Chương 28: Một lần không tận dụng

“Cậu vừa giúp đối thủ phá giả định mạnh nhất của mình.”

Giọng Quang Huy qua điện thoại không lớn, nhưng Minh vẫn nghe rõ phần trách móc được giữ lại phía sau câu nói. Anh đứng ngoài hành lang của tổ kỹ thuật dữ liệu, qua lớp kính vẫn thấy Hoài Nam đang sửa mô hình Thành Nam bằng con số bốn mươi mốt vừa được khóa.

“Giả định đó không còn đứng được,” Minh đáp. “Nếu không sửa hôm nay, ngày mai mình vẫn phải sửa.”

“Khác nhau ở chỗ ai buộc cậu sửa.” Quang Huy ngừng một nhịp. “Cậu đang ở trong một cuộc chấm chọn. Việc của cậu không phải làm cho hai hồ sơ cùng sạch.”

Minh siết ngón cái vào mép bút rồi thả ra. Hai bên có quyền bảo vệ chiến lược của mình và buộc đối thủ tự chịu trách nhiệm cho phương án họ nộp. Nhưng bảy mươi tám phần trăm không còn là chiến lược. Nó là một con số đã được dùng rộng hơn phạm vi mà dữ liệu cho phép.

“Em không làm hồ sơ cho Lam Viên,” anh nói. “Em chỉ không giữ một giả định đã biết là sai trong hồ sơ của mình.”

“Cậu biết họ sẽ được lợi.”

“Và họ vừa bỏ một cách diễn giải cũng có lợi cho họ.”

Đầu dây bên kia im lặng đủ lâu để Minh biết Quang Huy không xem điều đó là một lý do. Khi ông lên tiếng lại, giọng đã lạnh hơn. “Tôi không cần cậu chứng minh đối thủ tử tế. Tôi cần cậu nhớ mình đang đại diện cho ai.”

“Em nhớ.”

“Vậy thì đừng biến việc tự làm khó mình thành thói quen.”

Cuộc gọi kết thúc mà không có lời chào. Minh nhìn màn hình tối đi trong tay vài giây rồi quay lại phòng. Quang Huy vẫn có một phần lý: Thành Nam không có trách nhiệm làm hồ sơ Lam Viên tốt hơn. Nhưng từ lúc hai đội thống nhất ba nguyên tắc, có những thứ không thể tiếp tục gọi là lợi thế chỉ vì chúng tình cờ làm đối thủ yếu đi.

Gần sáu giờ, nhóm Thành Nam trở về văn phòng. Con số bốn mươi mốt đã kéo dài kịch bản vận hành song song, đẩy chi phí hỗ trợ lên và làm nhiều ô từng xanh trong mô hình chuyển sang trạng thái chờ kiểm tra. Hoài Nam gần như không rời màn hình, vừa cập nhật bảng tiến độ vừa đối chiếu các phụ lục chung được gửi bổ sung cho phiên trao đổi tiếp theo.

Minh đang đọc lại phần giả định dòng tiền thì nghe Nam gọi.

“Anh Minh, anh xem cái này được không?”

Trên màn hình là phụ lục tài chính của Lam Viên trong bộ hồ sơ dùng chung. Hoài Nam đặt cạnh nó bản đã được trình ở phiên rà soát tài chính trước đó. Hai trang có cùng cấu trúc, cùng mô tả nguồn vốn cho khu kinh doanh tạm, nhưng phần tổng hợp không khớp.

“Dòng hạn mức lưu động có điều kiện vẫn nằm ở đây,” Nam chỉ vào phần thuyết minh. “Nhưng sang trang tóm tắt, nó bị đẩy xuống dưới ngắt trang và không được thể hiện trong phần nguồn dự phòng. Nhìn bản này thì nguồn của họ thấp hơn bản đã xác nhận.”

Minh kéo hai bản lên cùng một mức phóng. Đây không phải một thay đổi giả định. Lam Viên đã công khai cấu trúc sửa ở phiên trước: giảm quy mô giai đoạn đầu, bổ sung hạn mức lưu động có điều kiện, còn ngưỡng lấp đầy tối thiểu vẫn phải tiếp tục kiểm tra. Bản phụ lục mới không phủ nhận bất kỳ điều nào trong số đó; cách trình bày chỉ khiến một phần nguồn vốn biến mất khỏi ô tổng hợp.

