Chương 96: Hai Ngọn Đèn

Tờ lệnh phục chức đến vào ngày thứ bảy sau phiên công đường. Khi ấy Thanh đang ngồi bên cửa sổ, dùng tay phải thay lớp vải quấn ở vai trái. Vết thương đã bớt nóng, nhưng mỗi lần nâng cánh tay vẫn kéo theo một đường đau âm ỉ xuống khuỷu. Bảy ngày ấy không có kỳ tích nào xảy ra. Nàng nghỉ, ăn lại cho đủ bữa, rồi đọc những bản sao được phép giữ và đánh dấu chỗ cần đối khi có quyền vào kho. Dao đến hai lần, mang trà, ngồi không lâu. Cả hai đều không nhắc đến chuyện phải lập tức lao vào phần việc tiếp theo.

Người mang lệnh là Đỗ Mạnh. Hắn đặt trước mặt nàng một hộp gỗ nhỏ và công văn có hai dấu xác nhận. Lệnh đình chức cũ bị hủy theo phán quyết đại án; thẻ nghề được trả lại. Dưới đó là quy định mới: nha môn lập một gian kho đối nghiệm để giữ song song bản gốc, bản sửa, căn cứ sửa và người chịu trách nhiệm, không được dùng một tờ mới thay sạch dấu vết của tờ cũ. Thanh đọc hết rồi mới mở hộp. Miếng thẻ nghề nằm trên lớp vải thô, góc đồng vẫn có vết xước quen thuộc. “Ai giữ chìa khoá?” nàng hỏi. “Hai chìa. Một ở văn phòng nha môn, một giao người phụ trách đối nghiệm.” Đỗ Mạnh chỉ xuống dòng cuối. Tên Lục Thanh nằm ở đó. Nàng im lặng một lúc rồi nói: “Ta nhận. Nhưng hồ sơ chưa đủ tên thì không được ép ghi tên cho đủ sổ.”

Kho mới nằm ở gian nhà phía đông nha môn, trước kia dùng cất bàn ghế hỏng. Tường vừa quét vôi, then cửa mới, ba giá gỗ còn thơm mùi nhựa. Thanh tới cuối buổi chiều, dừng trước ngạch cửa một nhịp. Một căn phòng mới không làm những bản án cũ sạch đi. Muốn sạch, phải biết từng chỗ bẩn nằm ở đâu và ai đã để lại nó.

Kỷ Hòa đã ngồi bên trong, trước mặt là cuốn sổ đóng chỉ xanh. Thấy Thanh, nàng đứng bật dậy, suýt chạm đổ nghiên mực. Đỗ Mạnh ho một tiếng. “Ta cho nàng ấy vào. Có lệnh thử việc ghi án. Hộ tịch đã được xác nhận lại theo lời khai và giấy cũ Hầu phủ, không còn dùng tên của người chết.” Thanh cầm tờ xác nhận, đọc kỹ. Tên Kỷ Hòa được viết ngay ngắn, không có chữ sửa chồng. Nàng trả lại. “Ngồi xuống. Đừng để mực gần mép bàn.” Kỷ Hòa cười đến đỏ mắt. “Vâng.”

Hồ sơ đầu tiên nhập kho là thi thể nữ tử Hầu phủ từng bị mang tên Kỷ Hòa. Bìa cũ vẫn giữ nét son đã phai; bản mới phía dưới có một ô trống lớn ở dòng họ tên. Một văn lại trẻ chỉ vào đó. “Trong sổ may áo có hai tên bị xóa, lời khai cũng nghiêng về một người. Có nên điền tạm để khóa mục?” Thanh lật từng tờ. Hai cái tên đều chưa đủ chứng cứ gắn chắc với thi thể; một người còn có khả năng đang sống dưới thân phận khác. Nàng khép hồ sơ. “Để trống.” Văn lại lúng túng. “Nhưng như vậy hồ sơ không đóng hẳn được.” Thanh nhìn hắn. “Vậy đừng đóng.”

