Chương 39: Tên Thật

Đèn đỏ trên chiếc máy quay sáng lên đúng lúc giọt nước canh cuối cùng rơi khỏi đáy muôi. Trong hẻm Thanh Đăng, tiếng rửa bát, tiếng ghế nhựa kéo trên nền xi măng và tiếng bà Lưu mắng người ta đổ nước quá mạnh bỗng bị ai đó vặn nhỏ. Câu hỏi của cô gái tóc ngắn còn treo giữa mùi thịt kho đã nguội một nửa: anh thật sự chỉ là chủ một quán cơm nhỏ, hay nên gọi anh là Tống Dật, con trai thứ của Chủ tịch Tống Khải Minh? Dật vẫn cầm cây bút chì cụt trong tay. Trên mảnh giấy trước mặt anh là mấy con số chưa cộng xong: gạo, trứng, gas, hộp giấy, phần phát sinh cho người đi ngang. Một cái tên rơi xuống, còn thứ đầu tiên anh nhìn thấy lại là dòng tiền âm cuối trang.

Anh đặt bút xuống, chậm rãi đậy nắp hộp góp tiền. “Nếu câu hỏi liên quan đến bữa cơm tối nay, tôi trả lời. Nếu liên quan đến an toàn thực phẩm, nguồn nguyên liệu, chi phí và trách nhiệm, bảng ở kia vẫn còn, cô có thể quay rõ từng dòng.” Anh nhìn thẳng vào ống kính, giọng không cao, nhưng đủ để những người đang dọn bàn nghe thấy. “Còn chuyện gia đình của một chủ quán cơm, tôi không có nghĩa vụ biến nó thành món ăn kèm cho livestream.” Cô gái tóc ngắn hơi khựng lại. Người đàn ông cầm máy quay lập tức tiến nửa bước. “Vậy anh không phủ nhận mình là Tống Dật?”

Đinh Mộc làm rơi một chiếc thìa vào chậu nước, tiếng kim loại va vào inox vang lên chát chúa. Hạ Miên đưa tay chắn nhẹ trước mặt cậu để ống kính không bắt được vẻ hoảng sợ ấy. Bà Lưu chống nạnh ở cạnh thùng rác, mặt lạnh đến mức mấy người vừa ăn xong tự giác lùi vào sát tường. Dật nhìn cô phóng viên. “Tôi cũng không phủ nhận hôm nay nồi canh bị hơi nhạt ở lượt cuối, vì thêm nước nóng hai lần. Cô muốn đặt câu hỏi kiểu nào cũng được, nhưng câu trả lời có ích cho người ăn tối nay chỉ có từng đó.”

Cô gái tóc ngắn không buông. “Nguồn tin của chúng tôi nói anh từng là người nhà Tống thị, hiện đang dùng hình ảnh bữa cơm cộng đồng để chống lại dự án thu mua của chính gia đình mình. Anh có đang lợi dụng người dân hẻm Thanh Đăng cho mâu thuẫn riêng không?” Câu ấy không chỉ hỏi tên, nó kéo cả bữa cơm vừa rồi xuống thành một màn diễn. Bà Lưu lập tức bật lại: “Cô ăn chưa? Chưa ăn thì ngồi xuống ăn, ăn rồi hãy nói người nấu lợi dụng cái gì. Ở đây ai nhận cơm cũng có tay rửa chén, không ai làm đạo cụ miễn phí cho ai hết.” Dật giơ tay ngăn bà nói tiếp. Anh biết một câu bênh vực quá xúc động cũng có thể bị cắt thành bằng chứng ngược.

“Tôi tổ chức bữa cơm vì người trong hẻm hỏi mẹ tôi từng muốn làm gì ở đây.” Dật nói, từng chữ được lựa rất kỹ. “Tôi ghi chi phí công khai vì không muốn ai nghĩ lòng tốt miễn phí. Tôi giới hạn số suất vì không muốn người ta ăn đồ quá giờ an toàn. Tôi không kêu gọi chống dự án, không thu chữ ký trong lúc phát cơm, không yêu cầu ai đứng về phía tôi để được ăn. Nếu cô quay, quay đủ những điều đó.” Anh dừng lại một nhịp. “Còn nguồn tin của cô, nếu đủ tự tin thì để tên. Ném một cái tên từ sau màn hình ra giữa hẻm rồi bắt người khác sống chết với nó, cách làm ấy hơi tiết kiệm trách nhiệm.”

