Chương 84: Mạnh Nương Trả Sổ
Ba tiếng gõ cửa nha môn vang lên khi canh tư vừa chuyển. Lục Thanh đang đứng dưới mái hiên, vai trái nhức âm ỉ mỗi khi gió lùa qua lớp áo mỏng. Nàng đã nghe tiếng chân ngoài phố mấy lần và lần nào cũng ngẩng lên, dù chính mình không chịu thừa nhận đang đợi ai. Thẩm Dao đã bị giữ trong Vĩnh An Hầu phủ nhiều ngày; đêm nay cổng phủ im hay mở, Thanh đều không có quyền xông vào. Nàng chỉ có thể giữ những thứ đã tới được nha môn sạch sẽ đến sáng. Cánh cửa phụ mở ra. Người bước qua không phải Dao, mà là Mạnh Nương.
Chủ Lưu Hương không mang trâm vàng, không khoác áo thơm mùi phấn như những lần Thanh gặp ở kỹ quán. Bà mặc áo vải nâu, tóc búi thấp, trên tay ôm một bọc vải xám dài bằng hai bàn tay. Sau lưng không có cô nương nào. Người gác cửa định hỏi, Mạnh Nương đã nói trước: “Ta tới trả sổ.” Thanh nhìn bọc vải. Mép vải được khâu bằng chỉ đen, đường chỉ đều, không giống gói đồ vội. “Trả cho ai?” nàng hỏi. Mạnh Nương cười rất nhạt. “Cho công đường. Không cho cô.”
Câu ấy khiến Thanh yên tâm hơn một lời thề. Nàng vẫn bị đình chức, thẻ nghề còn nằm trong tay nha môn. Nếu Mạnh Nương đặt sổ vào tay nàng, Từ Kính chỉ cần một câu “ngỗ tác tư giữ vật chứng” là đủ làm bẩn cả chuỗi chứng cứ. Thanh sai trực dịch mời quan chủ thẩm, gọi hai văn lại chưa dính kho án cũ và mang sổ biên nhận mới. Người kia chần chừ vì nàng không còn chức. Từ phòng bên, Đỗ Mạnh chống tay lên khung cửa, cẳng tay quấn băng, mặt còn tái. “Ghi tên ta là người truyền lời.” Tang Ngọc lập tức kéo anh trở vào. “Sườn còn đau mà thích làm quan lớn.”
Mạnh Nương đặt bọc vải lên bàn trống rồi giữ tay trên đó. “Trước khi mở, ta nói điều kiện.” Thanh đáp: “Điều kiện không được sửa vật chứng.” “Ta biết. Tên thật, tên hoa, tên bị khai tử, nơi từng bị bán, người nhận giấy, ta đều giao. Nhưng chỗ trú hiện tại của người còn sống phải tách khỏi hồ sơ công khai. Ta không giao họ từ tay bọn buôn người sang tay đám quan thích lập công.” Thanh không hứa thay quan. “Ta chỉ có thể yêu cầu niêm phần ấy riêng và ghi lý do bảo vệ nhân chứng.” Mạnh Nương gật. “Vậy gọi người có quyền ký tới.”
Quan chủ thẩm tới trong chưa đầy nửa khắc, áo ngoài còn chưa buộc ngay ngắn. Ông không chạm bọc vải trước. Theo lời Thanh, văn lại đọc lớn giờ nhận, tên người giao, tình trạng đường khâu, dấu sáp nhỏ ở hai đầu và số người có mặt. Mạnh Nương tự nói tên mình, không dùng tên quán. Khi văn lại hỏi nguồn gốc, bà im một nhịp rồi đáp: “Sổ thân phận do ta giữ từ những năm Lưu Hương bắt đầu nhận nữ tử bị bán. Một phần chép lại từ sổ giao người của đường dây, một phần do chính những người sống xác nhận. Ta từng tách nó ra, dùng sổ nợ bên ngoài làm mồi. Cuốn bị cháy ở Lưu Hương không phải toàn bộ thứ ta có.”
