Chương 16: Hồ Sơ Thứ Nhất

Quán cà phê Hứa Ninh chọn nằm ở tầng trệt thư viện thành phố, trước cửa có hai camera an ninh, sau lưng là quầy mượn sách luôn có người trực. Trình Vi đến sớm bảy phút, không mặc blouse, áo sơ mi xám được cài kín đến cổ tay như một cách nhắc bản thân rằng hôm nay cô không đại diện cho trung tâm giám định. Quyết định tạm dừng quyền truy cập vẫn nằm trong túi xách, được gấp đúng nếp. Mỗi lần tay cô chạm vào mép giấy, cảm giác lạnh buổi sáng trong kho lưu trữ lại quay về: tên cô trên một phiếu hiệu chỉnh mà cô chưa từng lập, thời điểm 23 giờ 02 như một cái móc nhỏ cắm vào lưng áo.

Hứa Ninh đến cùng một túi hồ sơ màu nâu, bên ngoài dán nhãn bằng chữ viết tay: nguồn gia đình cung cấp, chưa công bố, chưa số hóa. Cô không ngồi xuống ngay mà đi một vòng ngắn qua quầy, hỏi nhân viên thư viện xác nhận camera hành lang còn hoạt động, rồi mới trở lại bàn. Trình Vi nhìn động tác ấy và bỗng thấy mệt ít hơn một chút. Người làm báo trước mặt cô từng nóng đến mức muốn đẩy sự thật lên mặt bàn ngay lập tức, nhưng ít nhất hôm nay, Hứa Ninh hiểu rằng một tài liệu không chỉ cần đúng. Nó còn cần sống sót qua mọi câu hỏi về nguồn gốc.

“Tôi đã lập biên nhận nguồn,” Hứa Ninh nói, đặt một tờ giấy riêng trước mặt cô. “Người cung cấp là Lý Gia Khánh, con trai nạn nhân Lý Văn Đạt. Ông Đạt mất trong vụ được kết luận là ngã cầu thang tại An Tâm Viện cơ sở Đông Bình bốn năm trước. Gia đình giữ lại bản sao hồ sơ sau hòa giải, có chữ ký nhận tài liệu của họ. Tôi chưa scan, chưa gửi qua mạng, chưa để Phó Dao đọc bản chi tiết.” Cô ngừng một nhịp, giọng thấp xuống. “Tôi biết cô không thể chạm vào hồ sơ mật của trung tâm. Đây là bản gia đình họ có quyền giao cho báo chí.”

Trình Vi đọc biên nhận trước khi nhìn hồ sơ. Tên người cung cấp, số căn cước đã được che một phần, thời gian giao nhận, danh mục tài liệu, chữ ký hai bên, ghi chú không thu tiền và không hứa hẹn kết quả điều tra. Mọi thứ gọn đến mức gần như khô khan. Chính sự khô khan ấy làm cô yên tâm. “Cô làm đúng,” cô nói. Hứa Ninh bật cười rất khẽ, không có vẻ đắc ý. “Tôi phải học nhanh. Nếu không, cô sẽ dùng ánh mắt bác sĩ pháp y để mổ tôi ngay tại thư viện.”

“Tôi không có quyền hành nghề với người sống,” Trình Vi đáp. Câu đùa nhỏ rơi xuống giữa hai người, mỏng nhưng đủ để không khí bớt nghẹn. Rồi cô kéo găng tay giấy Hứa Ninh đưa, mở túi hồ sơ. Bên trong có bản tường trình của gia đình, giấy ra viện trước đó của nạn nhân, bản kết luận ban đầu về nguyên nhân tử vong, thỏa thuận hòa giải dân sự và một bản photocopy phiếu bàn giao đồ dùng cá nhân. Trình Vi không đọc theo thứ tự mà xem trước dấu vết hành chính: ngày tháng, số trang, vị trí đóng dấu, kiểu chữ, chỗ nào là bản gốc photo lại, chỗ nào là bản in từ hệ thống.

