Chương 29: Đêm Ở Phòng Chế Tạo
Khang không phóng lớn bức ảnh thêm nữa.
Ở kích thước hiện tại, anh nhận ra Nam, Thu Hà và bàn số bốn phía sau họ. Nếu kéo ảnh sát đến mức từng mảng màu vỡ thành ô vuông, anh có thể tự thuyết phục mình nhìn thấy bất cứ thứ gì mình đang muốn thấy. Những tuần trước của anh đã có quá nhiều khoảng trống bị lấp bằng trí nhớ. Lần này, anh không muốn tạo thêm một khoảng trống khác rồi gọi nó là bằng chứng.
“Ảnh này có giờ chụp không thầy?”
Thầy Lâm mở phần thông tin của ảnh, đối chiếu với thư mục lưu theo ngày. “Có thời điểm ghi trong bản gốc. Nhưng bản đang xem ở đây là bản sao để tra nhanh. Nếu em muốn dựng thứ tự chính xác, phải xem kho ảnh gốc của câu lạc bộ.”
Khang ghi ngay một dòng vào sổ: ảnh xác nhận Nam và Thu Hà có mặt; thời điểm cần kiểm tra từ bản gốc. Anh dừng bút trước khi viết thêm chữ “gần bàn”.
Khoảng cách trong ảnh không đủ cho chữ đó.
Thầy Lâm nhìn trang sổ rồi gật nhẹ. “Em định làm tiếp thế nào?”
“Em muốn dựng lại cả buổi tối đó. Không chỉ ca máy của Nam.”
“Vậy đừng làm một mình.”
Câu trả lời khiến Khang ngẩng lên. Thầy Lâm không giải thích thêm, chỉ đóng thư mục ảnh và nhắc rằng kho gốc có thể xem vào ngày mai nếu bên câu lạc bộ mở phòng lưu. Khang cất các bản chụp vào một thư mục riêng trên điện thoại, không gửi vào nhóm sinh viên của khoa. Trên đường rời xưởng, anh mở nhóm chat năm người, gõ rồi xóa hai lần trước khi nhắn cho Hạ An và Gia Huy rằng anh cần họ giúp kiểm một dòng thời gian cũ.
Anh không viết một câu kết luận sẵn về Nam.
Anh viết: “Tôi cần hai người giúp xem tôi đang bỏ sót chỗ nào.”
Sáng hôm sau, ba người chiếm một bàn ở góc thư viện. Phúc đang hoàn thiện danh sách hồ sơ cho buổi phỏng vấn Vườn ươm Sản phẩm Trẻ, còn Vy bận chỉnh lại bộ hình hướng dẫn; Khang không kéo cả nhóm khỏi việc hiện tại chỉ vì chuyện của mình. Hạ An mang theo cuốn sổ mép gấp quen thuộc. Huy đến sau vài phút với một cây thước thép còn cài ở túi áo, nhìn đống giấy trên bàn rồi kéo ghế ngồi xuống.
Khang đặt ba bản trích từ xưởng ở giữa: sổ vật liệu, lịch máy, biên nhận dụng cụ. Bên cạnh là ảnh chụp có Nam và Thu Hà.
“Tôi biết ba việc,” anh mở đầu. “Tôi đã gia công bộ chi tiết trước ngày hồ sơ nhóm Nam nộp. Nam có ca máy ngay sau ca của tôi. Và hai người này có mặt ở xưởng tối đó.”
Hạ An không nhìn ảnh ngay. Cô kéo một tờ giấy trắng ra, kẻ thành ba cột.
“Đã xác nhận. Có khả năng. Chưa biết.”
Huy bật cười khẽ. “Nghe giống sổ thay đổi bản điều tra.”
“Càng giống càng tốt.” Hạ An đẩy bút về phía Khang. “Anh ghi đi.”
Khang từng ghét những việc làm chậm mình như thế. Bây giờ anh viết từng mốc vào cột đầu, cố dùng câu ngắn đến mức không thể lẫn ý kiến vào dữ kiện. Ngày nhận vật liệu. Ca máy. Biên nhận dụng cụ. Ảnh có Nam và Thu Hà. Mỗi khi một câu bắt đầu bằng “có thể”, Hạ An gõ đầu bút vào cột giữa.
Đến dòng ca máy của Nam, Huy kéo bản trích lại gần.
“Ca ngay sau không có nghĩa là cậu rời máy đúng lúc ca kết thúc.”