Thanh nhìn bà. Năm đó, lửa ăn qua giá sổ nhanh đến mức nàng chỉ kịp kéo một cô gái ra khỏi cửa sau. Mạnh Nương đã giao nửa danh sách còn giữ, đủ để họ lần tới khoa cử. Thanh từng nghĩ phần còn lại đã mất. “Bà giấu cả chúng ta.” “Ta giấu quan phủ.” Mạnh Nương đáp. “Các người lúc ấy còn đi cùng quan phủ.” Bà không xin lỗi. Thanh cũng không trách. Chính nàng đã học quá lâu mới hiểu có những bí mật giữ lại không phải để che tội, mà để người sống có thêm một đêm không bị kéo khỏi giường. Nhưng bí mật ấy, giữ quá lâu, cũng có thể thành một căn phòng không cửa.
Quan chủ thẩm hỏi: “Vì sao hôm nay giao?” Mạnh Nương nhìn bọc vải dưới tay. “Vì từ tối qua đã có người hỏi giá một cái tên cũ ở Lưu Hương. Không hỏi cô gái ấy đang ở đâu. Họ hỏi ai còn nhớ cô ấy từng tên gì.” Bà nhấc mắt lên. “Khi kẻ muốn giết bắt đầu săn ký ức thay vì săn người, nghĩa là chúng biết sổ tang đã mở. Ta giữ tiếp cuốn này thì không còn là bảo vệ nữa. Ta đang giữ một bó đuốc giữa nhà đầy rơm.”
Quan chủ thẩm ra lệnh cắt chỉ trước hai văn lại. Thanh đứng cách bàn một bước, cố tình không chạm. Bên trong không phải một cuốn sổ dày mà là ba tập mỏng đóng chỉ xanh. Tập đầu ghi tên hoa và ngày “mắc nợ”; tập thứ hai ghi tên thật cùng hộ tịch cũ; tập cuối là ký hiệu đối ứng với ngày tang, ngày giỗ và nơi chuyển người. Những dòng “nợ” không có số bạc. Thay vào đó là ngày chết, ngày đổi tên, ngày một người biến khỏi sổ hộ. Kẻ buôn người dùng giấy để xóa tên; Mạnh Nương dùng chính giấy để giữ lại dấu.
Văn lại định sao toàn bộ. Mạnh Nương chặn tay anh ta. “Phần cuối có chỗ trú.” Quan chủ thẩm cau mày. “Đã là vật chứng thì không thể để người giao quyết định trang nào được chép.” “Ta không quyết định. Ta yêu cầu ông quyết định trước khi cả kinh thành biết cuốn sổ ở đây.” Thanh hiểu chỗ khó: giấu địa chỉ thì có thể bị tố che nhân chứng; chép vào hồ sơ thường thì chỉ cần một văn lại bị mua là mọi nơi trú thành danh sách truy bắt.
Thanh nói: “Lập hai lớp biên nhận. Ba tập vẫn là một vật chứng. Phần định danh cũ được sao vào hồ sơ chính. Chỗ trú hiện tại chỉ lập mục lục số trang; muốn mở phải có lệnh quan chủ thẩm và hai người chứng kiến.” Quan chủ thẩm nhìn nàng. “Ngươi đang dạy ta xử hồ sơ?” “Ta đang nói cách để ngày mai không ai bảo một trang đã bị thay.” Ông im lặng rồi gật với văn lại. “Ghi. Trách nhiệm là của ta.”
Bàn tay Mạnh Nương rời khỏi bọc vải lần đầu tiên. Chỉ một cử động nhỏ, nhưng Thanh thấy móng tay bà đã bấm hằn vào lòng bàn tay. “Ta từng dùng cuốn sổ này dọa những kẻ mua người,” Mạnh Nương nói. “Tên nào đến Lưu Hương gây chuyện, ta cho hắn biết ta còn nhớ tên cô gái hắn từng mua. Có những người sống được vì bọn chúng sợ cái sổ hơn sợ luật.” Bà nhìn ba tập giấy đang được niêm. “Hôm nay ta trả nó cho luật. Nếu luật làm rơi, các cô ấy sẽ chết lần thứ hai.”
Không ai đáp được bằng một câu an ủi. Thanh chỉ nói: “Vậy chúng ta không được làm rơi.” Mạnh Nương nhìn nàng rất lâu rồi khẽ bật cười. “Cô nói vẫn khó nghe như cũ.” “Dễ nghe không giữ được chứng cứ.” “Cũng phải.” Bà quay mặt đi, nhưng giọng đã bớt sắc một chút.