“Em kiểm tra phiên bản gửi chung chưa?” Minh hỏi.

“Rồi. Đây là bản thư ký phiên họp vừa chuyển cho tất cả các bên. Không phải file nội bộ Lam Viên.” Nam ngả lưng khỏi bàn. “Nếu mai hội đồng nhìn đúng bản này, khoảng thiếu vốn của họ sẽ trông như quay lại.”

Không ai trong phòng cần nói thành lời điều đã quá rõ. Sau một ngày Thành Nam mất lợi thế vì tỷ lệ đồng thuận bị tính lại, đối thủ lại có một phụ lục khiến điểm yếu tài chính trông nặng hơn thực tế.

Hoài Nam hạ giọng. “Mình có cần làm gì không?”

Minh có thể im lặng. Không ai yêu cầu Thành Nam kiểm lỗi trình bày cho Lam Viên. Ngày mai anh chỉ cần hỏi Hà An vì sao nguồn dự phòng giảm, rồi để cô mất thời gian sửa sai ngay trong phiên.

Đó là một đòn sạch nếu anh giả vờ không biết bản đúng từng tồn tại.

Minh nhớ câu cuối của Quang Huy: đừng biến việc tự làm khó mình thành thói quen. Anh cũng nhớ tờ giấy ba nguyên tắc đã được cả hai bên sửa trước khi chấp nhận: chỉ chia sẻ dữ liệu kiểm chứng được; không dùng thông tin chia sẻ để lấy điểm; kết luận quan trọng phải đi qua kênh chính thức. Hà An còn thêm một điều không nằm thành dòng riêng: phát hiện làm yếu chính mình cũng phải được xử lý như nhau.

“Bản đúng mình biết từ đâu?” anh hỏi.

“Phiên rà soát chung. Có biên bản và phụ lục đã phát cho hai bên.”

“Vậy mình không có thông tin riêng của họ.”

“Không.”

Minh kéo ghế lại gần. “Gửi thư cho thư ký phiên họp. Chỉ ghi có sự không nhất quán giữa phần thuyết minh và bảng tổng hợp nguồn dự phòng, đồng thời không khớp với phiên bản Lam Viên đã xác nhận ở buổi rà soát trước. Đề nghị bên nộp xác nhận bản nào là bản có hiệu lực trước phiên ngày mai.”

Hoài Nam nhìn anh, chưa gõ ngay. “Mình không gửi thẳng cho chị Hà An?”

“Không. Đây là hồ sơ chung thì sửa qua kênh chung.”

“Nhưng nếu báo, họ sẽ có thời gian thay bản.”

“Đúng.”

Nam cầm bút lên, xoay một vòng giữa các ngón tay. “Em vẫn chưa quen chỗ này. Hôm trước mình không dùng khoảng thiếu vốn của họ vì đó là thông tin họ đưa trong thỏa thuận. Còn cái này tự họ nộp sai. Nếu mình không nói, có phải mình vi phạm gì đâu.”

Minh không trả lời ngay. Anh mở lại phụ lục, chỉ vào hai dòng nằm cách nhau bởi một ngắt trang. “Nếu họ thật sự giảm nguồn vốn, đó là lựa chọn chiến lược và mình có quyền đánh vào. Nếu giả định của họ quá lạc quan, mình cũng đánh. Nếu điều kiện giải ngân không đủ chắc, càng phải hỏi đến cùng.”

Anh dừng ở ô tổng hợp đang thiếu một dòng. “Nhưng nếu mình biết con số trên màn hình này không phản ánh đúng tài liệu đã được xác nhận, mà vẫn dùng nó như bằng chứng phương án họ yếu hơn, thì mình không còn tận dụng chiến lược của đối thủ. Mình đang tận dụng sai lệch.”

Hoài Nam im vài giây. “Khác nhau ở việc mình biết nó sai?”

“Khác nhau ở việc mình có thể bảo vệ câu mình sắp nói hay không.” Minh ngồi thẳng lại. “Ngày mai em hỏi Lam Viên vì sao nguồn vốn thật của họ chưa đủ, anh ủng hộ. Nhưng anh không muốn em hỏi vì sao một con số bị rơi khỏi bảng lại thấp.”