Khang định trả lời theo trí nhớ rồi dừng lại. Đêm đó anh nhớ mình đã chạy ra ngoài một lần vì thiếu một bộ vít. Anh nhớ trời đã tối, nhớ cửa hàng gần cổng sau sắp đóng. Nhưng nhớ rõ một cảnh không đồng nghĩa nhớ đúng thời gian.
“Tôi có tin nhắn.”
Anh mở lại những cuộc trò chuyện cũ. Tìm theo ngày mất vài phút vì lúc ấy anh chưa có thói quen lưu quá trình theo dự án. Những cuộc trao đổi về bài tập, lịch học và vật liệu nằm lẫn nhau. Cuối cùng, Khang tìm thấy một đoạn với một bạn cùng lớp. Người kia hỏi anh còn ở xưởng không để mượn thước cặp. Khang đã trả lời rằng mình vừa ra cổng sau lấy vít, lát nữa mới quay lại.
Tin nhắn tiếp theo của chính anh xuất hiện gần bốn mươi phút sau: “Tôi về xưởng rồi.”
Huy nghiêng người nhìn thời gian rồi lấy bút chì đánh hai mốc lên tờ giấy.
“Ba mươi chín phút.”
“Không biết tôi rời bàn trước tin nhắn đầu bao lâu, cũng không biết quay vào trước tin nhắn sau bao lâu.” Khang nói.
Hạ An ghi bên cạnh: khoảng bốn mươi phút, sai số chưa rõ.
Khang nhìn dòng chữ ấy lâu hơn cần thiết. Một tuần trước, anh có lẽ đã muốn làm tròn nó thành “bốn mươi phút không có mặt” cho gọn. Bây giờ chính phần sai số làm anh yên tâm hơn. Nó nhắc cả ba rằng họ đang dựng một khoảng thời gian, không viết lại quá khứ theo thứ tự đẹp nhất.
Huy gõ hai lần lên bản lịch máy. “Còn máy trạm?”
Khang mở ảnh chụp phần dữ liệu thầy Lâm đã cho xem. Nhật ký cũ không lưu nội dung tệp, nhưng có thời gian tài khoản bắt đầu và kết thúc phiên sử dụng trên thiết bị. Dòng mang mã của Khang kéo dài xuyên qua khoảng anh vừa xác định là đã ra khỏi xưởng.
“Phiên của tôi chưa kết thúc.”
“Phiên chưa kết thúc,” Huy sửa ngay. “Chưa chắc màn hình không khóa. Chưa chắc tệp gì đang mở. Cũng chưa chắc có ai chạm vào.”
Khang gật đầu, viết đúng câu đó vào cột đầu: tài khoản của Khang vẫn có phiên làm việc trên máy trạm trong khoảng anh rời xưởng. Ở cột “chưa biết”, anh thêm ba dòng Huy vừa nói.
Không ai phải nhắc anh xóa đi.
Buổi trưa, họ mang bảng thời gian sang Xưởng Chế tạo Mở. Thầy Lâm xem qua trước khi mở lại dữ liệu cũ. Thầy không xác nhận trí nhớ của Khang về việc ra mua vít; phần đó đã có hai tin nhắn tạo mốc thời gian. Thầy chỉ kiểm tra rằng mốc bắt đầu và kết thúc phiên máy trạm trên bản trích đúng với dữ liệu xưởng.
“Phiên làm việc còn mở không có nghĩa là người dùng còn ngồi ở đó,” thầy Lâm nhắc. “Hệ thống này quản lý thiết bị, không ghi từng thao tác.”
“Bọn em đang để phần đó ở cột chưa biết,” Hạ An đáp.
Thầy Lâm nhìn tờ giấy ba cột, rồi trả lại cho Khang. “Giữ cách đó.”
Họ đi qua khu máy trạm để đo lại khoảng cách bằng mắt. Từ bàn số bốn đến dãy máy không xa. Từ cửa chính tới bàn cũng không có vách kín. Nhưng Khang không ghi “ai cũng nhìn thấy”. Huy đứng ở vị trí máy anh từng dùng, Hạ An đứng ở lối đi trong ảnh, còn Khang trở lại bàn số bốn. Chỉ cần một nhóm sinh viên đứng giữa, tầm nhìn đã thay đổi hoàn toàn.
“Đừng dùng cách đứng hôm nay để kết luận tối đó,” Hạ An nói. “Bố trí giống, người không giống.”
Khang vốn đang định ghi khoảng cách vào sổ thì dừng bút.
“Ừ.”