Việc đối chiếu bắt đầu bằng những tên họ đã biết. Một tên hoa khớp với thị nữ từng bị tráo ở Hầu phủ. Một ngày “chết” khớp ngày giỗ sai trong sổ tang Chu Hoài Sinh để lại. Một ký hiệu khoanh đỏ khớp số trên giấy chết giả của Hạ Tố Nương. Mỗi lần khớp, văn lại đọc lớn, người thứ hai ghi, quan chủ thẩm đóng dấu xác nhận. Không cần đoán mò, chuỗi đường dây dần hiện ra: người bị bán, tên bị xóa, ngày chết được tạo, rồi một thân phận mới được đưa vào chỗ trống.
Đến tập thứ ba, Mạnh Nương yêu cầu dừng ở một trang. “Trang này trước kia ta không hiểu.” Bà chỉ hàng ký hiệu có một chữ “nội” nhỏ và dấu ba chấm son. “Ta tưởng là kho trong của một phủ lớn. Sau vụ phiếu thi và giấy Hình bộ, ta mới biết ba chấm này không phải dấu tiền.” Thanh chỉ cúi nhìn. Quan chủ thẩm bảo mang mục lục công văn tới đối. Không ai đoán trước; họ tra từng ký hiệu.
Ngoài sân lại có tiếng gõ cửa. Sai dịch vào báo có một nữ tử từ Vĩnh An Hầu phủ tới, không xe không người hầu, xin nộp thư làm chứng cứ trước khi trời sáng. Thanh biết là Dao trước khi nghe tên. Vai trái nàng bỗng căng lên. Nàng không bước ra. “Nhận theo cùng quy trình. Thư phải niêm riêng.” Mạnh Nương liếc nàng. “Đi đi.” Thanh lắc đầu. “Sổ chưa xong.”
Qua khe cửa, Thanh thấy Dao đứng dưới đèn sân, áo khoác vương hơi ẩm. Nàng đặt thư và bản đoạn thân có dấu cá nhân lên khay, chờ văn lại đọc biên nhận. Hai người nhìn nhau từ xa. Dao khẽ gật, như xác nhận thứ cần ra khỏi Hầu phủ đã ra. Thanh đáp lại rồi quay về bàn. Đêm nay, không ai có thể nói họ gặp riêng để tráo thư hay dặn lời khai.
Bản mục lục công văn cuối cùng được mang tới. Văn lại lật ba trang, dừng ở một hàng rồi sắc mặt thay đổi. “Ba chấm son này là dấu chuyển nhận của Nội Vụ viện.” Quan chủ thẩm giật lấy hơi nhưng vẫn không chạm vào sổ. “Cấp nào?” Văn lại nuốt khan, đọc tiếp phần viết tắt. “Sổ giao nhận của Tổng quản nội vụ.” Trong phòng, Đỗ Mạnh vừa được Tang Ngọc dìu ra cũng thôi cười. Mạnh Nương nhìn Thanh. “Ta đã nói sổ này không chỉ giết Lưu Hương.”
Thanh nhìn dòng đối ứng bên dưới: một tên thật, một tên chết giả và ngày người ấy được chuyển qua cổng cung bằng thân phận khác. Sau cùng là dấu xác nhận của người nhận cấp cao trong nội cung. Một dòng chưa chứng minh người kia biết toàn bộ đường dây; Thanh không cho phép mình nhảy qua khoảng trống ấy. Nhưng nó chứng minh tuyến đổi tên đã đi xa hơn Hầu phủ, trường thi và những bàn giấy Hình bộ.
Mạnh Nương ngồi xuống lần đầu trong đêm. “Muốn dùng trang đó, các người phải gọi người còn sống ra nhận lại tên. Sổ chỉ chứng minh có người đã viết.” Thanh nhìn sang sân, nơi Dao vừa được dẫn vào phòng chờ riêng, rồi nghĩ tới Kỷ Hòa – cô gái từng run sau rèm và gọi thi thể đầu tiên là “người thay em”.
Trên bàn, ba tập sổ được ép dưới giấy niêm phong mới. Con dấu của nha môn hạ xuống một tiếng khô, ngay ngắn giữa mép giấy. Thanh nghe tiếng ấy như nghe một cánh cửa khác mở ra. Không phải cửa của Hầu phủ. Là cánh cửa buộc người sống phải bước vào công đường bằng chính tên của mình.
