Chương 20 - Chương 20: Hợp Đồng Suất Ăn

Chương 20: Hợp Đồng Suất Ăn

Thành đứng dưới mái hiên trường thêm vài giây sau cuộc gọi của Đỗ Quang Huy. Ngoài cổng, dòng xe phụ huynh đã thưa dần, chỉ còn tiếng bánh xe cán qua vũng nước mỏng và tiếng bảo vệ kéo lại thanh chắn. Trong túi áo anh là biên nhận của trường, một tờ giấy mỏng đến mức chỉ cần sơ ý là nhàu nát, nhưng lại nặng hơn cả buổi sáng anh vừa trải qua. Trên màn hình điện thoại, tên Huy vẫn hiện trong lịch sử cuộc gọi. Thành nhìn nó, rồi nhìn dãy phòng học phía sau lưng. Anh không còn ở chỗ chỉ biết hỏi người khác có thương con mình không. Bây giờ, anh phải tự dựng một nơi đủ vững để Bảo An có thể quay đầu nhìn thấy ba vẫn đứng đó.

Anh gọi lại cho Huy khi đã ra tới trạm xe buýt. Huy nói nhanh hơn thường ngày, giọng có cái phấn chấn của người vừa nhìn thấy một lối mở: “Trung tâm học thêm Ánh Sao, cách quán mình ba con phố. Họ có lớp tối từ thứ hai đến thứ sáu, khoảng ba mươi đến bốn mươi lăm suất, học sinh cấp hai là chính. Nhà cung cấp cũ giao đồ ăn nguội, có hai đứa đau bụng nhẹ nên họ muốn đổi. Không phải hợp đồng lớn, nhưng đều. Nếu làm được một tháng thử, sau đó mới ký dài.” Thành im lặng nghe đến cuối, tay vô thức vuốt mép biên nhận trong túi áo. Một tháng thử nghe không to tát với người khác, nhưng với anh, đó là ba mươi ngày được ghi thành lịch, thành doanh thu, thành bằng chứng rằng anh không sống qua ngày.

“Giấy tờ thì sao anh?” Thành hỏi. Câu hỏi bật ra rất tự nhiên, đến chính anh cũng hơi ngạc nhiên. Trước kia, nghe có việc là anh sẽ nghĩ ngay đến gạo, thịt, bếp, người giao. Hôm nay, sau một buổi sáng học cách bảo toàn camera, đầu anh tự động đi tìm phần có thể đóng dấu. Huy cười khẽ ở đầu dây bên kia. “Tôi có đăng ký hộ kinh doanh của quán, giấy khám sức khỏe nhân viên bếp còn hạn, giấy tập huấn vệ sinh an toàn thực phẩm cũng có. Nhưng nếu chú muốn sau này tách ra làm bếp riêng, lần này mình làm cho sạch từ đầu: bảng giá, thực đơn mẫu, quy trình giao nhận, ghi nhiệt độ, danh sách dị ứng. Tôi đứng pháp nhân quán, chú đứng phụ trách bếp và vận hành. Công sức của chú phải có tên.”

Thành nghe đến câu cuối thì cổ họng nghẹn lại. Anh không thích nhận ơn kiểu được người khác kéo lên rồi sau đó phải cúi đầu cả đời. Nhưng Huy nói “công sức phải có tên”, không nói “tôi cho chú”. Hai cách nói khác nhau rất xa. Anh cảm ơn, hẹn nửa tiếng nữa quay về quán, rồi chuyển hướng sang văn phòng của An Nhiên trước. Cô đã dặn tối nay mang biên nhận và bài kiểm tra tới, nhưng Thành biết nếu để qua đêm, anh sẽ lại bị những thứ cần làm ép cho rối. Một ngày của anh chưa bao giờ có nhiều cửa phải gõ như hôm nay.