Một chữ ngắn, nhưng Huy ngẩng lên nhìn anh như vừa nghe thấy điều gì đáng chú ý hơn số mét giữa hai chỗ. Khang hiểu vì sao. Trước đây, nếu đã tự đo được một thứ, anh thường có xu hướng xem nó là đủ. Lần này, anh tự gạch bỏ dòng vừa viết.
Kho ảnh của câu lạc bộ nằm trong một phòng nhỏ cạnh khu sinh hoạt chung. Những thư mục cũ được giữ theo từng đợt hoạt động, phần lớn ảnh chỉ có giá trị kỷ niệm: người cầm dụng cụ sai tư thế rồi cười, nhóm đứng cạnh khung gỗ chưa ráp xong, bảng thông báo bị chụp nghiêng. Nhưng bản gốc giữ thời điểm chụp liên tục hơn bản sao thầy Lâm đã mở hôm qua.
Ba người bắt đầu từ trước lúc Khang ra ngoài.
Ảnh đầu tiên có Khang ở bàn số bốn, quay lưng về phía máy ảnh. Trên mặt bàn chỉ thấy vài tấm vật liệu và hộp dụng cụ; góc chụp không đủ để nhận dạng cơ cấu. Khang ghi thời điểm vào dòng đầu.
Một ảnh sau đó chụp dãy máy. Không có Khang trong khung. Việc ấy tự nó chẳng nói lên gì vì bàn số bốn nằm ngoài ảnh. Hạ An vẫn ghi thời điểm, nhưng để trống phần diễn giải.
Đến chuỗi ảnh nằm trong khoảng ba mươi chín phút, họ thấy Nam xuất hiện hai lần ở khu sinh hoạt chung. Thu Hà có mặt trong một tấm khác, rồi xuất hiện cạnh Nam ở bức Khang đã xem cùng thầy Lâm. Thời điểm của bức đó nằm giữa hai tin nhắn cũ của Khang.
Huy chạm đầu bút xuống cột “đã xác nhận”.
“Nam có mặt trong khoảng cậu ra ngoài.”
“Thu Hà cũng vậy,” Khang nói.
Anh nghe chính giọng mình và nhận ra nhịp tim đã nhanh hơn. Đến lúc này, dòng thời gian không còn là mấy mốc rời. Trong khoảng anh không ở xưởng, tài khoản của anh vẫn chưa kết thúc phiên trên máy trạm, còn Nam và Thu Hà có mặt trong cùng không gian.
Một câu kết luận gần như tự hiện ra trong đầu.
Hạ An đặt bàn tay lên mép tờ giấy, không che chữ nào nhưng đủ khiến Khang dừng lại.
“Cột nào?”
Khang thở ra. Anh viết vào cột giữa: Nam có cơ hội tiếp cận khu vực Khang đang làm việc.
Rồi anh viết vào cột cuối: chưa biết Nam có đến bàn số bốn hay máy trạm hay không; chưa biết ai đã mở hoặc xem tệp; chưa biết Thu Hà đã nhìn thấy gì.
“Khó chịu thật,” Huy nói.
“Ừ.”
“Nhưng ít nhất bây giờ biết mình đang thiếu cái gì.”
Khang tựa lưng vào ghế. Từ khi bị rút suất, anh đã dành quá nhiều thời gian đi tìm một vật chứng có thể khiến tất cả im ngay lập tức. Bây giờ trước mặt anh chỉ là một bảng giấy với nhiều ô “chưa biết” hơn anh mong muốn. Lạ là anh không thấy nó yếu. Những ô trống ấy có ranh giới. Và lần đầu tiên, anh không phải một mình giữ cho ranh giới đó khỏi bị xô lệch bởi chính sự nóng ruột của mình.
Hạ An vẫn tiếp tục lướt qua các ảnh theo thứ tự, không dừng ở gương mặt Nam lâu hơn những người khác. Gần cuối chuỗi, cô bỗng đưa tay giữ bàn di chuột.
“Khoan.”
Khang và Huy cùng nghiêng lại.
Bức ảnh chụp một nhóm sinh viên đứng ở khu bàn chung. Người phía trước chiếm gần nửa khung hình, vai và cánh tay che mất phần lớn hậu cảnh. Nhưng ở mép trái, phía sau một khoảng trống giữa hai người, Khang nhận ra chiếc máy trạm mình đã dùng tối đó.
Màn hình đang sáng.
Hạ An phóng ảnh lên vừa đủ để xác định vị trí, rồi dừng lại trước khi hình vỡ hạt.
Phần giữa màn hình — nơi có thể cho biết thứ gì đang mở — bị một người đứng chắn gần như hoàn toàn.