Căn phòng yên đi. Kỷ Hòa đặt bút xuống. “Nếu sau này tìm được tên thật thì sao?” Thanh kéo cuốn sổ chỉ xanh lại gần, kẻ thêm một đường ở đầu trang. Một cột ghi ‘Tên đang có trong hồ sơ’, một cột ghi ‘Tên đã được xác nhận’; ở giữa để chỗ cho ngày tháng và căn cứ thay đổi. “Thêm vào bản mới. Giữ nguyên bản cũ để người sau biết trước đó chúng ta đã không biết.” Nàng đẩy thước sang cho văn lại. “Sai thì ghi là sai. Chưa biết thì ghi là chưa biết.” Hắn nhìn trang giấy rồi gật đầu, không tranh nữa. Thanh thấy như vậy tốt hơn mọi lời ca ngợi. Quy củ chỉ có ích khi nó trở thành thói quen của bàn tay.

Đến lúc trời sẫm, hồ sơ Lục Vãn mới được đưa tới. Thanh dừng vài nhịp khi thấy hai chữ ấy. Bản kết luận cũ nằm bên trái; bản phán quyết đã chứng thực đặt bên phải. Dòng mới chỉ ghi phần chắc chắn: kết luận tự vẫn trước đây không còn giá trị, nghiệm trạng từng bị can thiệp, Lục Vãn là người bị hại trong đường dây sửa án và đổi thân phận. Không có tên người trực tiếp siết dây, không có mệnh lệnh nào được viết thêm cho vừa lòng người sống. Thanh đặt con dấu nhập kho xuống cuối trang. Tay nàng khựng trước khi ấn, rồi hạ xuống một lần, thẳng và đủ lực.

Khi ngẩng lên, nàng thấy Dao đứng ở cửa. Dao mặc áo ngoài màu nhạt, không mang dấu hiệu Hầu phủ, trên tay là một hộp giấy dài và một ngọn đèn dầu chưa thắp. “Ta nghe nói hôm nay mở kho.” Thanh nhìn hộp. “Trong đó?” “Bản sao danh sách gia nhân và thư từ được phép đối chiếu. Bản gốc vẫn niêm ở chỗ chủ thẩm.” Thanh kiểm từng dấu xác nhận rồi gật đầu. Dao nhìn thẻ nghề trên bàn. “Cuối cùng nó cũng chịu trở về.” “Ta không chắc nó biết đường.” “Vậy chắc Đỗ Mạnh dẫn.” Kỷ Hòa bật cười trước, vội cúi xuống khi Thanh nhìn sang.

Đến hết giờ trực, Đỗ Mạnh rời đi. Văn lại mang mục lục đầu tiên sang phòng bên đóng dấu. Thanh đuổi Kỷ Hòa về trước giờ giới nghiêm dù cô gái còn muốn chép thêm. Trong kho chỉ còn Thanh và Dao cùng một ngọn đèn đặt giữa chiếc bàn dài. Ánh sáng không đủ tới hai đầu. Thanh cúi gần thì mắt mỏi, Dao phải nghiêng giấy mới đọc được nét mực nhỏ. Dao mở hộp, lấy ra ngọn đèn thứ hai. “Ta đoán sẽ có chuyện này.” Nàng châm lửa từ ngọn thứ nhất. Hai quầng sáng tách ra trên mặt bàn, giao lại ở cuốn sổ chỉ xanh.

Thanh nhìn ngọn lửa mới đứng yên. “Nàng chuẩn bị từ trước?” “Ta chỉ không muốn tranh ánh sáng với người hay kéo giấy về phía mình.” “Ta không giành.” “Ừ. Nàng chỉ kéo rồi coi như nó vốn ở đó.” Thanh định phản bác, cuối cùng thôi. Ngoài sân nha môn, tiếng người đã thưa. Nàng mở tập hồ sơ chưa xác định danh tính. Có quá nhiều khoảng trắng: nữ tử Hầu phủ chưa có tên thật; Phùng Lan còn thiếu đơn gốc phục hồi tịch; Hà Uyển và Ngô Lệ vẫn cần đối chiếu; cái chết của Thẩm phu nhân chưa thể gộp mọi nghi vấn thành một kết luận. Đại án đã thắng, nhưng không ai được phép dùng chiến thắng ấy để điền bừa phần chưa biết.

