Chương 34 - Chương 34: Sự Thật Có Giá Bao Nhiêu

Chương 34: Sự Thật Có Giá Bao Nhiêu

Dòng chữ ấy nằm yên trên trang giấy, nhưng tôi có cảm giác nó vừa kéo cả căn phòng xuống thấp thêm một tầng không khí. Nếu con đọc được bức thư này, nghĩa là cha đã không kịp đưa bà ấy đến nơi bà ấy đáng lẽ phải được bảo vệ. Tôi đọc đi đọc lại câu đó, từng chữ như có cạnh sắc, không đâm ngay vào da mà cắt rất chậm vào phần ký ức tôi luôn cố giữ nguyên vẹn về mẹ. Trong nhiều năm, tôi đã tưởng bi kịch của bà bắt đầu từ một bản tin bẩn và kết thúc bằng một buổi họp báo không ai chịu nghe sự thật. Đêm nay, ở văn phòng cũ của một luật sư đã gần như biến mất khỏi ngành, tôi mới biết giữa hai điểm ấy từng có một cánh cửa hợp pháp được mở ra, rồi bị người khác đóng sập trước khi mẹ kịp bước vào.

Hoài Châu không giành lấy lá thư khỏi tay tôi. Anh chỉ ngồi đối diện, lưng thẳng, hai bàn tay đặt trên mép bàn gỗ đã sậm màu vì thời gian. Tôi nhìn thấy đầu ngón tay anh trắng bệch, nhưng giọng anh khi nói với luật sư Kỷ vẫn rất đều: “Xin ông tiếp tục ghi hình. Từng trang một, từng vật chứng một, tôi muốn có biên bản bàn giao đầy đủ.” Luật sư Kỷ gật đầu, đẩy chiếc máy quay nhỏ lệch về phía chúng tôi một chút, rồi mở bản danh mục tài liệu đi kèm. Mỗi phong bì phụ bên trong đều có mã số, ngày tháng, mô tả nguồn và ghi chú về tình trạng bản sao. Đó không phải kiểu bằng chứng được gom vội để cứu một người chết. Đó là thứ một người đã chuẩn bị cho ngày người sống không còn quyền trốn tránh.

Lá thư của Cố Kính Hành không dài. Ông viết rằng ông phát hiện bộ phận quảng cáo liên kết của Thịnh Quang có những hợp đồng mua lưu lượng bất thường, dòng tiền vòng qua ba công ty vỏ bọc rồi quay lại nhóm tài khoản chuyên dẫn dắt dư luận. Ban đầu, ông tưởng đó chỉ là một đường gian lận nội bộ để nâng chỉ số chiến dịch, thứ rất bẩn nhưng vẫn còn nằm trong phạm vi có thể xử lý bằng kiểm toán và sa thải. Nhưng khi Tần Uyển đưa cho ông bản đối chiếu thời gian đăng bài trong vụ một doanh nghiệp đối thủ bị hủy hoại danh tiếng, ông mới hiểu hệ thống ấy không chỉ thổi phồng số liệu. Nó có thể biến một người thành tội đồ trước khi người đó kịp đưa ra bằng chứng phản bác. Trong đoạn cuối của bức thư, Cố Kính Hành viết: “Cha đã do dự vì Thịnh Quang, vì cổ đông, vì hàng nghìn nhân viên vô tội. Nhưng sự do dự ấy đã khiến một người vô tội phải đứng một mình trước ánh đèn.”

Tôi không biết mình đã thở ra từ lúc nào. Câu chữ ấy không minh oan cho cha Hoài Châu, càng không thể làm mẹ tôi sống lại. Nó chỉ xác nhận một điều tàn nhẫn: đã có người biết mẹ tôi không phải kẻ dựng tin giả, nhưng sự thật bị đặt lên bàn cân cùng lợi ích của một tập đoàn, rồi thua trong khoảnh khắc quan trọng nhất. Tôi tưởng mình sẽ căm giận đến mức không nói nổi. Nhưng cảm xúc trào lên trong tôi không phải tiếng gào, mà là sự lạnh đi rất rõ của lý trí. Nghề truyền thông dạy tôi rằng một sự thật đến muộn vẫn có giá trị, nhưng nó không bao giờ miễn phí. Người trả giá đầu tiên là mẹ tôi. Người trả giá tiếp theo, rất có thể là tất cả những người đang ngồi trong căn phòng này.