Hạ Miên nhìn nghiêng khuôn mặt anh. Cô đã nghe nhiều người né câu hỏi. Người sợ lộ thường phủ nhận nhanh, người nói dối thường nói thừa. Dật không nói “tôi không phải Tống Dật”. Anh chỉ dựng hàng rào quanh bữa cơm, quanh cư dân, quanh mẹ mình. Cái tên thật bị anh đặt ở ngoài hàng rào ấy, nhưng không biến mất. Cô siết cuốn sổ ghi lời chứng trong tay, không chen vào. Nếu cô hỏi thêm lúc này, cô sẽ không khác mấy người đang ép anh trả lời trước máy quay.

Người đàn ông mặc sơ mi xám của Tống thị đứng ở mép hẻm đã không còn giữ được vẻ bình tĩnh. Điện thoại áp sát tai, miệng mấp máy rất khẽ. Cô gái tóc ngắn nhìn theo. “Người của Tống thị đang ở đây. Nếu anh không liên quan, vì sao họ lại đến tìm anh ngay trong bữa cơm này?” Dật cúi xuống nhặt tờ giấy tính chi phí bị gió thổi lệch. “Vì tôi nấu thịt kho ngon?” Anh đáp. Lần này không ai cười.

Cô gái lập tức hỏi tiếp: “Tống Khải Minh có biết con trai mình trốn trong hẻm này mười năm không?” Cái tên cha vang lên khiến tay Dật khựng lại trong nửa giây. Chỉ nửa giây thôi, nhưng Hạ Miên thấy. Anh ngẩng lên, môi mím rất nhẹ. “Ông ấy không thích mùi dầu bám áo,” Dật nói, rồi gần như ngay lập tức im lặng. Cả hẻm cũng im. Một câu trả lời quá riêng tư. Quá quen. Quá giống ký ức của một người từng sống trong căn nhà có người đàn ông ấy. Máy quay không bỏ lỡ. Hạ Miên nhắm mắt một thoáng, thầm mắng trong lòng một câu rất nghề nghiệp và rất bất lực: hỏng rồi.

Dật nhận ra sơ hở của mình muộn hơn cô một nhịp. Anh cười nhạt, như tự chê mình. “Ý tôi là người như Chủ tịch Tống chắc không quen đứng trong bếp hẻm.” Anh sửa, nhưng lời sửa giống miếng vá đặt lên một chiếc áo đã rách ngay trước mặt mọi người. Cô gái tóc ngắn không giấu được ánh mắt sáng lên. “Vậy anh thừa nhận anh biết rất rõ ông ấy?” Hạ Miên bước lên, giọng bình tĩnh nhưng cứng. “Câu hỏi này đã vượt khỏi phạm vi hoạt động công cộng tối nay. Nếu các anh chị tiếp tục phát trực tiếp thông tin cá nhân chưa được xác minh, tôi sẽ ghi nhận đầy đủ thời gian, nội dung và người thực hiện. Tên nguồn, bằng chứng, mục đích sử dụng, các anh chị đều phải chịu trách nhiệm.”

“Cô là người của anh ấy?” người đàn ông cầm máy hỏi. Hạ Miên nhìn thẳng vào ống kính. “Tôi là người biết nghề báo không phải cái cớ để dí đèn vào mặt người khác.” Bà Lưu ở phía sau bồi thêm: “Còn tôi là người biết cây lau nhà để ở đâu.” Dật quay đầu nhìn bà. “Bà Lưu.” “Biết rồi, không đánh người. Tôi chỉ giới thiệu cơ sở vật chất.” Sự căng thẳng bị kéo lệch đi một chút, đủ để Đinh Mộc thở ra và vài người lớn tuổi rời khỏi vùng quay. Dật tranh thủ đóng nắp thùng cơm, dặn Đinh Mộc mang hộp lưu mẫu vào tủ mát, nhắc chị Hồng gom phiếu số còn lại. Anh không chạy khỏi câu hỏi. Anh chỉ đưa bữa cơm về đúng chỗ của nó.

Nhóm truyền thông cuối cùng lùi ra ngoài hẻm, nhưng đèn đỏ chưa tắt ngay. Cô gái tóc ngắn nói vài câu kết cho livestream, dùng những từ rất khéo: nghi vấn, thân phận, người thừa kế, bữa cơm cộng đồng, dự án thu mua. Không có câu nào khẳng định, nhưng câu nào cũng đủ gieo một mẩu gai. Người của Tống thị rời đi sau họ, phong bì vẫn nằm dưới hộp đũa sạch. Dật nhìn theo, rồi cúi xuống nhặt nó lên. Lần này anh mở. Bên trong chỉ có một tấm danh thiếp và một dòng chữ in gọn: “Chủ tịch Tống Khải Minh muốn gặp anh. Tối nay, hoặc trước khi người khác quyết định câu chuyện thay anh.” Không ký tên. Không đe dọa. Chính vì vậy mà nó giống một lời nhắc hơn là lời mời.