Văn phòng luật vào cuối chiều yên hơn buổi sáng. An Nhiên nhận biên nhận của trường, đọc từng dòng như đọc một mảnh bản đồ. Cô không khen anh làm tốt ngay. Cô hỏi mã camera, khung giờ, người tiếp nhận, người thao tác lưu, và việc tài xế có mặt trong phòng hành chính được ghi nhận ở đâu. Thành trả lời được gần hết, chỉ đến đoạn tài xế quay lại thì anh chững lại. “Lúc đó không ai ghi riêng. Nhưng cô Mai và chị Thảo đều thấy.” An Nhiên gật đầu, lấy bút đánh dấu bên lề bản photo. “Vậy mai anh viết tường trình bổ sung. Không thêm thắt. Chỉ ghi anh thấy gì, nghe gì, ai có mặt. Chứng cứ không cần hét to, chỉ cần đứng đúng chỗ.”

Thành kể tiếp chuyện hợp đồng suất ăn. An Nhiên ngẩng lên, lần đầu trong ngày ánh mắt cô dịu đi một chút. “Đây là cơ hội tốt, nhưng đừng biến nó thành gánh nặng để chứng minh với Tô gia. Điều kiện ổn định không phải là nhận càng nhiều việc càng tốt. Ổn định là việc anh có thể làm đều, làm đúng, và không sụp sau ba hôm.” Câu ấy như một cái chặn đặt ngay trước ngực Thành. Anh đã suýt nghĩ phải nhận hết bốn mươi lăm suất ngay ngày đầu, phải làm thật đẹp, thật lớn, thật giống một người cha đủ khả năng. An Nhiên nhìn ra điều đó trước khi anh kịp nói. “Nếu bắt đầu, hãy bắt đầu trong mức anh kiểm soát được. Một hợp đồng sạch có giá trị hơn một hợp đồng phồng lên rồi vỡ.”

Khi Thành về đến quán, Huy đã kéo chiếc bàn inox nhỏ ra sau bếp, trên bàn có sổ nhập hàng, máy tính cũ và một xấp giấy tờ được kẹp bằng kẹp đen. Quán cơm bình dân giờ thấp đèn hơn thường ngày, mùi hành phi vẫn bám trên tường gạch men, nhưng trong mắt Thành, nó bỗng giống một nơi có thể trở thành hồ sơ. Huy đặt trước mặt anh một tờ giấy trắng. “Nào, bếp trưởng, viết xem một suất ăn tối cho học sinh của chú gồm gì.”

Thành cầm bút, ban đầu tay hơi khựng. Rồi nghề nghiệp kéo anh trở lại mặt đất quen thuộc. Anh viết: cơm, món mặn, món rau, canh, trái cây hai buổi một tuần. Món mặn luân phiên thịt kho trứng, gà rim gừng, cá basa sốt cà, đậu hũ nhồi thịt; rau không xào quá dầu; canh nấu trong ngày; không dùng đồ qua đêm. Anh tính gạo, thịt, gas, hộp giữ nhiệt, phí giao, công phụ bếp. Mỗi con số đặt xuống làm anh bình tĩnh hơn. Đây là thứ anh hiểu. Không phải cuộc gọi từ nhà họ Tô, không phải câu chữ pháp lý làm người ta sợ sai, mà là một cân thịt có thể chia được bao nhiêu phần, một nồi canh giữ nóng được bao lâu, một đứa trẻ học đến tám giờ tối cần ăn thứ gì để bụng không khó chịu.

Huy nhìn bảng giá nháp, nhíu mày. “Chú để lãi mỏng quá.” Thành đáp rất thật: “Em muốn họ thử trước.” Huy gõ ngón tay lên bàn. “Thử không có nghĩa là tự ép mình. Chú đang nuôi con bằng nghề này, không phải làm từ thiện để người ta thương.” Câu nói ấy không sắc như An Nhiên, nhưng đâm đúng cùng một chỗ. Thành im lặng sửa lại hai dòng chi phí, thêm khoản hao hụt và hộp dự phòng. Anh từng quen với việc cắt phần của mình để mọi chuyện yên. Nhưng một người cha muốn đón con về không thể sống bằng cách luôn tự bớt mình đi.