Nam gật đầu, lần này không còn vẻ miễn cưỡng. Cậu soạn thư ngắn hơn Minh dự tính, không sửa hộ con số, không kết luận lỗi thuộc về ai, chỉ chỉ ra hai vị trí không nhất quán và yêu cầu bên nộp xác nhận. Trước khi gửi, cậu quay màn hình lại.

“Thế này được chưa?”

Minh đọc một lượt rồi xóa cụm “có vẻ là lỗi định dạng”. “Đừng kết luận thay họ. Mình chỉ biết hai phần không khớp.”

“Rõ.”

Thư đi lúc sáu giờ mười tám. Trong lúc chờ phản hồi, cả nhóm quay lại mô hình Thành Nam. Con số bốn mươi mốt vẫn buộc họ tăng thời gian chuyển tiếp; các phản hồi có điều kiện chưa thể đổi thành cam kết chắc chắn; chi phí của ba mươi bảy quầy vẫn phải tách theo tình trạng hồ sơ. Không có phần thưởng nào xuất hiện để bù cho quyết định vừa rồi.

Hai mươi phút sau, thư ký phiên họp chuyển xác nhận từ Lam Viên: phần thuyết minh mới là cấu trúc vốn họ giữ nguyên; bảng tổng hợp bị lỗi trình bày khi ghép phụ lục. Bên nộp sẽ gửi lại bản đã chỉnh và mọi bên được dùng cùng một phiên bản.

Hoài Nam đọc thư, khẽ thở ra. “Nếu mình không báo, mai họ cũng có thể tự phát hiện.”

“Có thể.” Minh vẫn nhìn mô hình. “Nhưng quyết định của mình không nên phụ thuộc vào việc họ có kịp cứu mình khỏi một lựa chọn xấu hay không.”

Nam đánh dấu bản phụ lục cũ là không dùng rồi quay lại bảng tính. Một lúc sau, Minh thấy ở cột ghi chú kiểm tra có thêm một dòng: phân biệt thay đổi giả định với lỗi trình bày trước khi đưa vào phản biện.

Sáng hôm sau, trước phiên trao đổi ngắn với Ban điều phối, Hà An chờ anh ở đoạn hành lang nối phòng họp với khu làm việc. Cô cầm bản phụ lục đã sửa, mép giấy có một dấu gấp nhỏ ở đúng trang từng bị lệch tổng.

“Hoài Nam phát hiện?” cô hỏi.

“Ừ.”

“Và anh bảo báo qua thư ký.”

“Đó là hồ sơ chung.”

Hà An nhìn anh một lúc. “Anh có thể không làm gì.”

“Có.”

“Sau ngày hôm qua, càng có lý do để không làm.”

Minh hiểu cô đang nói đến bốn mươi mốt phần trăm, đến phần tiến độ Thành Nam vừa phải tự cắt khỏi câu chuyện đẹp nhất của mình. Anh tựa nhẹ vai vào thành tường, giữ giọng bình thường. “Nếu phụ lục của em thật sự yếu hơn, anh sẽ không nhắc em sửa. Nếu nguồn vốn không đủ, anh vẫn hỏi đến cùng. Nhưng cái này không phải một quyết định của Lam Viên.”

“Chỉ là một lỗi làm Lam Viên trông yếu hơn.”

“Ừ.”

Cô hạ mắt xuống bản giấy. “Anh cũng có thể nhắn riêng cho em. Nhanh hơn.”

“Rồi em sẽ phải tin anh không định tạo một món nợ.” Minh nhấc tay khỏi thành tường. “Kênh chính thức sạch hơn cho cả hai.”

Khóe môi Hà An hơi động, nhưng cô không cười. “Anh nhớ đủ cả ba điều rồi.”

“Anh là người đề xuất mà.”

“Đề xuất dễ hơn làm.”

Câu ấy không có ý trách móc. Minh không tìm lời bào chữa. Lần này không có kết quả nào để dựa vào: Thành Nam vẫn yếu đi vì dữ liệu mới, Lam Viên vừa tránh mất điểm, còn Quang Huy chắc chắn sẽ không xem đây là một thành tích.

Nhưng anh không thấy cần giải thích thêm.

Hà An gập phụ lục lại, giữ nó bên cuốn sổ mỏng. “Em ghi nhận.”

Với cô, hai chữ đó nặng hơn lời xã giao.