Luật sư Kỷ mở bản ghi nhớ cuộc gặp chưa hoàn tất. Bên trong có dự thảo đơn yêu cầu bảo toàn chứng cứ, danh sách máy chủ cần niêm phong, lịch xe của đội an ninh nội bộ vào đêm trước họp báo và một trang ghi chú bằng tay của Tần Uyển. Tôi nhận ra nét chữ của mẹ ngay khi nhìn thấy chữ “khung giờ đăng đồng loạt”. Chữ bà nhỏ, hơi nghiêng, mỗi nét đều dứt khoát như một người quen làm việc với sự thật hơn là cảm xúc. Bà đã đánh dấu những tài khoản từng dùng cụm từ “kẻ giết danh tiếng”, so sánh chúng với chiến dịch mới nhắm vào Vãn Thanh ba năm sau đó, dù khi ấy bà chưa thể biết con gái mình rồi cũng sẽ bị kéo vào đúng cái lưới ấy. Ở cuối trang, mẹ viết một câu khiến mắt tôi nhòe đi: “Nếu ngày mai tôi không nói được, hãy để dữ liệu nói thay.”

Hoài Châu cúi đầu rất lâu trước trang giấy đó. Khi anh ngẩng lên, trong mắt anh không còn vẻ lạnh quen thuộc của một tổng tài đang cân rủi ro. Ở đó chỉ còn một người con vừa hiểu cha mình từng sai ở đâu, và một người thừa kế vừa nhìn thấy cái nền mà quyền lực của mình được xây lên có bao nhiêu vết nứt. Anh hỏi luật sư Kỷ: “Những tài liệu này đủ để công bố chưa?” Luật sư Kỷ không trả lời bằng cảm tính. Ông nói phần tài liệu của Cố Kính Hành có giá trị xác nhận nguồn và động cơ che giấu, nhưng để biến thành hồ sơ không thể phản bác, chúng tôi cần nối nó với bản kế hoạch Hứa Gia Mộc đã giao, dữ liệu dòng tiền Mạn Ninh tìm được, lời khai của Trịnh Hòa và bản sao máy chủ nếu được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận. “Công bố không đúng cách,” ông nói, “các cô cậu không chỉ đánh động Cố Thừa Viễn, mà còn tự làm suy yếu chứng cứ của mình.”

Câu ấy kéo tôi trở lại mặt đất. Tôi lấy điện thoại, kiểm tra tin nhắn bảo mật từ luật sư của Vãn Thanh và Lục Nghiên. Ở bệnh viện Nhân Hòa, Hứa Gia Mộc đã qua cơn nguy hiểm nhưng vẫn chưa đủ tỉnh để ghi lời khai chính thức; Trịnh Hòa được đưa đến điểm bảo vệ tạm thời, cần sáng mai ký biên bản dưới sự chứng kiến của luật sư; đội pháp lý của Hoài Châu đã bắt đầu rà lại các hợp đồng quảng cáo có liên quan đến Lan Mộc Interactive và hai công ty trung gian khác. Mọi thứ đang nối lại với nhau, nhưng chưa có mảnh nào được phép rơi khỏi quy trình. Tôi hiểu sự nóng vội. Tôi cũng hiểu mẹ tôi đã chết vì người khác quá biết cách trì hoãn. Nhưng giữa công lý và trả thù, ranh giới mỏng nhất chính là cách ta dùng bằng chứng.

Điện thoại của Hoài Châu rung trên mặt bàn. Anh nhìn màn hình, không bắt máy ngay, chỉ xoay điện thoại để tôi cũng thấy tên người gọi. Cố Thừa Viễn. Ông ta gọi ba lần liên tiếp, sau đó chuyển sang gửi một tin nhắn rất ngắn: “Châu, chuyện gia đình có thể đóng cửa nói với nhau. Đừng để người ngoài định giá Thịnh Quang.” Tôi nhìn câu đó, bỗng thấy buồn cười đến lạnh người. Người ngoài. Trong miệng Cố Thừa Viễn, mẹ tôi là người ngoài, Vãn Thanh là người ngoài, những nhân viên bị điều khiển bằng tài khoản ảo là người ngoài, Hứa Gia Mộc suýt bị xe tải nghiền nát cũng là người ngoài. Chỉ có lợi ích của ông ta mới được gọi là gia đình.