Tám giờ tối, đại diện trung tâm Ánh Sao đến quán. Người phụ nữ tên Lê Thanh Diệp, ngoài bốn mươi, mặc áo sơ mi màu kem, tóc buộc thấp, nói chuyện không vòng vo. Đi cùng cô là một nhân viên hành chính trẻ cầm sổ ghi chép. Cô Diệp nhìn căn bếp, nhìn kệ gia vị, nhìn tủ lạnh công nghiệp cũ nhưng sạch, rồi hỏi: “Anh Thành là người trực tiếp nấu?” Thành gật đầu. “Vâng. Nếu nhận, tôi trực tiếp lên thực đơn và nấu món chính. Anh Huy đứng pháp nhân quán và kiểm soát giấy tờ. Những phần chưa đủ điều kiện, chúng tôi sẽ ghi rõ, không nói quá.”

Cô Diệp hơi bất ngờ trước câu cuối. Có lẽ cô đã gặp quá nhiều người mở miệng là cam kết trăm phần trăm. Cô lật thực đơn nháp, chỉ vào món thịt kho trứng. “Trung tâm có hai học sinh dị ứng trứng, một bé không ăn được hải sản. Nếu phụ huynh hỏi, anh xử lý thế nào?” Thành trả lời chậm để không sót: “Tôi cần danh sách dị ứng bằng văn bản. Suất đặc biệt dán nhãn riêng, nấu sau cùng bằng dụng cụ đã rửa riêng. Nếu hôm nào món chính có trứng hoặc cá, tôi chuẩn bị phần thay thế như thịt băm sốt nấm hoặc đậu hũ sốt thịt. Nhưng tôi không nhận món ngoài danh sách báo trước trong ngày, vì làm vội dễ sai.”

Nhân viên trẻ ngẩng lên nhìn anh. Cô Diệp đặt bút xuống. “Anh nói không nhận làm tôi yên tâm hơn là nói cái gì cũng làm được.” Thành không biết nên cười hay thở ra. Anh chỉ đứng thẳng hơn một chút. Cuộc đời anh mấy năm nay bị đánh giá bằng những thứ anh thiếu: nhà rộng, xe riêng, tài khoản tiết kiệm, quan hệ. Lần đầu tiên, có người nghe anh nói giới hạn mà không coi đó là kém cỏi.

Huy mang ra ba phần ăn mẫu Thành vừa làm gấp trong bếp: cơm trắng, gà rim gừng, rau cải luộc chấm xì dầu nhạt, canh bí đỏ nấu thịt băm. Không phải món sang, nhưng nóng, sạch và có mùi cơm nhà. Cô Diệp ăn mỗi món một ít, không vội khen. Thành đứng đối diện, mồ hôi sau gáy đã khô lại rồi rịn ra lần nữa. Chờ người khác nếm món mình nấu vốn là việc quen, nhưng hôm nay mỗi thìa cơm như đang được đưa lên một cái cân khác. Không chỉ ngon hay dở. Nó cân cả khả năng làm cha của anh, dù anh biết nghĩ như vậy là bất công với chính mình.

“Vị vừa,” cô Diệp nói cuối cùng. “Không nặng dầu. Trẻ học tối ăn vậy ổn.” Huy chưa kịp chen vào thì điện thoại của cô rung. Cô nhìn màn hình, sắc mặt không đổi nhiều, nhưng động tác đặt đũa xuống chậm hơn một nhịp. Cô ra ngoài nghe máy. Qua lớp cửa kính mờ, Thành chỉ thấy bóng cô đứng dưới biển hiệu quán, một tay ôm tập hồ sơ trước ngực. Huy liếc anh, không nói. Cả hai đều đã quá quen với kiểu im lặng báo trước một chuyện không đơn giản.

