lại cái siết bút của anh khi dòng raw_material_source_B_warning xuất hiện. Dư Hạ chửi khẽ một câu rất không thích hợp đưa vào bất kỳ văn bản thương hiệu nào, rồi quay sang tôi. “Cô ta muốn kéo livestream của chúng ta thành phiên tòa Hứa thị.” Tôi đặt điện thoại xuống. “Vậy chúng ta càng không được để cô ta chọn chủ đề.” “Nhưng nếu cô ta tung tài liệu giữa livestream thì sao?” Tôi nhìn bản biên bản niêm phong. “Tài liệu không đủ bối cảnh thì chỉ là dao chưa biết cán ở đâu. Tôi sẽ không giật lấy dao bằng tay trần.”

Mười tám giờ, chúng tôi về studio. Căn phòng ba mươi mét vuông sáng đèn như một phòng cấp cứu nhỏ. Dư Hạ dựng điện thoại, kiểm tra micro, mở phần mềm lọc bình luận độc hại nhưng không chặn câu hỏi thật. Thẩm Ngật ngồi ở góc, chuẩn bị bản giải thích kỹ thuật ngắn gọn về patch test, mã mẫu và quy trình kiểm nghiệm. Tôi thay áo sơ mi trắng, buộc tóc lên, rửa mặt bằng nước lạnh. Trong gương, người phụ nữ nhìn lại tôi có đôi mắt đỏ vì thiếu ngủ, môi nhợt, nhưng lưng vẫn thẳng. Tối nay, tôi không cầu xin ai thương. Tôi chỉ yêu cầu họ nhìn toàn bộ hồ sơ.

Bảy giờ năm mươi tám, số người chờ trong phòng livestream vượt qua một trăm nghìn. Bình luận chạy nhanh đến mức chữ biến thành một dòng nước đục. Dư Hạ đặt tay lên vai tôi. “Nhớ nhé, cô không xin họ tha thứ cho một lỗi chưa được chứng minh. Cô cho họ một cách kiểm tra chúng ta.” Tôi gật đầu. Thẩm Ngật nói: “Nếu có câu hỏi kỹ thuật, tôi trả lời.” Tôi nhìn anh. “Nếu có câu hỏi Hứa thị, anh không trả lời khi tôi chưa gọi.” Anh im lặng rồi gật đầu. Một phần bí mật vẫn nằm trong cổ họng anh. Tôi không ép anh nuốt xuống mãi, nhưng tối nay chưa phải lúc để cả hai cùng nghẹn chết.

Tám giờ đúng, Dư Hạ nhấn nút bắt đầu. Ánh đèn trắng phủ lên mặt tôi. Tôi nhìn chấm đỏ nhỏ xíu ở đầu camera, bỗng thấy nó giống con mắt của cả quá khứ. “Chào mọi người, tôi là Hứa Chiêu Ninh, người sáng lập Tự Quang.” Giọng tôi lúc đầu hơi khàn, nhưng không run. “Trước tiên, tôi xin lỗi vì những nghi vấn liên quan đến TQ-S001 đã khiến người dùng, đối tác thử nghiệm và những người từng đặt niềm tin vào Tự Quang phải lo lắng. Lời xin lỗi này dành cho nỗi bất an mà mọi người đang chịu. Nó không phải lời thừa nhận cho một kết luận chưa được kiểm nghiệm.”

Bình luận lập tức nổ tung. Có người mắng tôi lươn lẹo. Có người hỏi hoàn tiền. Có người yêu cầu Cảnh Hành hủy hợp tác. Tôi đặt bản scan che thông tin nhạy cảm của biên bản niêm phong lên màn hình phụ, nói chậm từng câu về thời gian niêm phong mẫu, quy trình ba bên, trung tâm kiểm nghiệm độc lập và cam kết xử lý nếu kết quả bất lợi. Mỗi câu nói ra đều giống đặt một viên gạch nhỏ giữa dòng nước lũ. Nó không thể ngăn tất cả, nhưng ít nhất cho những người còn muốn nhìn sự thật một chỗ đặt chân.

Đến phút thứ mười bảy, hệ thống lọc bình luận bỗng đánh dấu đỏ một câu hỏi được chia sẻ liên tục: “Nếu cô thật sự không né tránh, vậy cô có dám nói vì sao năm đó mẹ cô, Diêu Thanh Lam, để một sản phẩm gây hại ra thị trường không?” Căn phòng phía sau camera im phăng phắc. Tôi nhìn cái tên của mẹ mình sáng lên giữa màn hình, trái tim như bị ai dùng móng tay ấn vào vết sẹo cũ. Dư Hạ nhìn tôi, tay đã đặt sẵn lên nút chuyển chủ đề. Thẩm Ngật đứng bật dậy khỏi ghế. Còn tôi, sau ba giây im lặng dài như một đời người, đưa tay giữ mép bàn, nhìn thẳng vào camera.