Tên Lý Văn Đạt hiện ra trên trang đầu. Nam, sáu mươi tám tuổi, tiền sử tăng huyết áp nhẹ, được gửi vào An Tâm Viện sau một cơn tai biến nhỏ nhưng đã phục hồi khả năng đi lại. Vụ việc xảy ra lúc 22 giờ 17, trong hành lang khu phục hồi chức năng. Bản tường trình của cơ sở ghi ông tự rời phòng, trượt chân ở chiếu nghỉ cầu thang, được nhân viên phát hiện sau đó bảy phút. Trình Vi dừng ở con số ấy. Bảy phút không phải mười một phút của vụ hiện hành, nhưng cách nó được viết làm cô khó chịu: “camera đoạn giữa không lưu được do bảo trì định kỳ”. Một câu quá sạch thường không sạch vì nó đúng, mà vì đã được lau nhiều lần.

“Đây là chữ ký lặp lại,” Hứa Ninh chỉ vào trang thỏa thuận hòa giải. Ở góc cuối, bên cạnh đại diện cơ sở, có ba chữ Mạnh Thời An. Chữ ký không lớn, nét cuối kéo ngang rất nhanh, như người ký đã quen đặt tên mình dưới những việc không muốn đọc lại. Chức danh đi kèm là cố vấn vận hành cơ sở. Không phải bác sĩ điều trị, không phải người phụ trách pháp lý, càng không phải thân nhân. Trình Vi mở sang phiếu bàn giao đồ dùng cá nhân. Ở đó, cùng một chữ ký xuất hiện lần nữa, cạnh dòng “đã giải thích đầy đủ tình trạng sau tai nạn cho gia đình”.

“Cố vấn vận hành không nên ký vào phần giải thích tình trạng y tế,” Trình Vi nói. “Nếu ông ta chỉ đại diện cơ sở về bồi thường, chữ ký phải nằm ở thỏa thuận dân sự. Khi ông ta xuất hiện trong phiếu bàn giao và phần giải thích tình trạng, ông ta đang chen vào chuỗi thông tin trước khi gia đình hiểu họ đã mất gì.”

Hứa Ninh ghi nhanh, nhưng không hỏi thêm ngay. Trình Vi lật đến bản kết luận ban đầu. Đây mới là phần làm ngón tay cô chậm lại. Trang giấy bị photo nhiều lần, chữ hơi xám, nhưng cấu trúc vẫn rõ: mô tả tổn thương, nhận định nguyên nhân, đề xuất kết luận. Ở phần mô tả, dòng thứ ba có một khoảng trắng bất thường giữa hai cụm từ. Không phải lỗi căn lề. Một cụm đã bị xóa khỏi bản in hoặc bị che trước khi sao chụp. Sau khoảng trắng đó, câu tiếp tục bằng “phù hợp va đập khi ngã từ độ cao thấp”. Trình Vi đọc lại ba lần. Nếu chỉ nhìn kết luận, ông Lý Văn Đạt chết vì chấn thương sọ não sau ngã cầu thang. Nhưng một bản mô tả pháp y không được phép nhảy qua phần thân thể đã lên tiếng.

“Dòng bị sửa sạch nằm ở đây?” Hứa Ninh hỏi rất khẽ.

“Ừ.” Trình Vi không nhận bút từ cô. Cô lấy giấy ghi chú riêng, viết vị trí trang và dòng, không chép nguyên văn tài liệu. “Cụm bị mất đứng trước nhận định về va đập. Nếu giống LNL-B-02, nó có thể là mô tả tổn thương mềm không phù hợp với cơ chế ngã. Cổ tay, vai, cánh tay, hoặc vùng bị giữ kéo. Tôi không kết luận khi chưa có bản ảnh pháp y hoặc hồ sơ gốc, nhưng khoảng trắng này không tự sinh ra.”

Hứa Ninh nhìn cô. “Gia đình nói lúc nhận thi thể, cổ tay ông Lý có vết bầm. Họ tưởng là do truyền dịch hoặc va vào tay vịn. Con trai ông ấy nói mẹ anh ta từng hỏi, nhân viên cơ sở bảo người già da mỏng nên dễ bầm.”

Trình Vi nhắm mắt một giây, rất ngắn. Người già da mỏng. Câu ấy có thể đúng trong nhiều hoàn cảnh, và chính vì đúng trong nhiều hoàn cảnh nên nó quá tiện để che những hoàn cảnh sai. Cô mở mắt, tiếp tục xem phần ảnh kèm theo. Hồ sơ gia đình chỉ có ảnh đồ dùng, không có ảnh pháp y. Nhưng trong phiếu bàn giao, danh mục có một túi niêm phong ghi “đồng hồ dây da nâu, mặt kính nứt, khóa dây đứt”. Cạnh đó là chữ ký Mạnh Thời An. Trình Vi đặt ngón tay lên dòng khóa dây đứt, không chạm mạnh. “Ông Lý đeo đồng hồ tay nào?”