Khi cô Diệp quay lại, câu đầu tiên của cô không còn là về món ăn. “Có một phụ huynh trong nhóm lớp hỏi tôi vì sao trung tâm chọn quán cơm cũ trong hẻm thay vì đơn vị suất ăn công nghiệp. Họ nói nếu có vấn đề vệ sinh, trung tâm sẽ chịu trách nhiệm rất nặng.” Cô nói bằng giọng bình thường, không quy kết, nhưng Thành nghe được cái bóng quen thuộc vừa lướt qua. Sáng nay, Tô Minh Hạo gọi vào trường. Tối nay, một phụ huynh vô danh hỏi về quán cơm cũ đúng lúc hợp đồng còn chưa kịp hình thành. Có thể chỉ là trùng hợp. Cũng có thể không. Thành đặt hai tay lên mép bàn, cảm giác đau từ móng tay ban sáng như quay lại nhắc anh phải đứng yên.

“Phụ huynh hỏi vậy là đúng,” Thành nói. “Nếu tôi là họ, tôi cũng muốn biết con mình ăn từ đâu. Trung tâm có thể kiểm tra bếp trước khi ký, kiểm tra giấy tờ, và nếu cần, ngày đầu giao thử chỉ mười suất cho nhân viên ăn trước. Tôi không xin cô tin tôi vì tôi đang cần việc. Tôi chỉ xin được kiểm tra bằng tiêu chuẩn rõ ràng.” Huy nhìn sang anh, ánh mắt thoáng sáng lên. Thành không biết câu trả lời ấy đủ hay không, nhưng nó là câu thật nhất anh có thể nói. Anh đã mệt vì phải sống trong những lời đánh giá mơ hồ. Nếu bị từ chối, ít nhất anh muốn bị từ chối bằng một lý do có thể nhìn thẳng.

Cô Diệp im lặng khá lâu. Sau đó cô đóng tập hồ sơ lại. “Được. Sáng mai tôi đưa người phụ trách hành chính và một đại diện phụ huynh xuống kiểm tra bếp. Nếu giấy tờ đúng, quy trình anh viết ra làm được thật, chúng ta thử hai tuần với ba mươi suất. Tôi sẽ không ký chỉ vì thương hoàn cảnh của anh, nhưng tôi cũng không bỏ qua một bếp sạch chỉ vì nó nằm trong hẻm.” Thành nghe xong mới nhận ra mình đã nín thở. Ba mươi suất, hai tuần. Không phải chiến thắng, chỉ là một cánh cửa hé ra đủ để anh đặt một chân vào bằng sức của mình.

Sau khi cô Diệp rời đi, Huy vỗ nhẹ lên vai Thành. “Sáng mai kiểm tra đột xuất kiểu này mới là thật. Tối nay chú về ngủ được thì ngủ, không ngủ được thì viết quy trình cho rõ. Đừng lau bếp đến mức sáng mai không đứng nổi.” Thành bật cười rất khẽ, tiếng cười khô nhưng có hơi ấm. Anh gom lại bảng giá, giấy tờ, thực đơn, rồi lấy điện thoại chụp gửi cho An Nhiên. Cô trả lời sau vài phút: Bắt đầu đúng mức. Ghi lại toàn bộ quá trình. Và nhớ, anh đang xây nền cho Bảo An, không phải thi xem mình chịu được bao nhiêu áp lực.

Thành đứng một mình trong bếp sau khi Huy kéo cửa trước. Trên bếp, nồi canh bí đỏ còn một lớp hơi mỏng, ánh đèn vàng phủ lên những vệt nước vừa lau trên nền gạch. Anh mở cuốn sổ chứng cứ, lật sang trang mới. Dưới dòng “Camera gara – 10:39 đến 10:53”, anh viết thêm: “Hợp đồng suất ăn Ánh Sao – kiểm tra bếp sáng mai.” Hai dòng chữ nằm cạnh nhau, một dòng giữ lại khoảnh khắc con bị ép cúi đầu, một dòng ghi việc ba đang học cách đứng vững. Điện thoại lại rung. Tin nhắn từ số lạ chỉ có một câu: Anh Thành, sáng mai đại diện phụ huynh kiểm tra bếp có thể sẽ là người quen của nhà họ Tô. Anh khựng tay. Ngoài cửa quán, con hẻm cũ đã tối xuống, còn trong bếp, ngọn lửa nhỏ dưới nồi canh vẫn chưa tắt hẳn.