Sau khi người ngoài đi hết, hẻm Thanh Đăng mới lấy lại tiếng động. Tiếng nước chảy, tiếng bát chạm nhau, tiếng bà Tiên tiếc mấy cọng rau thừa, tiếng ông Thái bảo hôm nay thịt hơi mặn nhưng vẫn gói thêm nước sốt mang về. Dật đứng cạnh bồn rửa, tay áo xắn lên, rửa từng chiếc bát như thể chỉ cần làm đủ sạch thì mọi câu hỏi sẽ trôi xuống cống. Hạ Miên đứng cách anh một khoảng vừa phải. “Anh không phủ nhận.” Dật cọ chiếc bát lâu hơn cần thiết. “Không phủ nhận không có nghĩa là xác nhận.” “Nhưng người ta sẽ hiểu như vậy.” “Người ta luôn hiểu theo hướng dễ bán nhất.”

Hạ Miên im lặng một lúc. Tối nay, nhìn Dật đứng giữa hẻm và cái tên Tống Dật, cô biết mình không được phép sốt ruột. “Tôi sẽ không viết gì về thân phận của anh nếu chưa có xác nhận và chưa rõ nó liên quan thế nào đến dự án.” Cô nói. “Nhưng anh cũng biết nó có liên quan.” Dật đặt chiếc bát lên giá, nước nhỏ xuống cổ tay. “Biết.” Một chữ rất nhỏ. “Cho tôi một đêm. Một đêm để nghĩ xem cái tên nào ít làm liên lụy người khác hơn.”

“Tên không tự làm liên lụy ai.” Hạ Miên đáp. “Người dùng nó mới làm.” Dật quay sang nhìn cô. Dưới bóng đèn hẻm, mắt anh mệt nhưng tỉnh. “Lâm Dật là họ của mẹ tôi. Tống Dật là họ của người đã im lặng khi mẹ tôi cần một câu nói. Cô bảo tôi chọn tên nào?” Hạ Miên không trả lời ngay. Có những câu hỏi, nếu trả lời nhanh sẽ thành vô lễ. Cô chỉ nhìn tấm danh thiếp trên bàn inox, nhìn dòng chữ Chủ tịch Tống Khải Minh sáng lạnh dưới ánh đèn. “Tôi không bảo anh chọn. Tôi chỉ nghĩ, nếu anh cứ để người khác gọi trước, họ sẽ chọn giúp anh.” Dật cúi mắt, cười rất khẽ. “Phóng viên các cô đúng là phiền.” “Chủ quán các anh cũng không dễ phục vụ lắm.”

Đêm đó, khi quán đã đóng cửa, đoạn livestream bị cắt thành nhiều mẩu ngắn trên mạng. Có mẩu chỉ giữ câu hỏi về Tống Dật. Có mẩu giữ nửa giây Dật khựng lại khi nghe tên Tống Khải Minh. Có mẩu phóng to phong bì Tống thị dưới hộp đũa sạch. Dật không xem hết. Anh úp điện thoại xuống, kéo bảng chi phí lại gần và tiếp tục tính mô hình bữa cơm lần sau. Cột lỗ vẫn đỏ. Tên thật vẫn nằm đó. Hai thứ đều không thể bỏ qua.

Ở một tầng cao khác của thành phố Vân Giang, nơi kính phản chiếu ánh đèn văn phòng lạnh và bàn họp không có mùi dầu ăn, Tống Duệ đứng trước màn hình đang dừng ở khuôn mặt Dật. Đoạn livestream phát lại không rõ nét, nhưng đôi mắt ấy thì anh nhận ra. Mười năm có thể làm người ta gầy đi, đổi họ, đổi quần áo, đổi cách nói chuyện, nhưng không đổi được cái cách một người nghiêng đầu khi bị gọi trúng tên cha. Trợ lý phía sau hỏi rất khẽ: “Tống tổng, có cần liên hệ bên truyền thông gỡ xuống không?” Tống Duệ không trả lời ngay. Anh nhìn nồi thịt kho mờ ở góc màn hình, nhìn tạp dề sẫm màu trên người em trai, rồi nói: “Không cần.” Một lát sau, anh cầm áo khoác lên. “Tìm thấy nó rồi.”