“Tay trái,” Hứa Ninh đáp ngay. “Con trai ông ấy còn giữ đồng hồ. Anh ta nói bố đeo từ lúc về hưu, dây hơi cũ nhưng chưa đứt trước đó.”

Một đường mảnh nối qua đầu Trình Vi: cổ tay bầm, dây đồng hồ đứt, mô tả tổn thương bị xóa, chữ ký của một cố vấn vận hành chen vào giải thích tình trạng và bàn giao đồ dùng. Chưa đủ thành chứng cứ. Chưa đủ để buộc tội ai. Nhưng đủ để biết hồ sơ thứ nhất không phải một tai nạn sạch như thỏa thuận hòa giải đã viết. “Cần gặp Lý Gia Khánh,” cô nói. “Không phỏng vấn kiểu khai thác cảm xúc. Cần hỏi theo mốc thời gian: ai gọi điện báo tin, ai đưa hồ sơ, ai giải thích vết bầm, ai đề nghị hòa giải, và đồng hồ được trả lúc nào.”

“Tôi đã hẹn chiều nay,” Hứa Ninh nói. “Ở văn phòng tòa soạn, có camera và biên bản. Nhưng có một việc nữa.” Cô rút từ bìa trong ra một tờ photocopy nhỏ hơn, mép trên bị gấp. “Gia đình không hiểu nó là gì nên bỏ chung vào hồ sơ. Tôi cũng chưa chắc.”

Trình Vi nhìn tờ giấy. Đó không phải văn bản y tế chính thức, chỉ là một phiếu nhắc ca trực được in từ hệ thống nội bộ cơ sở. Phần ghi chú cuối trang có một dòng viết tắt: ‘22:06 – chuyển ông L. khỏi hành lang, chờ M.T.A xác nhận trước khi gọi người nhà.’ Thời điểm 22 giờ 06 sớm hơn mốc tai nạn 22 giờ 17 trong tường trình chính thức. Cô cảm thấy lưng mình lạnh đi, không phải vì bất ngờ, mà vì mọi thứ bỗng có hình dạng quá rõ. Nếu phiếu này thật, người chết đã được “chuyển khỏi hành lang” trước khi cơ sở nói ông bắt đầu ngã.

Hứa Ninh cũng nhìn thấy sắc mặt cô đổi. “Nó có giá trị không?”

“Có giá trị để đặt câu hỏi,” Trình Vi đáp. Giọng cô thấp nhưng không run. “Chưa đủ để đăng. Chưa đủ để kết luận. Nhưng đủ để yêu cầu gia đình giữ bản gốc và đủ để chúng ta biết mốc thời gian chính thức có vấn đề.” Cô đặt tờ phiếu lại vào bìa, đẩy về phía Hứa Ninh. “Từ giờ, cô không mang bản này đi một mình. Lập bản ảnh tại chỗ với người cung cấp, giữ chuỗi giao nhận. Và nếu có ai hỏi cô lấy nó từ đâu, cô chỉ trả lời theo biên nhận nguồn. Không thêm cảm xúc, không thêm suy đoán.”

Điện thoại Hứa Ninh rung trên bàn. Cô nhìn màn hình, nét mặt lập tức căng lại. Tin nhắn từ Phó Dao chỉ có một dòng: “An Tâm Viện vừa gửi công văn yêu cầu chúng ta dừng tiếp xúc gia đình Lý Văn Đạt, nói hồ sơ hòa giải đã có điều khoản bảo mật.” Hứa Ninh đưa màn hình cho Trình Vi xem. Trong khoảnh khắc ấy, tiếng thư viện xung quanh như lùi xa. Trình Vi nhìn túi hồ sơ màu nâu, nhìn dòng 22 giờ 06, rồi nhìn chữ ký Mạnh Thời An nằm dưới phiếu bàn giao đồ dùng. Họ chưa kịp hỏi gia đình câu đầu tiên, mà bên kia đã biết hồ sơ thứ nhất được mở ra.