Hoài Châu tắt màn hình, nhưng không xóa tin nhắn. Anh chụp lại, gửi thẳng cho luật sư phụ trách của mình rồi mới đặt điện thoại xuống. “Ông ta biết chúng ta đã đến chỗ luật sư Kỷ,” anh nói. Tôi không bất ngờ. Cố Thừa Viễn đã sống quá lâu trong hệ thống giám sát của Thịnh Quang để không có tai mắt ở những nơi tưởng đã cũ. Điều khiến tôi chú ý là ông ta không còn giả vờ tử tế với tôi nữa. Khi một người quen điều khiển dư luận bắt đầu dùng chữ “định giá”, nghĩa là trong đầu ông ta sự thật chỉ là một tài sản có thể mua, có thể giảm giá, có thể chuyển nhượng trước khi đến tay công chúng. Tôi hỏi Hoài Châu: “Nếu anh không dừng, Thịnh Quang sẽ mất bao nhiêu?”

Anh không né câu hỏi. Anh mở máy tính bảng, đăng nhập bằng một tài khoản nội bộ không đi qua hệ thống chính, rồi cho tôi xem bảng rủi ro đã được đội tài chính cập nhật từ sau phiên điều trần cổ đông. Nếu bằng chứng về chiến dịch bẩn năm xưa được công bố, cổ phiếu liên quan đến Thịnh Quang có thể bị bán tháo, vài dự án đang thương lượng sẽ tạm dừng, cơ quan quản lý sẽ vào cuộc kiểm tra mảng quảng cáo số, và những hợp đồng từng dùng nguồn lưu lượng bẩn có nguy cơ bị thanh lý hoặc kiện ngược. Không có con số nào đủ nhẹ để coi như thiệt hại truyền thông thông thường. Tôi nhìn từng dòng dự báo, từng khoảng đỏ trên bảng phân tích, rồi chợt hiểu vì sao Cố Kính Hành từng do dự. Một tập đoàn không chỉ có người xấu. Nó còn có nhân viên bình thường, đối tác nhỏ, gia đình sống nhờ lương tháng và những người chưa từng biết mình đứng trên nền đất bẩn.

“Cái giá có thể là quyền điều hành của anh,” tôi nói. Câu ấy ra khỏi miệng tôi bình tĩnh hơn tôi tưởng. “Cũng có thể là hợp đồng hôn nhân của chúng ta bị đem ra mổ xẻ lần nữa. Người ta sẽ nói tôi lợi dụng anh để trả thù Cố gia. Họ sẽ nói anh bán đứng gia tộc vì một người vợ hợp đồng.” Hoài Châu nhìn tôi, rất lâu. Ánh đèn trên kệ sách làm bóng mi anh đổ xuống, che đi một phần mệt mỏi nhưng không che được quyết định trong mắt. “Vậy thì để họ nói đúng phần cần nói,” anh đáp. “Tôi từng dùng cuộc hôn nhân này để bảo vệ quyền biểu quyết của mình. Bây giờ tôi sẽ dùng quyền ấy để nhận trách nhiệm với những gì Thịnh Quang đã che giấu. Còn chuyện mẹ cô, Mạn Ninh, không ai trong Cố gia có quyền quyết định thay cô nữa.”

Tôi nghe tên mình trong giọng anh, không phải như một lời dỗ dành, mà như một ranh giới được đặt xuống trước mặt cả hai. Từ khi ký hợp đồng, tôi đã rất sợ cảm giác bị sắp xếp. Sợ Hoài Châu coi tôi là quân cờ sạch để cân bằng cổ phần, sợ Cố gia coi họ Tô là vết bẩn có thể dùng rồi bỏ, sợ chính mình vì muốn cứu Vãn Thanh mà phải nuốt xuống quá nhiều tổn thương. Đêm nay, anh đặt trước mặt tôi ba phương án do luật sư vừa phác thảo: nộp kín toàn bộ hồ sơ cho cơ quan điều tra và chờ lệnh; công bố một phần có kiểm soát sau khi bảo vệ nhân chứng hoàn tất; hoặc tổ chức họp báo chung, thừa nhận sai phạm hệ thống, giao bản đầy đủ cho cơ quan chức năng ngay trong ngày và chấp nhận Thịnh Quang bước vào tái cấu trúc dưới giám sát. Anh không bảo tôi chọn phương án có lợi cho anh. Anh chỉ nói: “Cô chọn cách nào, tôi ký cách đó.”