Dao nhìn theo mắt nàng. “Nhiều hơn nàng nghĩ?” Thanh lắc đầu. “Ta biết sẽ nhiều. Chỉ là trước đây ta tưởng phá được một án thì sẽ bớt một chỗ trống.” “Bây giờ?” Thanh đặt tay lên trang giấy. “Có những chỗ trống phải được giữ cho đến khi có người mang được sự thật tới.” Dao im lặng một lát. “Vậy chúng ta giữ.” Hai chữ ‘chúng ta’ rất nhẹ, không giống lời thề. Chỉ là cách Dao tự đặt mình vào công việc ngày mai.

Thanh ngước lên. “Nàng không còn Hầu phủ để mở cửa cho ta nữa.” “Ta biết.” “Nhiều cửa khác sẽ không mở chỉ vì nàng gõ.” “Ta cũng biết.” Thanh nhìn ngọn đèn trước mặt. “Thế giới chưa rộng lượng hơn chỉ vì Từ Kính bị giam.” Dao chỉnh bấc, ngọn lửa hạ thấp rồi đứng yên. “Ta cũng không cần nó rộng lượng rồi mới quyết định đứng ở đâu.” Câu ấy khiến Thanh nhớ cổng nghĩa trang sau mưa, chén trà nóng trong tay và một người đã chờ bên ngoài mà không bước vào nơi không thuộc về mình.

Nàng không tìm lời đáp lớn. Chỉ đẩy nửa chồng hồ sơ về phía Dao. “Đọc phần này. Tên nào chỉ xuất hiện một lần thì đánh dấu. Đừng tự nối.” Dao nhận lấy. “Lệnh của ngỗ tác?” “Quy củ của kho.” “May quá. Ta không định nghe lệnh nàng.” Lần này Thanh thật sự cong môi. Họ làm thêm một canh giờ, đối từng tên với từng bản sao, để lại dấu ở những chỗ cần tìm tiếp và không đụng vào những chỗ chưa đủ căn cứ.

Trước khi khóa kho, Thanh đi một vòng kiểm từng giá. Hồ sơ Lục Vãn nằm ở ngăn thứ hai, không cao hơn, không thấp hơn hồ sơ của những người khác. Bên cạnh là tập của nữ tử Hầu phủ chưa biết tên. Một cái tên đã được trả lại, một cái tên vẫn để trống. Thanh nhìn cả hai rồi đóng cánh tủ. Sự thật không phải phần thưởng cho người kiên nhẫn; có khi người ta kiên nhẫn rất lâu vẫn chỉ giữ được một khoảng trắng khỏi bị ai đó viết bừa lên.

Dao đã tắt đèn ngoài hành lang. Hai ngọn trong phòng vẫn cháy. “Giữ cả hai?” nàng hỏi. Thanh nhìn qua cửa sổ. Những mái nhà kinh thành lần lượt lên đèn, không nơi nào biết trong gian kho nhỏ có bao nhiêu cái tên đang chờ được đối lại. “Ngày mai còn dùng.” Dao cầm ngọn bên phải. “Ngày mai ta tới.” Thanh không hỏi để làm gì. Nàng chỉ nói: “Đừng đến quá sớm. Kỷ Hòa sẽ làm đổ mực nếu thấy người đứng sau lưng lúc nàng ấy viết.” “Ta tưởng nàng ấy sợ nàng hơn.” “Trước đây.”

Thanh tra chìa vào ổ cửa. Dao bỗng gọi: “Lục Thanh.” “Ừ?” “Nàng vẫn tin người chết không nói dối sao?” Thanh nhìn qua khe cửa. Hai quầng sáng nằm trên chiếc bàn dài, không soi hết các giá hồ sơ, nhưng đủ làm rõ cuốn sổ mới mở ở trang đầu. “Người chết không nói dối.” Nàng khóa cửa, cất chìa vào túi rồi bước xuống bậc đá cùng Dao. Sau một nhịp, Thanh nói thêm: “Người sống cũng có thể học cách nói thật.” Ngoài cổng nha môn, gió đêm lướt qua con phố còn ẩm mùi mưa cũ. Dao đi bên phải nàng. Thanh không gọi người kia lại gần, cũng không bước nhanh để bỏ lại phía sau. Sau lưng họ, qua khung cửa sổ cao của kho nghiệm trạng mới, hai ngọn đèn còn sáng đến hết canh đầu.