Tôi không trả lời ngay. Ngoài cửa sổ, trời Thượng Hải đang chuyển sang màu xám rất nhạt, thứ màu chỉ xuất hiện trước khi thành phố thức dậy và bắt đầu tiêu thụ tin tức của một ngày mới. Tôi nghĩ đến Vãn Thanh đang sống lay lắt qua từng hợp đồng bị hủy, nghĩ đến Dĩ An đã từng run lên vì sợ mình thành gánh nặng, nghĩ đến Lục Nghiên đang thức trắng ở bệnh viện, nghĩ đến Hứa Gia Mộc nằm giữa sự sống và lời khai, nghĩ đến Trịnh Hòa cuối cùng cũng bước ra khỏi gara cũ sau ba năm im lặng. Sau cùng, tôi nghĩ đến mẹ. Nếu ngày mai tôi không nói được, hãy để dữ liệu nói thay. Mẹ đã không xin tôi báo thù. Bà chỉ để lại cho tôi một cách làm nghề tử tế đến đau lòng.

Tôi kéo bản phương án thứ ba về phía mình, nhưng dùng bút gạch bớt hai dòng trong phần công bố. Tôi không muốn biến họp báo thành một cuộc hành hình truyền thông. Chúng tôi sẽ không tung toàn bộ dữ liệu lên mạng để mặc đám đông xé nát bất kỳ ai chưa được xác minh. Chúng tôi sẽ công bố đủ để trả lại tên cho mẹ tôi, đủ để chứng minh Cố Thừa Viễn và hệ thống tài khoản bẩn đã thao túng dư luận, đủ để giải thích vì sao Thịnh Quang phải bị điều tra và tái cấu trúc. Phần còn lại sẽ nộp theo đường pháp lý, có biên bản, có chữ ký, có người chịu trách nhiệm. Sự thật không cần trở thành một phiên bản khác của bạo lực đám đông mới được gọi là công lý.

Luật sư Kỷ nhìn những dòng tôi sửa, ánh mắt già nua bớt nặng hơn một chút. Hoài Châu cầm bút ký vào cuối trang trước khi tôi kịp hỏi anh đã nghĩ kỹ chưa. Chữ ký của anh nằm cạnh khoảng trống dành cho tôi, trầm và dứt khoát như một cánh cửa vừa được mở từ bên trong. Tôi cầm bút lên, đầu ngòi chạm giấy mà ngực như bị ai giữ lại. Trong khoảnh khắc ấy, tôi không thấy mình là Cố phu nhân, cũng không thấy mình là cô dâu hợp đồng giữa cơn bão dư luận. Tôi chỉ là con gái của Tần Uyển, người cuối cùng cũng có đủ bằng chứng để nói với thế giới rằng mẹ tôi không phải kẻ giết danh tiếng của bất kỳ ai.

Khi tôi ký xong, điện thoại của luật sư Kỷ báo có thư mới. Ông mở ra, sắc mặt thay đổi rất khẽ. Email không dài, chỉ là một thông cáo nội bộ được gửi từ văn phòng phó chủ tịch Thịnh Quang: Cố Thừa Viễn sẽ tổ chức buổi gặp truyền thông lúc chín giờ ba mươi sáng để “làm rõ âm mưu lợi dụng bê bối cũ tấn công tập đoàn”. Tôi nhìn thời gian trên màn hình. Còn chưa đầy sáu tiếng. Hoài Châu định nói gì đó, nhưng tôi đã đặt bản phương án vừa ký lên giữa bàn, ngẩng đầu nhìn luật sư Kỷ và nói rõ từng chữ: “Vậy họp báo cuối cùng của chúng ta sẽ bắt đầu lúc chín giờ.”